Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/865 K.2018/647

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İSTEM

Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle,: müvekkilinin davalı Yedaş'ın ... müşteri nolu elektrik abonesi olduğunu, davalı ...ın müvekkilinin faturalarından sadece net enerji bedeli ve perakende satış hizmet bedelleri toplamından TRT payını kesmesi gerekirken iletim dağıtım sayaç okuma ve kayıp kaçak bedellerinin de ilavesi ile toplam fatura bedelinden TRT payını kestiğini, yapılan hatalı TRT payının bilirkişi tarafından hesaplanarak belirlenebileceğinden davada fazlaya dair haklarının saklı tutulduğunu belirterek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıy ile 30.000 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen faturaların ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini iddia ettiği,

SAVUNMA

Davalı ...vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesinden özetle; davacı şirketin davalı şirketlerinden ve diğer davalı TRT Genel Müdürlüğünden elektrik faturalarında olması gerekenden fazla ödediğini idda ettiği TRT paylarını talep etmekte olduğunu, davacının sadece dava dilekçesindeki iddiasından ibaret davanın hiçbir hukuki dayanağı bulunmadığını, davacı şirketin matrahta fazlalık olarak ifade ettiği tarife unsurları olan, iletim, dağıtım ve sayaç okuma bedelleri 3093 sayılı TRT Gelirleri Kanunu ile zaten dava konusu dönemden önce matrah dışı bırakılan tarife unsurları olduğunu, bu sebeple TRT payının hesabında uzun zamandır iletim,

dağıtım ve sayaç okuma bedelleri matrahın içerisinde yer almadığını, davacı şirketin bu yöndeki iddiasının meri mevzuata açıkça aykırı olduğunu, TRT payının matrahına dahil olan tarife unsurları aktif enerji bedeli ve perakende satış hizmeti bedeli olup, 01/02/2011 tarih ve 3065 sayılı EPDK kurul Kararı ile kayıp-kaçak bedeli TRT payı matrahı dışında bırakıldığını, bu kurul kararının iptali için TRT tarafından açılan iptal davasının Danıştay 13.Daire Başkanlığı'nın 24/02/2015 günlü ve 2011/665 E.- 2015/722 K. sayılı ret kararıyla reddedildiğini,

yani ortada davacı şirketin iddia ettiği gibi fazla bir matrah belirlenmesi ve buna göre TRT payı tahakkuk ve tahsili durumu olmadığını belirterek, davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini savunduğu,

Davalı TRT vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesinden özetle; davacının dava dilekçesindeki iddialarının aksine iletim, dağıtım ve perakende satış hizmetlerine ilişkin bedellerin TRT payı matrahı dışına çıkarıldığını, 3093 sayılı kanunun 4/c mad.

26/07/2008 tarihinde yapılan değişiklik sonucu sadece dağıtım, iletim bedeli, perakende satış hizmetlerine ilişkin bedeller, Belediye Tüketim Vergisi, Elektrik Enerjisi Fonunun TRT payı matrahı dışına alındığını, bu unsurlar dışında kalan elektrik birim fiyatlarına eklenecek ilave unsurların TRT payı matrahına dahil olacağının kuşkusuz olduğunu, matrah konusu kanunla düzenlenmiş, 3093 sayılı kanunun 4/c maddesinde matraha nelerin dahil olmayacağının açık ve net bir şekilde belirlendiğini, TRT enerji payının tahsilinin kanuna ve kurul kararlarına uygun yapıldığını, davanın zamanaşımına uğradığını,

davacı şirketin basiretli bir işadamı gibi hareket etmeyip, kanunun 21/2 maddesi gereği, 8 gün içinde fatura içeriğine itirazda bulunmadığından bu içeriği kabul etmiş sayılması gerektiğini, her bir fatura davacıya tebliğ edildiğinden, fatura bedellerinin de itiraz edilmeyerek ödendiğinden davanın zamanaşımına uğradığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte yapılan kesintiler nedeniyle kurumlarının sebepsiz zenginleştiği düşünülse bile davanın zamanaşımına uğradığını beyanla davanın reddini savunmuştur.

DELİLLER

1- Faturalar ve ödeme makbuzları,

2-14/05/2018 tarihli Bilirkişi Raporu İncelendiğinde.

