Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/794 K.2023/686

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesini özetle; müvekkili şirketin müşterilerinden ... San ve Tic. Ltd. Şti tarafından müvekkili şirkete otomotiv yedek parça talepli çoklu siparişte bulunulduğunu, müvekkili şirketin ürünlerini hazırladığını ve davalı ...

Kargoya 2 adet koli olarak 20/11/2021 tarihinde teslim ettiğini, ... takip numaralı kargo ise eksik ve hatalı olarak 07/12/2021 tarihinde teslim edildiğini, teslim edilmeyen ürünlerin bedelini davalı kargo şirketine 03/02/2022 tarihinde 27.744,16TL bedelli e-fatura düzenleyerek talep ettiğini, ancak müvekkili şirkete herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek, fazlaya dair hak ve alacakları saklı kalmak kaydı ile öncelikle şartları oluştuğundan davalı borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz malları ve alacaklarıyla diğer haklarına ihtiyati haciz konulmasına,

Samsun İcra Müdürlüğünün davalı borçlunun haksız ve dayanaksız itirazının iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, borçlunun kötü niyeti sabit olduğundan takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının talep ettiği alacak kalemlerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin söz konusu taşımaya ilişkin üzerine düşen görevi tam ve eksiksiz yerine getirdiğini, taşımaya konu eşyayı hasarsız olarak teslim ettiğini, aksinin ispat yükünün davacıda olduğunu, müvekkili kargo şirketinin söz konusu cihazın hasara uğramış olmasından bahisle Samsun İcra Müdürlüğünün 2022/25210 esas sayılı dosyası ile başlatılan haksız ve mesnetsiz icra takibinin iptali ile iş bu haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi ekinde, e- faturalar, kargo teslim alma belgesi, arabuluculuk son tutanağı ve ihtarname sureti ibraz edilmiştir.

Samsun İcra Müdürlüğünün 2022/25210 esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

Gelir İdaresi Başkanlığı Büyük Mükellefler Vergi Dairesine yazılan yazıya cevap verilmiş, ekinde davalı şirkete ait 2022 yılı Şubat, Mart aylarına ilişkin BA-BS formlarının gönderildiği görülmüştür.

Samsun Vergi Dairesine yazılan yazıya cevap verilmiş, ekinde davacı şirkete ait 2022 yılı Şubat, Mart aylarına ilişkin BA-BS formlarının gönderildiği görülmüştür.

Mahkememizin 29/11/2022 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Makine mühendisi bilirkişilerden oluşan heyetten 05/04/2023 tarihli rapor aldırılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, TTK 850 vd. maddelerine dayalı taşıma sözleşmesinden kaynaklanan tazminat talebine ilişkindir. Tüm dosya kapsamından, davacının bir kısım otomotiv yedek parçaları içeren 2 adet kargonun alıcıya ulaştırmak üzere 20/11/2021 tarihinde davalı şirket Adalet şubesi yetkililerine teslim ettiği, gönderilerinin bir kısmının alıcısına teslim edilmediği ve kaybolduğu, bir kısmının ise hasarlı teslim edildiği, davalı şirketin kaybolan/hasara uğrayan kargo nedeni ile davacının zararını karşılamadığı iddiası ile eldeki tazminat davasının açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı vekili süresi içerisinde sunduğu cevap dilekçesinde zamanaşımı def'i ileri sürmüştür. 6102 sayılı TTK'nın 855.maddesinde "(1) Bu Kitap hükümlerine tabi taşımalarda, yolcunun bir kaza sonucu ölmesi veya bedensel bütünlüğü zedeleyen bir zarara uğraması hâlinde istem hakları on yılda; diğer zararlarda ise bir yılda zamanaşımına uğrar.

(4) Gönderen veya gönderilen, taşıyıcıya karşı olan haklarını, bir yıl içinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrasına uygun şekilde istemiş olmaları şartıyla, def’i olarak her zaman ileri sürebilirler." düzenlemesi bulunmaktadır. Eldeki davada, kargo teslim tarihi 20/11/2021 olup, davacının 10/12/2021 tarihinde davalı şirkete gerek resmi e-posta adresi üzerinden gerekse ayrıca noter kanalı ile ihtar çektiği görülmektedir.

TTK'nın 855/4 maddesi kapsamında değerlendirme yapılması gerektiği anlaşılmakla, eldeki dava yönünden talebin zamanaşımına uğramadığı anlaşılmış olup, davalı vekilinin zamanaşımı def'ine itibar edilmemiştir.

Davalı vekilince kargonun alıcı şirkete teslim edildiği ve bu nedenle zararın oluşmadığı beyan edilmiş ise de, söz konusu kargo evraklarının incelenmesinde teslim alan imzasının bulunmadığı, SMS şifre onaylı teslim belgesinin sunulamadığı, dava dışı alıcı ... San. Tic. Ltd. Şti.'nin kaşe ve imzasının bulunduğu tutanak içeriğinde bir kısım ürünlerin kendilerine teslim edilmediğine yönelik beyanlarının bulunduğu, davalı yanın teslim olgusunu ispat edemediği değerlendirilmiş, söz konusu savunmalara itibar edilememiştir.

