Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/352 K.2023/24

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin davalıdan olan alacağına istinaden taraflarınca Konya. İcra Dairesi'nin ... E. Numaralı icra dosyası ile takip yapıldığını, davalının tarafına yapılan ödeme emrine itiraz ettiğini, takibin durdurulduğunu, müvekkilinin ...

Et ve Piliç Ürünleri adlı işletmenin sahibi olduğunu, müvekkili tarafından davalıya sürekli et ve et ürünlerinin satışı yapıldığını, davalı tarafın toplamda 96.773,47 TL değerinde müvekkilinden mal satın aldığını, 64.028,37 TL'sini ödendiğini, kalan bakiye 32.745,10 TL'ye ilişkin hiç bir ödeme yapmadığını ve sürekli müvekkilini ödeme yapacağına dair oyaladığını, arabuluculuğa başvurulduğunu fakat anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle; davalı tarafından Konya.

İcra Müdürülüğü ... E. Sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptalini ve takibin devamını, asıl alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya, dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.

(II) YARGILAMADA TOPLANAN DELİLLER

Mahkememizce; Konya . İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası celp edilerek incelenmiştir.

Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğinin 31/05/2022 tarihli cevabi yazısı ile; davacının herhangi bir kaydına rastlanılmadığının bildirildiği görülmüştür.

Meram Vergi Dairesi Müdürlüğünün 31/05/2022 tarihli cevabi yazısı ile; davacının 2021 yılında işletme esasına göre, 2022 yılında bilanço esasına göre defter tuttuğunun bildirildiği görülmüştür.

Meram Vergi Dairesi Müdürlüğünün 30/12/2022 tarihli cevabi yazısı ile; davacıya ait sicil dökümü ve 2021 yıllık gelir vergisi beyannamesinin gönderildiği görülmüştür.

Konya Ticaret Sicili Müdürlüğünün 01/06/2022 tarihli cevabi yazısı ile; davacının tacir kaydına rastlanılmadığının bildirildiği görülmüştür.

SMMM Bilirkişi Serpil Özçelebi’nin mahkememize sunmuş olduğu 23/11/2022 tarihli raporunda özetle. Davacı ... 2021 yılında ikinci sınıf tüccarlar tarafından tutulan İşletme defteri esaslarına göre defter tuttuğu, 2021 yılı işletme defterinde, davalı yana düzenlemiş olduğu faturalar toplamının 6.979,62 TL olduğu.

2022 yılında bilanço esasına göre defter tutmaya başladığı, yevmiye ve envanter defterinin açılış tasdikinin süresinde yapıldığı ancak kebir defterini tasdik ettirmediği bu itibarla defterlerinin TTK hükümleri gereğince usulüne uygun olmadığı.

2022 yılı yevmiye defteri açılışında, davalı yanın 32.745,10 TL tutarında davacı yana borçlu olarak göründüğü ancak 2021 yılı işletme defterinde davalıya düzenlenen fatura toplamının 6.979,62 TL olduğu, düzenlenen faturadan fazla tutarda borç devretmesinin mümkün olamayacağı, Davacı yan, icra takibine dayanak göstermiş olduğu Cari Hesap Hareket Raporu’nda görünen kayıtların davacı ticari defter kayıtlarında bulunmadığı, Davalı yan tarafından dosyaya sunulu cevap dilekçesi ve defterlerinin yerini bildiren beyanı bulunmadığından defter incelemesi yapılamadığı;

her ne kadar 2022 yılı yevmiye defterinin açılış fişinde icra takip tutarı olan 32.745,10 TL tutarında davalı yandan alacaklı olarak göründüğü ve devam eden kayıtlar ile icra takip tarihi itibariyle davalı yandan 37.485,21 TL alacaklı olarak görünmüş olsa bile, davacının 2021 yılı ile 2022 yılı ticari defterlerinin birbirini doğrulamadığı görüş ve kanaatini bildirmiştir.

SMMM Bilirkişi ... ’nin mahkememize sunmuş olduğu 28/11/2022 tarihli ek raporunda özetle; 2021 yılı işletme defterine göre; davalı yana düzenlenen fatura toplamının 93.108,31 TL olduğu, bu faturalar nedeniyle 2022 yılı açılış fişinde 32.745,10 TL tutarında davalı yandan alacaklı olduğu, icra takip tarihi itibariyle davalı yandan alacak bakiyesinin 37.485,21 TL olduğu, icra takibine konu edilen alacak tutarının 32.745,10 TL olduğundan talebe bağlılık ilkesi gereği 32.745,10 TL alacaklı olduğu görüş ve kanaatini bildirmiştir.

(III) DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava faturaya bağlanmış alacağın tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

Davacı taraf dava dilekçesiyle, davalının, müvekkilinden 96.773,47 TL değerinde et ve et ürünleri satın aldığını, 64.028,37 TL'sini ödendiğini, kalan bakiye 32.745,10 TL'ye ilişkin hiç bir ödeme yapmadığını, alacağa ilişkin başlatılan Konya . İcra Müdürülüğü ... E. Sayılı icra dosyasına davalı tarafından itiraz edildiğini, takibin durdurulduğunu, bu nedenle; yapılan itirazın iptalini ve takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya, dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü.

