Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/926 K.2023/518

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesini özetle; davalılar ile hizmet alım sözleşmeleri yapıldığını, dava dışı işçinin 9 yıl 1 ay 18 gün davalı işyerinde davalı şirketler işçisi olarak çalıştığını, dava dışı işçinin davalı ... ... Ltd.

Şti işçisi iken kıdem tazminatının tahsiline yönelik dava açtığını ve davanın dava dışı işçi lehine sonuçlandığını, mahkeme ilamı ile ilgili Samsun 9 İcra Müdürlüğünün 2017/142825 esas sayılı dosyası ile icra işlemleri başlatıldığını, icra dosyasına teminat mektubu ile 19.507,91TL kararın kesinleşmesi ile 1.356,10TL ödeme yaptıklarını, mahkeme masrafları ve harçları dahil toplam 22.303,64 TL ödeme yaptığını, ödenen miktarın davalıların sorumluluğunda olduğunu, 22.303,64 TL'nin davalılardan kendi dönemlerine isabet eden miktarlar bakımından rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir

Cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER

Dava dilekçesi ekinde, arabuluculuk son tutanağı, Samsun 1. İş Mahkemesinin 2016/357 esas 2017/596 karar sayılı kararı ile Samsun 8 Hukuk Dairesinin 2018/1169 esas - 1693 karar sayılı ilamı, ödeme emri, Mahkememizin 2019/740 Esas 2020/721 Karar sayılı kararı ibraz edilmiştir.

Samsun İcra Müdürlüğünün 2017/142825 esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

Samsun 1. İş Mahkemesinin 2016/354 Esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden celb edilmiştir.

TEDAŞ'a yazılan yazıya cevap verilmiştir.

TEİAŞ'a yazılan yazıya cevap verilmiş, ekinde 26/09/2005-03/07/2015 tarihleri arasındaki Hizmet Alım Sözleşmeleri, Hizmet İşleri Genel Şartnameleri ve Teknik Şartnamelerin onaylı suretleri gönderilmiştir.

Nitelikli hesap uzmanı bilirkişiden 26/01/2023 havale tarihli rapor aldırılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, işçi alacağından kaynaklanan rücuen tazminat talebine ilişkindir. Tüm dosya kapsamından, davacının davalı şirketlerle hizmet alım sözleşmesi yaptığı, bu sözleşmeler kapsamında çalışan dava dışı işçi ...'ün işçilik alacakları nedeni ile ödenen toplam 22.303,64 TL'nin davalılardan rücuen tahsilini talep ettiği anlaşılmaktadır. Davacı ile davalı şirketler arasında özel güvenlik hizmeti işinin gördürülmesine ilişkin hizmet alım sözleşmelerinin imzalandığı, hizmet alan davacı tarafından hizmet alım sözleşmesine istinaden istihdam edilen dava dışı işçi ...'e kıdem tazminatı, mahkeme ve icra masrafları ödemesi altında toplam 22.303,64 TL ödendiği dosya içerisinde yer alan belgelerle sabittir.

Taraflar arasında işçi-işveren ilişkisi bulunmamakta olup, işçiye karşı işveren ve taşeronun birlikte sorumlu olması İş Kanunundan kaynaklanmaktadır. Ancak taraflar arasında bu nev'i bir uyuşmazlık bulunmadığından iş bu davada sözleşme, teknik şartname ve diğer yazılı belgelere göre; sözleşme, teknik şartname ve diğer yazılı belgelerde hüküm bulunmaması halinde ise TBK hükümlerine göre sorumluluğunun tespiti gerekmektedir.

Esasen sözleşmelerde işçi alacaklarından hangi tarafın sorumlu olacağına ilişkin bir hüküm bulunmaması bu alacakların bir kısmından asıl işveren davacının sorumlu olacağı sonucunu da doğurmaz. Hizmeti yerine getiren davalılar kendi işçileriyle hizmeti vermesi sözleşmenin bir unsuru olması nedeniyle işçi ücreti ve sair ödendiler davalıların sorumluluğundadır. Hizmet sözleşmesi bedeli içinde bu ücretler bulunmaktadır.

