Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/245 K.2026/171

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili; Davacıya tehdit altında imzalatılan ve davalı tarafından icra takibine konu edilen 21/11/2025 düzenleme tarihli ve 28/11/2025 ödeme tarihli 500.000,00-TL bedelli senet nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti söz konusu senedin davacı yönünden hükümsüzlüğünün tespiti, mevcut icra takibi yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini, takip konu alacağın en az %20'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

6102 sayılı TTK’nın “Dava şartı olarak arabuluculuk” başlıklı 5/A maddesine göre; “ Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmündedir.

Yine 6325 sayılı HUAK’ın “Dava şartı olarak arabuluculuk” başlıklı 18/A maddesine göre; “ İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.

Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.” hükmündedir.

HMK nun 118 maddesinde Davanın, dava dilekçesinin kaydedildiği tarihte açılmış sayılacağı düzenlenmiştir. Dava görevsiz mahkemede açılmış ise de dava açılma tarihi dava dilekçesinin görevsiz mahkemeye kaydedilme tarihidir. (Emsal Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2022/5133 Esas 2022/5708 Karar)

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 15.09.2020 tarih 2017/10-2695 esas, 2020/587 karar sayılı ilamında; “... arabuluculuk dava şartının tamamlanabilir nitelikte olmadığı konusunda soru işareti bulunmamaktadır. Çünkü kanun koyucu "Arabulucuya başvurmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." şeklinde açık düzenleme yaparak bireysel iş uyuşmazlıklarında arabuluculuk dava şartının tamamlanabilir nitelikte olmadığı konusunda iradesini net olarak ortaya koymuştur.” denilmiştir.

6100 sayılı HMK’nın dava şartlarını düzenleyen 114/2.maddesinde, diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin saklı olduğu düzenlenmiştir. Aynı yasanın 115/2.maddesi 1.cümlesi düzenlemesine göre ise mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir.

Dava kambiyo senetlerinden kaynaklanan menfi tespit talebine ilişkin olup ara buluculuk dava şartına tabidir. Davacı vekili dava dilekçesinde arabuluculuğa başvurulduğunu görüşmeler tamamlanınca son tutanağın ibraz edileceğini açıkça belirtmiştir. Dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin tamamlanmadığı son tutanağın henüz düzenlenmediği dolayısıyla dava dilekçesine eklenebilecek bir son tutanağın bulunmadığı anlaşılmaktadır. Arabuluculuk dava şartı sonradan tamamlanabilir nitelikte değildir. Dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin tamamlanmış olması ve son tutanağın imzalanmış olması zorunludur. Bu sebeple davanın arabuluculuk dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Başkan ... · e-imzalıdır