Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/404 K.2023/543

... DAVALI :...

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/07/2023

KARAR TARİHİ : 05/10/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :16/10/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile davacı şirket, aralarındaki ticari ilişkiye binaen alacaklı olduğu davalı 15.09.2022 tarihli ve -7.375,00- TL bedelli FATURA alacağına binaen toplam -6.250,00-TL alacağının tahsili için Sakarya .... İcra Müdürlüğü’nün 2022/...

Esas sayılı dosyasıyla İlamsız İcra takibine geçildiğini, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu , davalının haksız yapmış olduğu itirazın iptalini iptalini talep ettiği, tüm bu nedenlerle; davanın kabulü ile Sakarya .... İcra Dairesi'nin 2023/...

Esas sayılı dosyasına davalıca yapılan itirazın iptalini ve aynı şartlar ile takibin devamını, haksız itiraz eden davalı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

Vergi dairelerine yazılan müzekkerelere cevap var. Okundu dosyasına konuldu.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Eldeki dava 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01/07/2012 tarihinden sonra 18.07.2023 tarihinde açılmıştır. Burada öncelikli olarak Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olup olmadığının belirlenmesi gerekir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunun 4.maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesi ile ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nunda veya diğer kanunlarda, o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Diğer taraftan, 6102 sayılı TTK'nın 19/2.maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, 6102 sayılı TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar dışında, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 Sayılı Kanununun 2.maddesi ile değişik 6102 Sayılı TTK'nın 5.maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleriyle diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunununda ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 6335 Sayılı kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil görev ilişkisidir.

Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nın 1.maddesi uyarınca, kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve istinaf aşamasında Bölge Adliye Mahkemeleri tarafından re'sen incelenir.

Bu kuralın tek istisnası, 6335 Sayılı Kanununun 2.maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/(4).maddesinde düzenlenmiş olup, buna göre yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan ticari davalarda görev kuralına dayanılmamış olması, Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyecektir.

Başka bir anlatımla, yargı çevresinde, Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine genel mahkeme sıfatıyla dava açılması halinde mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin görülmesi gerekir. Buna karşılık kanun aksi durumu düzenlememiş olduğundan, Asliye Hukuk Mahkemesinin ticari olmayan bir davayı Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla görmüş olması bir usule aykırılık halini oluşturmaktadır.

Somut olayda;UYAP entegrasyon ekranından yapılan sorgulamada davacının ve davalının vergi kayıtları bulunduğu görülmüş davacı ve davalının tacir sıfatlarının bulunup bulunmadığı hususunun araştırılması gerekmiştir. Akyazı Vergi Dairesi Müdürlüğünün 24.07.2023 tarihli cevabi yazısından davalının bilanço usulüne göre defter tuttuğu ve tacir sıfatına haiz olduğu anlaşılmıştır.

Davacının gerçek kişi olduğu ve işletme hesabına göre defter tuttuğunun anlaşıldığı, işletme usulünde defter tutanların tacir olup olmadığının tespiti için yürütülen faaliyetinin VUK nun 177/1.

Maddesinin 1 ve 3. Bendindeki limitlerinin yarısını veya 2. Bentteki limitinin tamamını aşıp aşmadığının tespitinin gerektiği, anılan limitlerin aşılmamış olması halinde davacının tacir sıfatına haiz olmayacağı anlaşıldığından, bu hususun tespiti amacıyla, Ali Fuat Cebesoy Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, dosyaya gelen 24.07.2023 tarihli yazı cevabına göre; davacının işletme esasına göre defter tuttuğu, ilgili mükellefin VUK nun 177.

Maddesi uyarınca hadlerin altında kaldığı bildirilmiş, davacının faaliyetlerinin VUK nun 177/1. Maddesinin 1 ve 3. Bendindeki limitlerinin yarısını veya 2. Bentteki limitinin tamamını aşmadığı, dolayısıyla esnaf sıfatının olduğu, tacir olmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda eldeki davada, davacı’nın tacir sıfatına haiz olmadığı, az yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda, eldeki davanın fatura alacağına ilişkin başlatılan itirazın iptali davası olduğu, davanın mutlak ticari dava olmadığı gibi davacının tacir olmaması nedeniyle de davanın nisbi ticari dava da olmadığı, bu haliyle görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılarak 6100 sayılı HMK’nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza