Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/572 K.2021/158

Mahkememizde görülen Sigorta davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili DAVA dilekçesi ile özetle: Müvekkili davacıya ait ... adresindeki işyerinin davalı sigorta şirketine 27.07.2015-2016 tarihleri arasında işyeri sigorta poliçesi ile sigortalandığını, 31.12.2015-01.01.2016 tarihinde gerçekleşen yoğun kar yağışında binanın çatısının çöktüğünü ve aynı gün davalıya ihbarda bulunulduğunu, oluşan hasarın ve zararın sigorta şirketince tespit edildiğini, ayrıca zarara ilişkin bütün belgelerin davalıya teslim edildiğini ancak ödeme yapılmadığını ve bunun üzerine davalıya noter kanalıyla ihtar çekildiğini,

davalının 08.03.2016 tarihli cevabi ihtarnamesi ile çatının fenne uygun inşa edilmediğini ileri sürerek ödeme yapılmayacağını bildirdiğini, oysa çatının fenne uygun inşa edildiğini ancak kar yağışının aralıksız sürmesi sebebiyle çatının çöktüğünü ve rizikonun poliçedeki kar ağırlığı klozu ile teminat altına alındığı, davalı yanın iddialarını kabul etmemekle birlikte çatı hasarı karşılanmasa bile diğer hasarların tazmini gerektiğini, davacının olaydan sonra büyük bir özveri ve iyi niyetle kurtarma çalışmalarına başladığını, zararın artmaması için önlemler aldığını, Samsun 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

D.

İş sayılı dosyası üzerinden alınan rapor ile hasar sebebinin ve oluşan hasar miktarı ile değer kayıplarının belirlendiğini, enkaz kaldırma bedelinin 8.550-TL, iş durma tazminat bedelinin 5.000-TL, çatı tamirat ve yapım giderleri toplamının 16.000-TL, zarar gören demirbaş (dekorasyon, elektrik ve mobilya malzemeleri) bedelinin 13.865-TL olduğunu beyanla, fazlaya dair talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla zarar gören emtia değer kaybı için 1.000-TL'nin, zarar gören çatı imalat bedeli için 1.000-TL'nin, enkaz kaldırma gideri için 1.000-TL'nin, zarar gören demirbaş (dekorasyon,

elektrik mobilya malzemeleri) için 1.000-TL'nin ve iş durması tazminat bedeli olarak 5.000-TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili CEVAP dilekçesi ile özetle: Davacı şirkete ait işyerinin davalı sigorta şirketine riziko tarihini de kapsar şekilde sigortalandığını, sigortalı işyerinde gerçekleşen hasar ve zararın Samsun 3.Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

D.İş sayılı dosyası üzerinden belirlendiğini ve alınan rapordan da anlaşıldığı üzere hasarın çatının fenne uygun inşa edilmemiş olması sebebiyle oluştuğunu, yine olaydan sonra düzenlenen ekspertiz raporunda çatının yeterli uygunlukta yapılmadığının belirlendiğini, davacının taleplerinin fahiş olduğunu, zira olayın hemen akabinde yapılan tespitlere göre oluşan toplam hasarın sontaj bedeli düşüldükten sonra 150.000-TL olarak belirlendiğini, davacıya tazminat ödenmesine karar verilecek ise, sigortalının hasarın oluşmasındaki etkisi sebebiyle tazminat miktarından belli oranda indirim yapılması gerektiğini beyanla, davanın reddini dilemiştir.

Hasar dosyası ile delil tespitine ilişkin Samsun 3.Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası ve Samsun 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce alınan 03.10.2017 tarihli raporda özetle: Sigortalı iş yerinde oluşan emtiaya ilişkin toplam değer kaybının 90.373,15-TL, çatı imalatı için yapılması gereken masrafın 25.814,01-TL, enkaz kaldırma bedelinin 8.850-TL, zarar gören dekorasyon malzemeleri ile elektrik ve mobilya malzemeleri toplam değerinin 17.775,48-TL, ayrıca iş yeri durması tazminatının 5.000-TL olduğu; çatının yağan karın birikmesi ve çatının karı taşıyamaması sebebiyle çöktüğü ve dava konusu hasarın bu şekilde oluştuğu, çatının inşaasının mühendislik raporuna dayanmadığı ve yeterli uygunlukta yapılmadığı mütalaa edilmiştir.