Taraflar arasında davaya konu kargonun içeriğinin ne olduğu ve varsa zarar miktarının ne olduğu hususlarının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Taşıma hukuku bakımından hasar, eşyada meydana gelen ve onun değerinin düşmesine neden olan her türlü maddî kötüleşmedir. Zıya ise eşyanın gönderilene teslim edilememesi veya teslim edilecek durumda olmamasıdır. Zıya ve hasardan doğan sorumluluk, eşyaya özen borcunun ihlâlinden kaynaklandığı için, taşıyıcının eşyaya özen borcu devam ettiği sürece, yani eşyayı teslim aldığı andan, onu gönderilene teslim edinceye kadar olan sürede söz konusu olmaktadır.

TTK 875. maddesine göre taşıyıcı eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde eşyanın ziyandan, hasarından veya teslimdeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.

TTK 880. maddesine göre "Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır." Diğer yandan taşıyıcının sorumluluğundan kurtulmasının şartları ise aynı yasanın 876. maddesinde düzenlenmiştir.

Buna göre ziya, hasar veya gecikme taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluktan kurtulur. TTK'nun 882. maddesi ise sorumluluğun sınırını düzenlemiştir. Maddeye göre gönderinin tamamının ziya veya hasarı halinde 880 ve 881. maddeler uyarınca ödenecek tazminat gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kg için 8,33 özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.

Dosyanın incelenmesinde, davacı tarafça kargo içeriğinin otomotiv parçaları olduğu iddia edilmiş, bu hususta dinlenen tanık ... tarafından kargoların içeriğinde otomotiv parçaları bulunduğu, tutanakta bahsi geçen emtiaların kargoya verilen emtialar olduğunun beyan edildiği görülmüş, yine kargo içeriklerine ilişkin davalı tarafa mailler ile bilgilendirme yapıldığı, davalının bunlara itirazı bulunmadığı gibi 12/03/2022 tarihli mail içeriğinde bir kısım zararın tazmininin kabul edildiği anlaşılmıştır. Şu halde tutulan tutanaklar, yapılan mail yazışmaları ve tanık beyanları çerçevesinde, kargoların 60 ilâ 99 kg gibi ağırlıkları bulunması karşısında beyan edilen otomotiv parçalarını içerdiği kabul edilmiştir.

Bu kapsamda davalının kusuru ve zarar miktarının tespiti hususunda bilirkişiden rapor aldırılmış, 05/04/2023 tarihli raporda davalının TTK hükümleri gereği kusurlu ve sorumlu olduğu, tutanak içeriğine göre belirlenen hasarlı/kayıp emtiaların TTK'nın 880.maddesine göre teslim alındığı tarihteki değerlerinin KDV hariç 45.274,84 TL olduğu, TTK'nın 882.maddesine göre sorumluluk sınırı dikkate alındığında zararın 3.924,19 TL olduğunun tespit edildiği bildirilmiştir. Rapor taraflara tebliğ edilmiş, taraflarca rapora itiraz edilmiş ise de yukarıda izah edilen nedenler ve dosyadaki delil durumu nazara alındığında itirazlara itibar edilememiştir.

Toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş; taraflar arasında taşımacılık sözleşmesinin bulunduğu, gönderinin bir kısmının taşıma sırasında davalının kusuru ile kayıp edildiği, bir kısmının hasara uğradığı, davacı yanın kaybolan ve hasara uğrayan kargo içeriğini tutanaklar, irsaliyeler, tanık anlatımı ve mail yazışmalarındaki kabuller üzerinden ortaya koyduğu,

davalı yana çekilen ihtarname ile temerrüt şartlarının gerçekleştiği, alınan bilirkişi raporunda yapılan rayiç bedel tespiti bazındaki hesaplamanın doğru olduğu anlaşılmakla, davacının takip talebinde ileri sürdüğü 27.744,16 TL hasar bedeli ve 232,59 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 27.976,75 TL üzerinden davalıdan talepte bulunabileceği değerlendirilmiş, davanın kabulü ile Samsun İcra Dairesi'nin 2022/25210 Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline karar verilmiştir.

Takip dayanağının tazminat olması ve bilirkişi raporu ile zarar miktarının belirlenmesi nazara alınarak alacağın likit olmadığı değerlendirilmiş, davacının icra inkar tazminatının reddine karar verilmiştir. 7155 sayılı yasanın 23. maddesi ile değişik 6325 sayılı kanunun 18/A-13 maddesi gereği davadan önce davacının arabuluculuk başvurusu yaptığı, davalının görüşmelere katıldığı, anlaşma sağlanamadığı görülmekle, tespit edilen arabuluculuk ücretinin davalıdan yargılama gideri olarak tahsili ile hazineye irat kaydına karar verilmiş, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.