Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/1058 K.2021/1021

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... tarihinde ... istikametinde ... devlet yolunun 4,3 km'sinde müvekkili kuruma ait trafik güvenliği ekipmanlarına çarparak hasar meydana geldiğini, davalı ...'ün kazada kusurlu olduğunu belirterek, 3.416,34TL hasar bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak müvekkili kuruma ödenmesini ve dava sonuçlanıncaya kadar kazaya karışan ... plakalı aracın trafik kaydına ihtiyati tedbir konulmasını, hasar bedelinin 3.416,34TL kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Grupları ... Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile ilgili arabuluculuk süreci işletilmediğini belirterek, dava şartı yokluğundan davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın taleplerinin gerçek dışı ve kötüniyetli olmakla, tamamıyla reddi gerektiğini, davacının gerçek zararının tespiti ile müvekkili şirketin söz konusu zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

Davacı vekili dava dilekçesi ekinde arabuluculuk tutanağı fotokopisi, hasar bedeli hasar cetveli, kaza tespit tutanağı sunulmuştur.

Mahkememizin 14/09/2021 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

Ankara İl Emniyet Müdürlüğüne yazılan yazıya 21/09/2021 tarihli yazı ile cevap verilmiş, ekinde ... plakalı araca ilişkin araç özet bilgisi evrakı gönderilmiştir.

... A.Ş'ye yazılan yazıya 06/10/2021 tarihli yazı ile cevap verilmiş, ekinde hasar dosyasının bir suretinin gönderildiği görülmüştür.

Davacı vekili Mahkememizce verilen 14/09/2021 tarihli ara kararın kaldırılmasına ilişkin 17/09/2021 havale tarihli istinaf dilekçesi sunmuş, Samsun BAM 3. Hukuk Dairesinin 2021/1703 Esas 2021/1432 Karar sayılı 22/11/2021 tarihli ilamı ile davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Mahkememizce 14/09/2021 tarihli tensip 10 nolu ara kararı gereği davacı vekiline arabuluculuk son tutanak aslını sunması için 1 hafta kesin süre verilmiş, süresi içerisinde arabuluculuk son tutanak aslı sunulmamıştır.

Mahkememizin 2021/544 Esas sayılı dosyasından davalılar yönünden dosyanın tefrik edildiği, Mahkememizin yukarıdaki esas sırasına kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, trafik kazasından kaynaklı uğranılan maddi zararın tazminine ilişkindir.

Ticari davalar, mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez.

TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

TTK’nın 5/1. maddesinde, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın, asliye ticaret mahkemesinin tüm ticarî davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu belirtilmiştir. Buna göre, asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki hukuki ilişki görev ilişkisidir.

Bu nedenle, asliye ticaret mahkemesinin bakması gereken davalarda, asliye hukuk mahkemesi görevli sayılamaz. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olup mahkemelerce ve temyiz incelemesi aşamasında Yargıtayca re'sen dikkate alınır. Bu kuralın tek istisnası, 6335 sayılı Kanunun 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı TTK'nın 5/4. maddesinde düzenlenmiştir.

Bu düzenlemeye göre, yargı çevresinde ayrı bir asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde, asliye hukuk mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez.

Somut olayda, uyuşmazlık, haksız fiilden kaynaklanmakta olup, bu nevi davaların ticari dava olduğuna ya da asliye ticaret mahkemelerinde görüleceğine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. Bu durumda, eldeki davanın ticari dava olarak kabulü ile uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemesi tarafından çözülebilmesi için, her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlık konusu işin her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi gereklidir. Eldeki davada, davalının tüzel kişi tacir olduğu sabit ise de davacının tacir olmadığı anlaşılmıştır.

Sigorta şirketi yönünden açılan dava, dava şartı eksikliği nedeni ile tefrik edilmiş olup, davacı tarafından davalılar aleyhine açılan eldeki davada bedelin haksız fiil failleri davalılardan tazmininin talep edilmekte olduğu, davanın mutlak / nispi ticari dava kapsamında olmadığı açıktır. Taraflar arasındaki haksız fiil hükümlerine dayalı işbu davanın Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi gereğidir.

Bu sebeplerle, dava dilekçesinin reddine karar verilmiş, görevsizlik şeklinde hüküm kurulmuştur.