Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/548 K.2025/764

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti

Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen dava dilekçesi ile özetle.

20.05.2024 tarihinde gerçekleşen trafik kazasında müvekkili ...'ın kullandığı .... plakalı ford marka aracına, ....idaresinde bulunan ve ...'e ait ...plakalı araç yan taraftan çarpma suretiyle hasara neden olduğunu; meydana gelen zarar davalılarca karşılanmadığını, kazadan dolayı zorunlu olarak yapılan işlemler sebebi ile müvekkilinin aracı değer kaybına uğradığını, müvekkilinin kazada hasar gören aracı, ticari nitelikte olup aracıyla gelir elde ettiğini, kazanın meydana geldiği günden itibaren 16 gün süren tamir süreci sebebi ile aracını kullanamadığını ve kazanç kaybı yaşadığını;

sigorta şirketi meydana gelen zarar için 59.992.50 TL ödediğini, ancak sigorta şirketinin yaptığı bu ödeme, yeterli olmadığını belirterek maddi tazminat talebinde bulunmuştur.

Davalı Sigorta Şirketi vekili tarafından mahkememize ibraz edilen cevap dilekçesi ile özetle; müvekkili şirketin ödeme ile tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, araç mahrumiyet taleplerinin poliçe kapsamında olmaması sebebiyle reddi gerektiğini, müvekkili şirket yalnızca sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu" belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...ve davalı ...tebligata rağmen suresinde cevap vermediklerinden, tüm vakıaları inkar etmiş sayılmıştır.

II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar

Dava; trafik kazası nedeniyle ....Plaka sayılı araçta oluştuğu iddia olunan hasar ve değer kaybı ile araç mahrumiyet tazminatına ilişkin maddi tazminat davasıdır.

Kazaya karışan ...plakalı araç sigorta şirket tarafından 96636144 numaralı trafik poliçesi ile sigortalı olduğu, davalı sigorta tarafından 24/06/2024 tarihinde davacı asile hasar bedeli olarak 59.962,50 TL ödendiği hususları uyuşmazlık konusu değildir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; kazadaki kusur durumu, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme yeterli olup olmadığı, dava şartlarının oluşup oluşmadığı ve varsa davacının talep edebileceği bakiye hasar bedeli, değer kaybı, kazanç kaybı tazminat miktarına ilişkindir.

III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü, Ankara Noterler Birliği Başkanlığı, Hendek Cumhuriyet Başsavcılığı, Sakarya Ticaret Ve Sanayi Odası, Hendek Vergi Dairesi Başkanlığı, davalı Sigorta Şirketi ve davaya konu aracın tamiratına ilişkin ilgili servislerden istenilen bilgi ve belgeler celp edilerek incelenmiştir.

Makine Mühendisi Bilirkişisi ....'ın 02/03/20254 tarihli bilirkişi raporunda; "...Kazanın meydana gelmesinde ...plakalı araç sürücüsü ....'ın %75 oranında "ASLİ" kusurlu olduğu, Kazanın meydana gelmesinde ....plakalı araç sürücüsü ...ın %25 oranında "TALİ" kusurlu, ....plakalı araçta meydana gelen hasarın giderilmesi için yedek parça ve işçilik bedellerinin 96.100,00 TL (Doksan Altı Bin Yüz Lira) olduğu, ....plakalı araçta meydana gelen hasarın açısında eksik ödemenin 2.216,22 TL (İki Bin İki Yüz On Altı Lira Yirmi İki Kuruş) olduğu, ...plakalı aracın 6 yaşında olmasına rağmen 394.754 km olması nedeniyle kaza sonrasında değer kaybının meydana gelmeyeceği, ....plakalı araçtan mahrum kalma ve kazanç kaybının 15.000,00 TL (On Beş Bin Lira) olduğu

..." belirtilmiştir.

Davacı vekilinin davasını sunduğu talep arttırım dilekçesi ile belirli hale getirdiği, talep arttırım dilekçesinin davalılara tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar

TBK'nun 49/1. Maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür."

TBK'nun 50/1. Maddesi "Zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."

TBK'nun 61. Maddesi "Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır."

TBK'nun 162. Maddesi "Birden çok borçludan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olmayı kabul ettiğini bildirirse, müteselsil borçluluk doğar." düzenlemesine yer verilmiştir.

2918 sayılı KTK 85/1 maddesi; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesine yer verilmiştir.

TTK'nun 1459 maddesi "Sigortacı, sigortalının uğradığı zararı tazmin eder." düzenlemesine,

TTK'nun 1461 maddesi "Sigortacının sorumluluğu sigorta bedeli ile sınırlıdır. Sigorta bedeli, rizikonun gerçekleştiği andaki sigortalı menfaatin değerini aşsa bile, sigortacı uğranılan zarardan fazlasını ödemez." düzenlemesine yer verilmiştir.