Davacı vekili ISLAH dilekçesi ile özetle: Zarar miktarının alınan rapor ile belirlendiğini ve zarar gören emtia değer kaybının 90.373,15-TL, çatı imalat bdelinin 25.814,01-TL, enkaz kaldırma masraflarının 8.850-TL, zarar gören dekorasyon elektrik ve mobilya malzemeleri bedelinin 17.775,48-TL olduğunu bildirmiş ve talep miktarını ıslah ederek bu miktarlar üzerinden tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce alınan 18.06.2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle: Çatının ilim ve fen kurallarına aykırı yapılmış olması nedeniyle ayıplı olduğu ve bu nedenle çatı tamirat giderlerinin sigorta teminat kapsamında olmadığı, çatının ayıplı olduğunu bilen sigortalının gerekli önlemleri almamak suretiyle TTK'nın 1448. maddesine aykırı davrandığı ve rizikonun meydana gelmesinde %50 oranında kusurlu olduğu mütalaa edilmiştir.

Mahkememizce alınan 26.06.2020 tarihli raporda özetle: Çatının sadece kendi ağırlığını taşıyabilecek şekilde tasarlandığı ve kar yükü dikkate alınmadan imal edildiği, hasarın sigorta poliçesi kapsamında olduğu ve sigortacının çatı hasarı dışındaki hasardan kusur oranında sorumlu olduğu, çatının mühendislik tekliğine uygun yapılmadığı, TTK'nın 1448. maddesine göre davacının kusur oranının %50 olduğu, emtiaya ilişkin toplam değer kaybının 90.373,15-TL, çatı imalatı için yapılması gereken masraf (25.814,01-TL) ile enkaz kaldırma bedeli (8.850,00-TL) toplamının 34.664,01-TL, zarar gören dekorasyon malzemeleri bedeli (4.715,28-TL) ile elektrik ve mobilya malzemeleri değeri (13.060,20-TL) toplamının 17.775,48-TL olduğu, ayrıca iş yeri durması tazminatının 5.000-TL olduğu mütalaa edilmiştir.

Mahkememizce alının 08.12.2020 tarihli ek raporda özetle: Çatının fenne uygun yapılmış olması durumunda çökme yaşanmayacağı, yağan kar miktarına göre olay şiddetinin orta derecede olduğu ve yağışın bölgede rutin görülen bir yağış olduğu, çatıının fenne uygun inşa edilmiş olması durumundan çökmeyeceği, çatı imalatının hatalı olduğu mütalaa edilmiştir.

Bilirkişi raporları taraflara ve ıslah dilekçesi davalı vekiline usulünce tebliğ edilmiş, rapor a karşı itirazlar değerlendirilmiştir.

Dava, işyeri sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Davacıya ait ... adresindeki işyerinin kar ağırlığı rizikosunu da kapsar şekilde davalı sigorta şirketine 27.07.2015-2016 tarihleri arasında işyeri sigorta poliçesi ile sigortalandığı ve 31.12.2015 ve 01.01.2016 tarihinde gerçekleşen kar yağışında sigortalı işyerinin çatısının çöktüğü ve binada, demirbaşlarda hasar meydana geldiği anlaşılmaktadır. Bu konuda taraflar arasında bir niza da yoktur.

Uyuşmazlık, sigortalı binanın çatısının fenne uygun inşa edilip edilmediği ve buna göre ortaya çıkan hasar ve zararın poliçe kapsamında olup olmadığı, ayrıca rizikonun gerçekleşmesi ile ortaya çıkan zarar miktarı ve değerinin ne kadar olduğu konusundadır.

Gerek davadan önceki süreçte D.İş dosyalarından ve gerekse mahkememizce tahkikat aşamasında alınan bilirkişi raporlarından, sigortalı iş yerinin çatısının projesinin bulunmadığı, fenne uygun inşa edilmediği, fenne uygun inşa edilmiş olsa idi çökmeyeceği, yağan kar miktarına göre olay şiddetinin orta derecede olduğu anlaşılmaktadır.

6102 sayılı TTK'nın "rizikonun gerçekleşmesinde kusur" başlıklı 1429. maddesi hükmüne göre; sigortacı, aksine sözleşme yoksa, sigorta ettirenin, sigortalının, lehtarın ve bunların hukuken fiillerinden sorumlu bulundukları kişilerin ihmallerinden kaynaklanan zararları tazmin ile yükümlüdür.

