Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/259 K.2023/274

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı asil dava dilekçesinde özetle Yukarıda numaralı verilen çek yaprakları yaklaşık 10 yıl önce ödemeyemediği için karşılıksız çıktığını ve arkalarının yazılmadığını, bir kaç hafta sonra bu çekleri son ciranta sahiplerinden bedelini ödeyerek geri aldığını , o tarihte her bir çek yaprağının bedeli 3.000 TL olduğunu, geri aldığı çek yapraklarını 10 yıllık zaman zarfi içerisinde zayi olduğunu ve tüm aramalarına rağmen bulamadığını, kayıp çek yaprakları ile ilgili olarak bankada risklerinin hala devam etmekte olduğunu, hesabına tanımlı ipoteğini de bu bağlamda kaldıramadığını, çek yaprakları ile ilgili ivedilikle zayi olan çek yapraklarının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Olaya ilişkin yasal düzenlemeler ve yargı içtihatları değerlendirilecek olursa; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;

'' (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."

"İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;

'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Kanunun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;''

(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.

Hükümleri yer almaktadır.

Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2013/11-1884-2015/1059 E-K)

Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa; Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, davacının keşideci konumunda olduğu, bu haliyle TTK m.818/1-s yollamasıyla 757 ila 763 ve 764/1 maddeleri uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkının çeki kaybeden hamile ait olduğu, eldeki davada dava dilekçesinin içeriğine ve ekinde sunulan belgelere göre davacının iptali istenenen çek yapraklarının sahibi olduğu, çeklerin keşidecisi olduğu, dolayısıyla davacının çeklerin iptalini isteyemeyeceği anlaşılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Davanın 6102 sayılı yasanın 4.maddesi, 6100 sayılı yasanın 382/1-e-6.maddeleri gereği basit yargılama usulüne tabi olduğu, 6100 sayılı 320/1.maddesi gereği basit yargılama usulüne tabi olan davalarda mümkün olan hallerde taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilebileceği, dosyadaki delillerin hüküm vermeye elverişli olması nazara alındığında, dosya üzerinden karar verilmiştir.

Hüküm Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle ;

1-Davanın HMK. 6100 sayılı kanunun 114/1-d ve 115/2. Maddeleri gereği aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,

2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-Artan gider avansının karar kesinleştiğinden yatırana iadesine,

5-Gerekçeli kararın HMK nun 321/2 maddesi uyarınca talep aranmaksızın davacı tarafa tebliğine,

Katip... · e-imzalı Hakim... · e-imzalı