HMK'nun 123 maddesi "Davacı, hüküm kesinleşinceye kadar, ancak davalının açık rızası ile davasını geri alabilir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/10 md.) Bu takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilir." maddesine yer verilmiştir.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2022/4539 E. Ve 2023/9658 K. sayılı ilamında,"...2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (2918 sayılı Kanun) 85 inci maddesi kapsamında araç mahrumiyet bedelinden davalının sorumlu olmadığı..." belirtilmiştir.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2022/12452 E. Ve 2024/2492 K. sayılı ilamında,"... davacıya ait 1995 model aracın kaza tarihinde 20 yaşında olması, piyasa rayicinde kaza öncesi ve sonrası değeri arasında bir fark bulunmaması nedenleriyle araçta kaza nedeniyle değer kaybı oluşmadığının rapor edildiği,..." belirtilmiştir.

Yargıtay 4. Hukuk dairesi'nin 22/05/2024 Tarih 2024/671 Esas ve 2024/5113 Karar sayılı ilamında, "... Başvuru öncesinde yapılan ödemelerin güncel hallerinin mahsubu gerekmektedir. Davalı tarafından ibraz edilen dekont fotokopilerine göre başvurudan önce 06.04.2021, 02.03.2021 tarihlerinde 9.000,00'er TL, 12.01.2021 tarihinde 41.000,00 TL yapılan ödemelerin güncellenerek davacı zararından düşülmesi gerekirken, söz konusu miktarların güncellenmeden düşülerek hesaplama yapılması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir..." belirtilmiştir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesinin 20/02/2025 Tarih 2021/1532 Esas 20245/184 Karar sayılı ilamı ile, "...ıslah ile dava değerinin düşürülmesi mümkün olmadığından bakiye bedel yönünden davacının feragat ettiği kabul edilmiş,..." belirtilmiştir.

Trafik kazasından kaynaklanan zararlar, araç hasarı ya da değer kaybı gibi doğrudan zararlar veya araç mahrumiyetinden kaynaklanan dolaylı zararlar olabilir. Kaza sebebiyle ortaya çıktığını ispat koşulu ile her türlü dolaylı zararın haksız fiil sorumlusundan istenebileceğinde şüphe etmemek gerekir.

V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler

Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre: 20.05.2024 tarihinde sürücü ....'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı araç ile sürücü ....'ın kullandığı ....plakalı aracın sağ ön taraflarına çarpması sonucu davacıya ait dava konusu aracın hasarlanması sebebi ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Davacının zararına ilişkin talebinin usulünce alınmış 02/03/2025 tarihli bilirkişi raporu ile Kazanın meydana gelmesinde ...plakalı araç sürücüsü ....ın %75 oranında "ASLİ" kusurlu olduğu, Kazanın meydana gelmesinde ...plakalı araç sürücüsü ....'ın %25 oranında "TALİ" kusurlu, dava konusu araçta meydana gelen hasarın giderilmesi için yedek parça ve işçilik bedellerinin 96.100,00 TL olduğu, ...plakalı araçta meydana gelen hasarın açısında eksik ödemenin 2.216,22 TL olduğu ve araçtan mahrum kalma ve kazanç kaybının 15.000,00 TL olduğu

tespit edilmiştir.

Uyuşmazlık, haksız eylemden kaynaklandığından, haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren temerrüde düşmüş sayıldığından davalı işletenin ve sürücünün kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketlerinin ise 2918 Sayılı KTK.'nun 99/1. ve ZMSS Genel Şartları'nın B.2.b. maddesi uyarınca, tazminatı ödeme yükümlülüğü kendisine riziko ihbarı yapıldıktan itibaren 8 işgünü sonunda, ödeme var ise ödeme tarihinde temerrüde düşmüş sayılacaktır.

Somut olayda, davalı sigorta şirketine dava tarihi itibari ile yazılı başvuru zorunluluğu bulunduğu, davalı sigorta şirketinin hasar bedeli yönünden ödeme tarihinde temerrüde düşmüş sayıldığından; davacıya hasar bedeli için 26/04/2024 tarihinde ödeme yapıldığı, dolayısıyla da davalı sigorta şirketinin eksik ödenen hasar bedeli için temerrüd tarihinin 26/04/2024 tarihidir.

Sigortalı aracın sürücüsünün %75 oranında kusurlu olduğu, dolayısıyla da oluşan hasar bedelinden zararından teselsül hükümleri gereğince her bir davalıların (sigorta şirketi poliçe limitleri oranında) sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olacağından hasar bedeli yöndeki talebinin kısmen kabulüne.

Araçtan mahrum kalma tazminatı talebi ise, araç mahrumiyetinden kaynaklanan dolaylı zarardan sadece davalı işleten ile davalı sürücünün sorumlu olacağından bu yöndeki talebin işleten ve sürücü yönünden kabulüne, sigorta şirketi yönünden reddine; davacının değer kaybına ilişkin zararının davaya konu araçta, alınan bilirkişi raporu ile de sabit olduğu üzere, kaza tarihindeki km'si nedeniyle herhangi bir değer kaybının oluşmadığından bu yöndeki talebin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak yoluna gidilmiştir.

Her ne kadar davacı vekili, dava değeri arttırım dilekçesi ile hasar ve değer kaybı yönünden dava değerini düşürmüş ise de ıslah veya herhangi bir usuli işlem ile dava değerinin düşürülmesi mümkün olmadığından fazlaya ilişkin talep yönünden davacının feragat ettiği kabul edilmiş ve davanın hasar bedeli yönün kısmen kabulüne, değer kaybı yönünden reddine karar verilmiştir.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır