Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/388 K.2022/343

Mahkememizde görülen Çek İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Talep eden vekili dilekçesi ile özetle: ...'nin TR07 ... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı ...-TL bedelli 18/03/2022 tarihli çekin.... emrine keşide edildiğini ve bu şirkete gönderilmek üzere hazırlandığını ancak bilinmeyen bir sebeple kaybolduğunu beyanla, çek hakkında tedbiren ödeme yasağı kararı verilmesini ve yürütülecek tahkikat sonucunda iptalini talep etmiştir.

Talep, çekin zayi sebebiyle iptaline ilişkindir.

Kıymetli evrakın iptali müessesesi 6102 sayılı TTK'nın 651 vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, maddeye göre; "Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."

TTK'nın 818/1-s maddesi delaletiyle yasanın 757 vd. maddelerinde ise çekin iptalini isteme hakkı sadece hamile tanınmış olup, keşidecinin bu yönde salahiyeti bulunmadığı Yargıtay müstakar uygulamaları ile yerleşik hale gelmiştir.

Zayi durumunda; keşideci, muhatabı ödemeden men için ihtiyati tedbir kararı alabilir, istirdat davası açabilir veya elinden çıkan çek bedelinin istenilmesi halinde borçlu olmadığının tespitini talep edebilir. Keşidecinin bu yollarla haklarını koruması mümkün olduğundan çek iptali davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı kabul edilir.

Somut olayda, zayi olduğu ileri sürülen çekin bizzat talep eden şirket tarafından... emrine düzenlendiği ve yine talep eden şirket uhdesinde iken kaybolduğu ifade edilmiş olup, keşideci tarafından iptal talebinde bulunulduğu anlaşılmaktadır. Oysa, çekin iptalini isteme hakkı sadece çekin meşru hamiline aittir ve keşidecinin bu yönde istemde bulunmasına olanak yoktur.