Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/782 K.2024/697

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar

"TÜRK MİLLETİ ADINA"

T.C.

KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

DAVA

Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı, ticari ilişkileri kapsamında davacı şirkete kesmiş olduğu faturaları dayanak göstererek davacı hakkında Konya. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasıyla alacak takibi yaptığını, takibin kesinleştiğini, davalının bu icra takibinin kötü niyetli olduğunu, davacı şirket, davalı ile ticari ilişki içinde olduğunu, davalıdan muhtelif zamanlarda malzeme alımı yaparak ödemesini banka havalesi ile yaptığını, icra takibine konu faturalarda yer alan malların bedeli davacı şirket tarafından ödendiğini, ödemelere ilişkin dekontları sunacaklarını, önceden tahsil ettiği faturaları yeniden icra takibine konu ederek davalının iyiniyet kurallarına aykırı davrandığını belirterek,

davacının davaya konu ticari işe ilişkin verilmiş olunan takibe konu faturalar yönünden borçlu olmadığının tespiti ile davalının kötüniyetli takibe konu alacağın büyük bir kısmı tahsil edilmiş olmasına rağmen takibe koymasında kötü niyetli olması sebebiyle davaya konu bedelin %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilerek dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı tarafın dava dilekçesi ekinde arabuluculuk son tutanağının aslını sunmadığı anlaşılmakla, davacı tarafa muhtıra tebliğ edilmiştir. Davacı vekili 21/10/2024 tarihli dilekçesi ile; muhtıra gereğini yerine getiremeyeceklerini, dava şartı olan arabuluculuk yoluna başvurmamaları sebebiyle, arabuluculuk tutanağını sunamayacaklarını bildirdiği anlaşıldı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacının icra takibine konu olan faturalardan dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine yönelik açılan "Menfi Tespit" davasıdır.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, davalının davacı hakkında icra takibi başlatıldığı, icra takibine konu faturalarda yer alan malların bedeli davacı şirket tarafından ödendiği iddiası ile menfi tespit davası açıldığı anlaşılmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret kanunun'na eklenen 5/A maddesi uyarınca 1.1.2019 tarihi itibarıyla Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Ayrıca Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.

İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. (HUAK m. 18/A/2, c. 1-3).

Davacının arabulucuya başvurma zorunluluğunu yerine getirdiği bu halde, anlaşmazlığa ilişkin son tutanağı dava dilekçesine eklememesi şeklindeki noksanlıklar bu sayede tamamlanabilecektir.Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın ve dosya üzerinden davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir. (HUAK m. 18A/2, c. 4; HUAK Yönetmeliği m. 22/3).

Burada dava şartı arabuluculuk sürecinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 115 inci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde, gider avansı yatırılmasında veya gerekli hallerde teminat gösterilmesinde olduğu gibi tamamlanabilen bir dava şartı eksikliği olarak düzenlenmediği görülmektedir. Bir başka ifadeyle, dava şartı noksanlığının giderilmesi ve arabulucuya başvurulması için mahkemece davacıya süre verilmeyecektir.

(Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü Arabuluculuk Daire Başkanlığı Yayını Birinci Baskı, Yazarlar; ... Ankara Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesi Başkanı, ...

Hacettepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Görevlisi) yine 7155 sayılı Kanun'un 23.maddesi ile eklenen 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-1.ve 2. Maddesinde;"(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.(2) Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır.

Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir.

Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." şeklinde, 6100 sayılı HMK'nun 114/2.maddesinde;" (2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır." şeklinde, HMK'nun 115/1.ve 2. maddesinde;" (1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.

Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. (2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder." şeklinde düzenlemeler yapıldığı

05/04/2023 Tarihli 32154 Sayılı Kanun'un Geçici 1. Maddesi; "(1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla, 6102 sayılı Kanunun 5/A maddesinin birinci fıkrası ile 7036 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasına eklenen menfi tespit ve istirdat davaları hakkındaki hüküm, 1/9/2023 tarihinde ve sonrasında açılacak davalar hakkında uygulanır." dikkate alındığında,

Ayrıca Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesi'nin ... Esas - ... Karar ve ... Esas - ... Karar sayılı ilamları ve Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesi'nin 06/11/2020 Tarihli ... Esas ... Karar sayılı ilamı da göz önüne alındığında Davanın Mahkememizde açılış tarihi 21/10/2024 olduğu, davacı tarafa çıkartılan muhtıraya davacının 21/10/2024 tarihli dilekçesi ile arabuluculuk yoluna başvurulmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.

"6102 sayılı Türk Ticaret kanunun'na eklenen 5/A maddesi uyarınca 1.1.2019 tarihi itibarıyla Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiştir" şartı sağlanamadığı anlaşılmakla, davanın HMK'nun 115.

Ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2. maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilerek vicdani kanaat ile aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.