Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/376 K.2023/496

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davacı hakkında davalı şirket tarafından, 09/06/2015 tarihinde Konya.

İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra takibi başlatıldığını, takibin halen derdest olduğunu, davacının çek dolasıyla başlatılmış olan takibin asılsız olduğunu, davacı ticari defter ve kayıtlarında yapılacak bilirkişi incelemesi ile de görüleceği üzere borcunun 45.250,00 TL'sini ödediğini, ayrıca Bakırköy .Noterliği'nin alacak devir sözleşmesi ile de alacaklı şirket ile tüm borç /alacak ilişkisi son bulduğunu, dava ve icra takip konusu taraflar tacir olduğun, uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklanmakta olduğunu, alacaklı vekilinin icra vekalet ücretini de ödemiş olduğunu,

bu nedenle dava ve takip konusu çekten davacının borçlu olmadığının tespiti ile kötüniyetli davalının davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle.

Kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takipte borçlu borcu olmadığını veya borcun itfa veya ihmal edildiğini yalnız resmi veya imzası alacaklı tarafından ikrar edilmiş bir belge ile ispat edebileceğini, borçlunun dava dilekçesi ekinde İİK 169 uyarınca bir belge bulunmadığından borçlunun itirazı yerinde olmadığını, davacının “borcum yoktur” iddiasında bulunarak kötü niyetli olduğunu, neden davaya konu senetleri imzaladığını ve sonrasında sonlandı iddiasında ise bu senetteki borcun nasıl sonlandığını ispat külfetinin davacıda olduğunu,

davacı taraf menfi tespit davası açmasında hukuki yararı olmamakla birlikte İstirdat davasında ispat yükü davacı borçluda olduğundan ve son ödemenin yapıldığı tarihten itibaren 1 yıl içinde de istirdat davası açılması gerektiğinden, davacı taraf işbu davayı yasal süresi içerisinde açmadığını, aynı zamanda menfi tespit ve istirdat davalarında zorunlu arabuluculuk dava şartı bulunduğunu, bu husus da davacı tarafından yerine getirilmediğini, bu nedenlerle davanın dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddini, davanın usulden reddine kararı verilmemesi halinde davanın esastan reddini,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

(II) YARGILAMADA TOPLANAN DELİLLER

Mahkememizce Konya . İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası celp edilerek incelenmiştir.

... .'nin 17/06/2022 tarihli cevabi yazısında; ... Tic. Ltd. Şti.'nin 13/07/2016 tarihinde yaptığı ödeme dekontun bir suretinin mahkememize gönderildiği görülmüştür.

... ... Şube Müdürlüğünün 29/06/2022 tarihli cevabi yazısında; ilgili dekont suretlerinin mahkememize gönderildiği görülmüştür.

Bakırköy . Noterliğinin 22/03/2023 tarihli cevabi yazısı ile; noterliğin 07/07/2015 tarihli ... yevmiye numaralı evrak aslının mahkememize gönderildiği görülmüştür.

SMMM Bilirkişisi ... talimat mahkemesine sunmuş olduğu 12/01/2023 tarihli raporunda özetle; Davacı ... tarafından tamamen ödendiği iddia edilse de dava konusu karşılıksız olduğu sabit olan çek bedeli'nin davacı tarafından ödendiğine dair kayıt ve belgelere rastlanılmadığı, davalı ... Tic. Ltd. Şti. İle ticari ilişkisi olmadığı davacının davalıya herhangi bir borcu ve alacağı olmadığı görüş ve kanaatini bildirmiştir.

SMMM Bilirkişisi ... talimat mahkemesine sunmuş olduğu 15/08/2023 tarihli raporunda özetle.

Davacı ..., kendisi bir şahıs mükellefi olarak borcuna karşılık ... şirketine verdiği kambiyo senedi, ... tarafından ticari bir hak olan ciro edilme yöntemi ile davalı şirkete alacak devri yapılmış ve davalı şirket tarafından ... ile olan açık cari işlem muhasebe hesapları bu senede istinaden kapanmış, yevmiye kayıtlarına, kalan borç 0,00 TL olarak geçirildiğini, yevmiye kayıtları muhasebe hesabının 0,00 TL olması, iş bu alacağa konu senedin ödendiği manasına gelmediği, sadece borç alacak durumunun senede istinaden kapanması manasına geldiği,

eğer ki senette yazılı borç tahsil edilemez ise, muhasebe defter tutma ilkelerine göre, tüm yasal yollar tükendiğinde "Şüpheli Alacaklar" hesabı ile tekrar muhasebe hesaplarında açık hale gelmesi gerektiği, davalı tarafça davacıya yöneltilen senet borcu eğer ki davacı tarafından ödenmiş ise bu senede ilişkin ödeme dekont veya diğer vesikalar dava dosyasına sunularak, davacı ile davalı taraf arasında borç olup olmadığı tespit edilebileceği görüş ve kanaatini bildirmiştir.