Davacı her ne kadar 2021 yılında işletme esasına göre defter tutuyor ise de; celp edilen evrak kayıtlarında davacının iş kapasitesi V.U.K. 177/1 maddesinde belirtilen sınırların üzerinde olduğundan mahkememiz görevli olduğu anlaşılmakla yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememizce tarafların ticari defterleri sunulması ve yerlerinin bildirilmesi hususunda süre tanınmış olup, davalı tanınan kesin süre içerisinde defter yerlerini bildirmemiştir. Toplanan deliller itibariyle, davacının sunmuş olduğu ticari defterler üzerinde inceleme yapılarak rapor tanzim edilmek üzere dosya bilirkişi ... tevdi edilmiş olup, bilirkişi 23/11/2022 tarihli kök raporunda neticeten. Davacı ...

2021 yılında ikinci sınıf tüccarlar tarafından tutulan İşletme defteri esaslarına göre defter tuttuğu, 2021 yılı işletme defterinde, davalı yana düzenlemiş olduğu faturalar toplamının 6.979,62 TL olduğu. 2022 yılında bilanço esasına göre defter tutmaya başladığı, yevmiye ve envanter defterinin açılış tasdikinin süresinde yapıldığı ancak kebir defterini tasdik ettirmediği bu itibarla defterlerinin TTK hükümleri gereğince usulüne uygun olmadığı.

2022 yılı yevmiye defteri açılışında, davalı yanın 32.745,10 TL tutarında davacı yana borçlu olarak göründüğü ancak 2021 yılı işletme defterinde davalıya düzenlenen fatura toplamının 6.979,62 TL olduğu, düzenlenen faturadan fazla tutarda borç devretmesinin mümkün olamayacağı, Davacı yan, icra takibine dayanak göstermiş olduğu Cari Hesap Hareket Raporu’nda görünen kayıtların davacı ticari defter kayıtlarında bulunmadığı, Davalı yan tarafından dosyaya sunulu cevap dilekçesi ve defterlerinin yerini bildiren beyanı bulunmadığından defter incelemesi yapılamadığı;

her ne kadar 2022 yılı yevmiye defterinin açılış fişinde icra takip tutarı olan 32.745,10 TL tutarında davalı yandan alacaklı olarak göründüğü ve devam eden kayıtlar ile icra takip tarihi itibariyle davalı yandan 37.485,21 TL alacaklı olarak görünmüş olsa bile, davacının 2021 yılı ile 2022 yılı ticari defterlerinin birbirini doğrulamadığı tespit edilmiştir ve yine bilirkişinin sunmuş olduğu 28/11/2022 tarihli ek raporunda neticeten; her ne kadar kök raporda düzenlenen toplam fatura bedeli 6.979,62 TL olarak belirtilmiş ise de.

2021 yılı işletme defterine göre; davalı yana düzenlenen fatura toplamının 93.108,31 TL olduğu, bu faturalar nedeniyle 2022 yılı açılış fişinde 32.745,10 TL tutarında davalı yandan alacaklı olduğu, icra takip tarihi itibariyle davalı yandan alacak bakiyesinin 37.485,21 TL olduğu, icra takibine konu edilen alacak tutarının 32.745,10 TL olduğundan talebe bağlılık ilkesi gereği 32.745,10 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Ayrıntılı, gerekçeli, denetlenebilir 28/11/2022 tarihli bilirkişi ek raporu mahkememizce yargılamaya esas alınmıştır.

HMK'nun 222/3. Maddesi " ...İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir..." hükmüne havidir.

Mahkememiz 1. Celsesinde 4 nolu ara kararı c bendinde ticari defter ve belgelerin tanınan kesin süre içerisinde sunulmadığı veya bilirkişi incelemesine açılmadığı takdirde usulüne uygun tutulmuş karşı taraf defterlerinin aleyhlerine delil olarak değerlendirilebileceği taraflara ihtar edilmiştir.

Davalı takibe ilişkin borca itirazda bulunmuş ise de; taraflar arasındaki sözleşmenin varlığına dair herhangi bir uyuşmazlık bulunmayıp bu durumda fatura karşılığı bedellerin ödendiğine dair ispat külfeti davalı - borçlu üzerindedir. Yargılama safhasında davalı borcun ödendiğine dair herhangi bir delil sunmamış olup, ayrıca ihtarlı tebligata rağmen süresi içerisinde ticari defterleri ibraz etmemiş ve yerlerini bildirmemiştir, bu cihetle dosya muhtevası itibariyle davacının usulüne uygun şekilde tutulmuş ticari defterlerinin aksini gösterir herhangi bir delil sunulmadığından davacının, davalıdan 32.745,10 TL alacaklı olduğu kanaatine varılmış olup, vaki itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmiştir.

Borçlunun temerrüdü TBK m. 117/1’de “Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer.” şeklinde düzenlenmiştir. Buna göre kural olarak borçlunun temerrüdü için alacak muaccel olmalı ve alacaklı borçluyu ihtar etmelidir. Dava dosyasında davacının, takipten evvel davalıyı temerrüde düşürdüğüne dair herhangi bir belge bulunmadığından işlemiş faize yönelik taleplerin reddine karar verilmiştir.

Alacak likit ve muayyen olduğundan hüküm altına alınan miktar üzerinden % 20 oranında hesaplanan 6.549,02 TL icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...