Davalı borçlu ...hakkında yürütülen takibin yasal ve hukuka uygun olduğu, Davacı ... nin yapılan sözleşme ile ...tan elektrik satın aldığı, ...firmasının da kestiği faturalar ile elektrik bedelini tahsil ettiği, faturalardan kesilen TRT fon payı kesintisinin usulsüz olduğundan bahsedilemeyeceği, fazladan hesaplanan 100.696,65 TL ...den TRT payı alacağının bulunduğu, ...Aş nin fazladan hesaplayarak davacıdan aldığı 100.696,65 TL yi son ödeme tarihinden dava tarihine kadar hesaplanan 19.401,58 TL yasal faizi ile birlikte toplam 120.098,23 TL yi firmaya ödemesine, Davacı ...Aş den 120.098,23 TL alacaklı olduğu,

takip tarihinden itibaren yıllık % 12 oranında gecikme faizi ile faizin % 5 i kadar gider vergisi talep edilebileceğinin belirtildiği görülmüştür.

KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ GEREKÇE

Dava, davacı adına düzenlenen elektrik faturalarından iletim dağıtım sayaç okuma ve kayıp kaçak bedelleri toplamı üzerinden kesilen TRT paylarının davalılardan tahsiline ilişkin açılmış alacak davasıdır.

Tüm dosya kapsamından, davacı şirketin ...ve ... müşteri numaraları ile davalıların elektrik abonesi olduğunu, davalının faturalardan net enerji bedeli ve perakende satış hizmet bedelleri toplamından TRT payını kesmesi gerekirken iletim dağıtım, sayaç okuma ve kayıp kaçak bedellerinin de ilavesi ile toplam fatura bedelinden TRT payını kestiği beyanla, haksız ve hukuka aykırı yapılan kesintinin davalılardan tahsiline ilişkin açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı vekili 16/04/2018 tarihli beyan dilekçesi ekinde Bölge Adliye Mahkemesi 3.Hukuk Dairesinin 2018/400 Esas, 2018/435 Karar sayılı karar örneğini dosyaya sunmuştur.

Mahkememizce dosya ekleriyle birlikte bilirkişi heyetine tevdii edilerek 14/05/2018 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır, Raporun incelenmesinde.

Davalı borçlu ...hakkında yürütülen takibin yasal ve hukuka uygun olduğu, Davacı ...Aş nin yapılan sözleşme ile ...tan elektrik satın aldığı, ...firmasının da kestiği faturalar ile elektrik bedelini tahsil ettiği, faturalardan kesilen TRT fon payı kesintisinin usulsüz olduğundan bahsedilemeyeceği, fazladan hesaplanan 100.696,65 TL ...Aşden TRT payı alacağının bulunduğu, ...Aş nin fazladan hesaplayarak davacıdan aldığı 100.696,65 TL yi son ödeme tarihinden dava tarihine kadar hesaplanan 19.401,58 TL yasal faizi ile birlikte toplam 120.098,23 TL yi firmaya ödemesine, Davacı...

Aş nin ...Aş den 120.098,23 TL alacaklı olduğu, takip tarihinden itibaren yıllık % 12 oranında gecikme faizi ile faizin % 5 i kadar gider vergisi talep edilebileceği görüş ve kanaatine varıldığı görülmüştür.

Dava tarihinden sonra 04/06/2016 tarihinde kabul edilen 6719 sayılı "Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile 6446 sayılı yasada bir takım değişiklikler yapılmıştır.

6719 sayılı kanunun geçici 20. maddesine göre EPDK kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş, dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17. madde hükmü uygulanacaktır.

6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile değişik, 6446 sayılı kanunun 17/10. maddesine göre de Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda Tüketici Hakem Heyetleri ile Mahkemelerin yetkisi bu bedellerin Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır.

Yürürlükteki 6719 sayılı yasayla değişik 6446 sayılı yasanın geçici 20. maddesi gereği bu Kanunun yürürlük tarihinden önce açılmış davalarda da uygulanması gerekmektedir. Bu sebeple davacı vekilinin 04/01/2018 tarihli beyan ve talep dilekçesi ile bozma ilamı nazara alınarak bilirkişi incelemesi yapılması gerekmekte olup, bilirkişi tarafından yapılması gereken iş ise, 6719 sayılı yasa ile değişik, 6446 sayılı yasanın 17/10 maddesi gereği davalı kurum tarafından yapılan tahakkukların EPDK'nun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdı olacaktır. Yine 6719 sayılı yasayla değişik 6446 sayılı yasanın geçici 20. maddesi gereği bu kanunun yürürlük tarihinden önce açılmış davalarda da uygulanması gerekmektedir.