Sigorta ettiren, sigortalı ve tazminat ödenmesini sağlamak amacıyla bunların hukuken fiillerinden sorumlu oldukları kişiler, rizikonun gerçekleşmesine kasten sebep oldukları takdirde, sigortacı tazminat borcundan kurtulur ve aldığı primleri geri vermez. Yine, TTK'nın 1453/2. maddesinde, sigorta edilen malın ayıbından doğan hasarların sigorta kapsamında olmadığı açıkça ifade edilmiştir.

Öte yandan, taraflar arasındaki düzenlenen sigorta sözleşmesinin zorunlu bir parçası olan Yangın Sigortası Genel Şartları’nın 4.4. maddesinde, sigortalı şeylerin kendi ayıplarından meydana gelen zararların teminat dışında olduğu hükme bağlanmıştır.

Davaya konu işyeri sigorta poliçesinde, sigortalı işyerinin kendisinin veya çatısının ayıplarından kaynaklanan zararların teminat içinde olduğuna dair aksine bir düzenlemeye yer verilmemiş olup, esasen, böyle bir durumun varlığı da ileri sürülüp ispat edilmemiştir. Ancak, somut olayda çatı hasarı dışındaki hasarlar doğrudan sigortalanan kıymetin ayıbından meydana gelmiş değildir. Çatı hasarı dışındaki hasar, binanın çatısının çökmesi sonrasında vaki olmuştur.

Başka bir anlatımla, çatı dışında sigortalanan değerler doğrudan doğruya kendi ayıplarıyla hasara uğramamış, ayıplı çatının çökmesini müteakip hasarlanmıştır. Buna göre, çatının kendi ayıbından dolayı hasara uğradığının ve diğer hasarların ise çatı hasarını müteakiben meydana geldiğinin kabulü gerekmektedir (Bkz: Yargıtay 11. HD.nin 08.05.2012 tarih ve 7000/7291 sayılı kararı).

Bu sebeplerle, doğrudan kendi ayıbı nedeniyle hasar gören çatının teminat dışında kaldığı, ancak çatı dışında meydana gelen müteakip hasarların teminat içinde olup sigorta şirketince tazmin edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir (Bkz: Yargıtay 11. HD.nin 21.02.2012 tarih ve 2775/2349 sayılı kararı). Hal böyle olunca, çatı imalatı için yapılması gerekli masraf olarak talep edilen 25.814,01-TL istemin reddine karar verilmiştir.

Teminat içinde kaldığı değerlendirilen zarar miktarına gelince; emtia değer kaybının 90.373,15-TL ve iş yeri durması tazminatının 5.000-TL olduğu toplanan delillerden anlaşılmış olup davacı vekilinin bu yöne ilişkin istemi kabul edilmiştir.

Ancak, enkaz kaldırma masraflarının 8.850-TL ve dekorasyon, elektrik ve mobilya malzemeleri bedelinin 17.775,48-TL olduğu rapor ile belirlenmiş ve davacı vekili de ıslah dilekçesi ile bu miktarlar üzerinden tazminat talep etmiş ise de, bizzat davacı vekilince dava dilekçesi ekinde ibraz olunan 22.03.2016 tarih ve 13338 numaralı faturada dekorasyon, elektrik ve mobilya malzemeleri bedeli olarak 13.865-TL masraf yapıldığı belirtilmiş, yine dava dilekçesinde bizzat davacı taraf enkaz kaldırma bedeli 8.550-TL olarak ifade etmiştir.

Hal böyle olunca, davacı tarafından ibraz olunan fatura bedeli ile bildirilen enkaz kaldırma bedeli üzerinden sonuca gidilmiş, fatura bedeli üzerinde kalan 3.910,48-TL ile bildirilen bedelin fazla kısmı 300-TL yönünden talep reddedilmiştir.

Bu sebeplerle, davacıya emtia değer kaybı için 90.373,15-TL, enkaz kaldırma masrafları için 8.550-TL, dekorasyon, elektrik ve mobilya malzemeleri bedeli için 13.865-TL ve iş yeri durması tazminat bedeli olarak 5.000-TL olmak üzere toplam 117.788,15-TL ödenmesi gerektiği değerlendirilmiş, (25.814,01-TL + 300-TL + 3.910,48-TL) 30.024,49-TL yönünden dava reddedilmiştir. Davalının ödeme yapılmayacağına ilişkin cevabi ihtarnamesi ile temerrüte düştüğü kabul edilmiş, ihtarname tarihi olan 08.03.2016 tarihinden itibaren ticari faize hükmedilmiştir.