(Yargıtay 23. HD'nin 2016/7428 Esas 2019/4869 Karar ve 2016/30035 Esas 2018/52022 Karar sayılı ilamı)

Dosyaya CD içerisinde sunulan Hizmet Alım Tip Sözleşmeleri incelendiğinde 23. maddesinde "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, yüklenici bunlara aynen uymakla yükümlüdür." hükmünün düzenlendiği görülmüştür.

Yine Teknik Şartnamelerin 6. Maddesinde "Yüklenici firma idare ile imzaladığı hizmet alım sözleşmesi ekindeki bu teknik şartnamede belirtilen çalışanların işvereni olarak, İş Kanunu, SGK Kanunu ve çalışma hayatı ile ilgili diğer kanun, tüzük ve her türlü yönetmeliklere göre personelin ücret, vergi, resim, harç, SGK primleri, muhtasar beyannamesi ve tüm resmi yükümlülüklerini eksiksiz ve yasal süresi içerisinde yerine getirmek, ayrıca istenildiğinde kontrol etmek için arz etmek zorundadır." hükmünün imza altına alındığı anlaşılmıştır. Buna göre ihale kapsamında çalıştırılan personele ilişkin kıdem tazminatı dahil tüm yasal hakların taşeron sorumluluğunda bulunduğu taraflarca kabul edilmiştir.

Dava dışı işçinin dava dilekçesi ekindeki evrakları, Samsun İcra Dairesi'nin 2017/142825 Esas sayılı dosyası, Samsun 1. İş Mahkemesi'nin 2016/357 Esas sayılı dosyası ile SGK sigorta dökümleri dosya arasına alınarak davalıların sorumlu oldukları dönemler çerçevesinde kıdem tazminat miktarının hesaplanması amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen tarihli raporda özetle; taraflar arasında imzalanan sözleşme ve hizmet işleri teknik şartnamesi maddeleri uyarınca işçilik alacaklarından davalı taşeron şirketlerin sorumlu tutulduğu, davalıların sorumlu oldukları dönemler nazara alınarak kıdem tazminatı hesaplaması yapıldığı,

davalı ... ... Şti'nin tek başına 12.221,94 TL ile, ... iş ortaklığının 4.374,36 TL ile, ... ... Şti ile ... iş ortaklığının 4.562,11 TL ile, ...... Şti ve ... ... Şti iş ortaklığının 1.145,23 TL ile sorumlu oldukları sonuç ve kanaati bildirilmiş, taraflarca yapılan hesaplamaya itiraz edilmemiştir.

Dosya kapsamındaki tüm sözleşme ve teknik şartnameler ile bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; alınan raporun denetlenebilir ve hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmüş, davanın her bir şirketin çalıştırdığı dönemle sınırlı olmak üzere rapor çerçevesinde kabulü gerekmiş, tahsilde karışıklığa sebebiyet verilmemesi ve infaz edilebilir hüküm kurulması amacıyla teminat mektubunun icra dairesine ödendiği tarih olan 10/01/2019 tarihinden itibaren tarafların tacir olduğu görülmekle avans faizine hükmedilmesi gerekmiştir.

7155 sayılı yasanın 23. maddesi ile değişik 6125 sayılı kanunun 18/A-13 maddesi gereği davadan önce davacının arabuluculuk başvurusu yaptığı, davalıların iş ortaklığının gerektirdiği şekilde görüşmelere katılmadığı görülmekle yargılama giderlerinin tamamından arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalı şirketler sorumlu tutulmuş, tespit edilen arabuluculuk ücretinin de davalı şirketlerden yargılama gideri olarak tahsili ile Hazineye irat kaydına karar verilmiş, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.