Mahkememizce aldırılan 08/03/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda 6446 sayılı yasayı değiştiren 6719 sayılı yasanın 21.maddesi hükmü ile 6446 sayılı yasanın 17. maddesine eklenen 10 fıkra gereğince dağıtım şirketleri tarafından tüketicilere gönderilen elektrik faturalarına karşı yapılan başvuru ve açılan davalarda hakem heyeti ve mahkemelerin yetkisinin iş bu faturalarda yapılan fiyatlandırmanın EPDK tarafından onaynapı belirlenen fiyatlara uygun olup olmadığının denetlenmesi ile sınırlandırıldığı, aynı yasanın geçici 20. Maddesine göre de eldeki dava ve başvurularda da 17. madde hükmünün uygulanması gerektiğinin açıkça belirtildiği,

buna göre halen derdest olan davalarda da hakem heyeti ve mahkeme tarafından yalnızca faturadaki fiyatlandırmanın EPDK kararlarına uygun olup olmadığının denetlenme imkanın olduğu yani yalnızca yerindelik denetimi yapılacağı, içerik denetimi yapılamayacağı, davalı dağıtım şirketi tarafından davacı tüketiciye gönderilen elektrik faturalarındaki fiyatlandırmanın EPDK'nın onaylayıp belirlediği tarifelere uygun olduğu ve bu sebeple davacının davalıdan kayıp kaçak, perakende satış hizmeti, sayaç okuma, iletim ve dağıtım bedeli ile KDV alacağının olmadığı bildirilmiştir.

Böylece yukarıda açıklanan yasa hükümleri doğrultusunda dava tarihinden sonra yürürlüğe giren yasa hükümleri gereği davanın konusunun kalmadığı anlaşılmakla (Yargıtay 3. HD'nin 08/02/2017 tarih 2016/16610 Esas 2017/1011 Karar sayılı örnek ilamı) konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun “Esastan Sonuçlanmayan Davada Yargılama Gideri” başlıklı 331. maddesinin 1. fıkrasında; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir. Bu durumda yargılamaya devam edilerek dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğunun tespit edilmesi ve tutumuyla dava açılmasına sebep olan tarafa yargılama giderinin yükletilmesi gerekmektedir.(Y3HD 2016/16610 E 2017/1011 K örnek ilamı)

Somut olayda, davacı tarafın dava açıldığı tarihteki mevzuat, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve 2013/7-2454 Esas 2014/679 K. Sayılı kararı ve Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin kararları gereği dava açmakta haklı olduğu, bu kapsamda kayıp kaçak ve diğer bedellerin tahsilini talep edebileceği dikkate alındığında, dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren geçmişe etkili yasa değişikliği ya da içtihadı birleştirme kararı gereği davanın kabul edilmemesi nedeniyle haksız çıkmasına rağmen yargılama giderlerinden sorumlu tutulamayacağı kanaatine varılmıştır.

Anılan yasa maddeleri ve 6100 sayılı HMK'nın 331. maddesinde belirtilen hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre davanın görülmesi sırasında geçmişe yürür yasa gereğince davanın konusuz kalması dikkate alınarak davacının yargılama giderlerinden sorumlu olmaması yanında davanın esastan kabulle sonuçlanmayıp konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmediği görülmekle davacı lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmiştir.(Y3HD 2016/16610 E 2017/1011 K sayılı örnek ilamı)

Davanın niteliğine göre adli yargıda yargılama yapılmasının doğru olduğu, tarafların tacir olmasına göre mahkememizin görevli olduğu anlaşılmış, her ne kadar 6719 sayılı yasanın iptali yönünden Anayasa Mahkemesine başvuru yapılmış ise de, Anayasa Mahkemesi tarafından 07/09/2016 tarihinde görüşülmesine başlanmasına rağmen bugüne kadar kararın çıkmadığı, yasal bekleme süresinin dolduğu anlaşılmakla bekletici mesele yapılmasına gerek görülmemiş olup davanın da konusuz kalmış olması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına şeklinde karar vermek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.