(III) DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İşbu dava; Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasıdır. Davacı vekili dava dilekçesiyle, Konya .İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına konu çek sebebi ile davacının borçlu olmadığını, davacının 45.250,00 TL'sini ödediğini, takibe konu borcun mevcut olmadığı, bu nedenle davanın reddini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesiyle, davacının Konya . İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takibe itiraz etmediğini, takibe konu borcun olmadığına dair ispat külfetinin davacıda olduğu, işbu haksız ve mesnetsiz davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce tarafların ticari defterleri sunulması ve yerlerinin bildirilmesi hususunda süre tanınmış olup, toplanan deliller itibariyle, tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme yapılarak rapor tanzim edilmek üzere dosya talimat mahkemesince bilirkişi ...'na tevdi edilmiş olup, bilirkişi 12/01/2023 raporunda neticeden. Davacı ticari defterleri incelemesinde.

Davacı ... tarafından tamamen ödendiği iddia edilse de dava konusu karşılıksız olduğu sabit olan çek bedeli'nin davacı tarafından ödendiğine dair kayıt ve belgelere rastlanılmadığı, davalı ... Tic. Ltd. Şti. İle ticari ilişkisi olmadığı davacının davalıya herhangi bir borcu ve alacağı olmadığı tespit edilmiştir. Talimat mahkemesince bilirkişi ...'e tevdi edilmiş olup, bilirkişi 15/08/2023 tarihli raporunda neticeden. Davalı ticari defterleri incelemesinde.

Davacı ..., kendisi bir şahıs mükellefi olarak borcuna karşılık ... şirketine verdiği kambiyo senedi, ... tarafından ticari bir hak olan ciro edilme yöntemi ile davalı şirkete alacak devri yapılmış ve davalı şirket tarafından ... ile olan açık cari işlem muhasebe hesapları bu senede istinaden kapanmış, yevmiye kayıtlarına, kalan borç 0,00 TL olarak geçirildiğini, yevmiye kayıtları muhasebe hesabının 0,00 TL olması, iş bu alacağa konu senedin ödendiği manasına gelmediği, sadece borç alacak durumunun senede istinaden kapanması manasına geldiği,

eğer ki senette yazılı borç tahsil edilemez ise, muhasebe defter tutma ilkelerine göre, tüm yasal yollar tükendiğinde "Şüpheli Alacaklar" hesabı ile tekrar muhasebe hesaplarında açık hale gelmesi gerektiği, davalı tarafça davacıya yöneltilen senet borcu eğer ki davacı tarafından ödenmiş ise bu senede ilişkin ödeme dekont veya diğer vesikalar dava dosyasına sunularak, davacı ile davalı taraf arasında borç olup olmadığının tespit edilebileceği tespit edilmiştir.

Ayrıntılı, gerekçeli, denetlenebilir bilirkişi raporları mahkememizce yargılamaya esas alınmıştır.

Tüm dosya muhtevası birlikte değerlendirildiğinde; mahkememizce yargılamaya esas alınan bilirkişi raporlarında; davacı ticari defter kayıtlarında dava konusu alacakla ilgili herhangi bir kayıt bulunmadığı, davalı ticari defterlerinde; davalı yevmiye kayıtlarında borcun 0,00 TL olduğu belirtilmiş ise de; bu hususun dava konusu senedin ödendiği manasına gelmediği anlaşılmış olup, davacı tarafından dava konusu senedin usulüne uygun şekilde ödendiğine dair ödeme dekontu veya herhangi bir vesika sunulmamıştır.

Davacı her ne kadar dava dışı ... ... Şti.'ne dava konusu çek ile ilgili ödeme yaptığını beyan etmiş ise de; dava konusu çekin incelenmesinde; davacı tarafından dava dışı ... ... Şti'ne ciro edildiği, ...... Şti tarafından da, davalı ...

Şti.'ne ciro edildiği anlaşılmış olup, davacı tarafından ödeme yapılmış ise de; bu ödeme çeki elinde bulunduran yetkili hamil yerine kendinden sonraki cirantaya yapıldığından kötü ödeme mahiyetinde olduğu, "kötü ödeyen iki kere öder" genel kaidesi gereği ilgili ödeme dolayısıyla davalının alacak hakkına herhangi bir zeval gelmeyeceği takdir ve kanaatine varılmış olup, dava konusu çek bedelinin ödendiğine dair ispat külfeti davacı üzerinden bulunduğundan ve aksini gösterir herhangi bir muteber delil sunulmadığından mevcut delil durum itibariyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Katip Hakim