Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1327 K.2023/44

T.C. ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

/// TÜRK MİLLETİ ADINA ///

T.C. ...

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : ... Esas KARAR NO : ...

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... DAVALI :.... VEKİLİ : ... DAVALI : ...

DAVA

Menfi Tespit (İİK m. 89/3'ten Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 30/11/2022

KARAR TARİHİ : ... GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : ...

Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili DAVA dilekçesi ile özetle: Müvekkili davacıya ... 9. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasından haciz ihbarnameleri gönderildiğini, ancak davacının dava dışı takip borçlusuna herhangi bir borcu, başka bir deyişle dava dışı takip borçlusunun davacıdan herhangi bir alacağı olmadığını ve bu sebeple davacıya haciz ihbarnamesi gönderilemeyeceğini beyanla, davacının dava dışı takip borçlusuna borcu bulunmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

... 9. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası dosyaya kazandırılmış olup, incelenmesinden: Davalı - takip alacaklısı şirket tarafından ... ve...aleyhine, keşidecisi...olan ve hamiline düzenlenen 31.08.2016 tarihli 17.000-TL bedelli çeke istinaden kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe girişildiği, senetteki konumunda göre ...'ın ilk ciranta olduğu, üçüncü haciz ihbarnamesinin davacıya 21.11.2022 tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür.

Davacı hakkındaki tacir araştırması kapsamında dosyaya kazandırılan belgelerden: Ticaret Sicili ve Ticaret Odası kaydının bulunmadığı, ... d.ndeki mükellef kaydının 27.11.2011 tarihinde silindiği ve o tarihten bu yana kaydının bulunmadığı anlaşılmıştır.

Dava, İİK'nın 89/3. maddesi kapsamında gönderilen haciz ihbarnamesine karşı açılan menfi tespit istemine ilişkindir.

Davalı - takip alacaklısı şirket tarafından davacıya, İİK'nın 89. maddesi gereğince gönderilen 1. ve 2. haciz ihbarnamelerine cevap verilmediğinden bahisle 3. haciz ihbarnamesi gönderilmiş, üçüncü kişi konumunda olan davacı ise İİK'nın 89/3. maddesine uygun olarak 15 günlük hak düşürücü süre içinde işbu menfi tespit davasını açmıştır.

2004 sayılı İİK'nın 89. maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkemelerdir (Bkz: Bkz: Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, Adalet Yayınevi, Ankara 2013, 2. Baskı, s. 476).

Bu tür menfi tespit davalarında görev, davalı - takip alacaklısı ile takip borçlusu arasındaki "borcun niteliğine" veya "takibin türü" ya da "takibin konusuna" göre değil, takip borçlusu ile bu kişiye borcu olduğu ileri sürülen ve bu sebeple kendisine haciz ihbarnamesi gönderilen davacı arasındaki borç ilişkisinin niteliğine göre belirlenir. Bu borç ilişkisinin niteliği ticari ise dava ticaret mahkemesinde, değil ise genel mahkeme olan asliye hukuk mahkemesinde görülür.

Zira, bu türden menfi tespit davasında, uyuşmazlık, yani davacının takip borçlusuna borçlu olup olmadığı, davacı ile takip borçlusu arasındaki ilişki irdelenmek ve incelenmek suretiyle çözüme kavuşturulacaktır. Nitekim, Yargıtay 19. HD.nin 12.04.2016 tarih ve 3568/6425 sk.. İzmir BAM 17. HD.nin 09.05.2019 tarih ve 359/1021 sk..

Antalya BAM 5. HD.nin 25.06.2019 tarih ve 666/726 sk.nda da aynı ilke ve esaslar dahilinde değerlendirme yapılmış, davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği belirtilmiştir.

Bu türden menfi tespit davasının, takibin konusu kambiyo evrakı ise Asliye Ticaret Mahkemesinde görüleceğine ilişkin bir kısım yargı kararları var ise de, mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenleneceğinden (HMK m. 1), görevli olmayan mahkemenin yargı kararı ile görevli kılınması, 6100 s. HMK'nın 1. maddesinin ağır şekilde ihlali sonucunu doğuracaktır.

Somut olayda; mahkememizce yapılan araştırma neticesinde, davacının vergi mükellefi kaydının bulunmadığı, esnaf dahi olmadığı anlaşılmıştır.

Davacı ile takip borçluları arasında, alacak - borç ilişkisi doğuran bir ilişki bulunup bulunmadığı ancak tahkikat safhasında saptanacak olup, ilişki bulunduğu ortaya çıksa bile davacı ve ayrıca mahkememizce yapılan araştırmaya göre takip borçlusu ... tacir olmadığından uyuşmazlık ticari nitelik arz etmeyecektir.

Buna göre, davanın mutlak ya da nispi ticari dava olarak nitelendirilmesine olanak yoktur ve davanın genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi gereklidir. Bu sebeplerle, HMK'nın 30 ve 138. maddesi de gözetilerek dosya üzerinden davanın reddine karar verilmiştir.