Adana Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2024/267 K.2024/322

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/12/2023 tarih ve 2023/... Esas sayılı ara kararı ile kurulan hüküm nedeniyle davalı vekilinin istinaf başvurusu ile ilgili yapılan esas incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE

Dava açılmadan önce Mersin 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/... Değişik İş dosyası ile "Elektriğin Kesilmesinin Tedbiren Önlenmesi" ne yönelik ihtiyati tedbir kararı verildiğinden, İhtiyati tedbir dosyasının asıl dava dosyasının eki sayılmasına, ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile, 13.10.2023 düzenleme tarihli ... fatura numaralı, 3.918.235,90 TL miktarlı faturanın icra takibine konu yapılmaması için Mersin 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/...

Değişik İş dosyasında bulunan teminat karşılığında İhtiyati Tedbir Kararı Verilmesine. 13.10.2023 düzenleme tarihli ... fatura numaralı, 3.918.235,90 TL miktarlı faturadan dolayı müvekkilin davalıya Borçlu Olmadığının Tespitine ve faturanın iptaline. Davalı ‘haksız’ ve ‘kötüniyetli’ olduğundan müvekkili lehine % 20 oranında tazminatın davalıdan alınarak müvekkiline Ödenmesine; karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE

Davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

"tedbire İtirazın Reddine," şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı tarafın ... numaralı tesisat için tedbir talep etmesinde hukuki yarar bulunmadığını, ihtiyati tedbirin şartlarının oluşmadığını, davaya konu edilen 3.918.235,90 TL tutarındaki borca bağlı tutanağın ... numaralı tesisata ilişkin olmadığını, davacı tarafça bildirilen bir diğer tesisat olan ... numaralı tesisata ait olduğunu, bu itirazlarının yerel mahkeme tarafından dikkate alınmadığını ve ihtiyati tedbir kararı verildiğini, müvekkilİ şirketçe ... numaralı sayaca ilişkin düzenlenen kaçak tespit tutanaklarından kaynaklı borcun, davacı tarafından taksitlendirilerek müvekkilİ şirkete ödenmekte olduğunu,

... numaralı tesisatın elektrik enerjisinin kesik olmadığını, davacı tarafa ait iki adet tesisat bulunmakta olduğunu, müvekkil şirketçe ... numaralı tesisatta yapılmış bir kesinti veya borç sebebiyle faturalandırmanın mevcut olmadığını, tedbir kararının şartları oluşmadığından yerel mahkemece verilen kararın kaldırılması gerektiğini, yerel mahkeme tarafından davacı tarafın sadece soyut beyanına dayanılarak,

herhangi bir bilgi ve belge sunmadığı ayrıca HMK 390/3. maddesinde açıkça hükme bağlanmış yaklaşık ispat şartını sağlamadan ihtiyati tedbir kararı verildiğini, yerel mahkeme tarafından verilen tedbir kararının herhangi bir süreye bağlanmamış olduğunu, bu durumun tamamen kurum aleyhine ve tedbir talep edenin salt keyfi davranışlarına neden olacağını, davacı lehine verilen tedbir kararının ne kadar süre için geçerli olduğu hususunun hükme bağlanmamış olduğunu, bu durumun davalı kurum aleyhine telafi edilemez zararlara neden olacağını, salt davacı iddiaları ve soyut normlar üzerinden verilen,

usulsüz ve hukuka aykırı kararın kaldırılması gerektiğini, aksi kanaat hasıl olursa yerel mahkemece fatura bedelinin Bölge Adliye Mahkemesinin içtihatları uyarınca fatura tutarının %20-25 oranında teminata bağlanarak tedbirin devamı yönünde karar verilmesini, usul ve yasaya aykırı ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF DİLEKÇESİNE CEVAP VEREN DAVACI VEKİLİ DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Karşı tarafın yapmış olduğu istinaf talebinin reddi ile yerel mahkeme tarafından verilen kararın onanmasına, ihtiyati tedbir kararının devamına, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Yazılı beyanlar ve tüm dosya kapsamı.

DEĞERLENDİRME-GEREKÇE

Dava, menfi tespit ve ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. Madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen de kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmış olup,

Tedbir talep eden önce Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/... Dğş. İş sayılı dosyası ile Elektriğin kesilmesinin tedbiren önlenmesini talep ettiği, 23.10.2023 tarihli Değişik İŞ kararı ve 27.10.2023 tarihli tashih şerhi ile "Elektriğin kesilmesinin tedbiren önlenmesine" karar verildiği, davacının daha sonra Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/....E sayılı dava dosyası ile dava konusu faturanın icraya konu edilmemesi yönünde talepte bulunduğu, 16.11.2023 tarihli ara kararı ile talebin kabulüne karar verildiği, davalı vekilinin ara karara itiraz ettiği, itirazın duruşmalı değerlendirilerek reddedildiği, davalı vekilinin istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK'nun 341/1 maddesinde, "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir." denmiştir.

HMK'nın 389 v.d. maddelerinde geçici hukuki korumalar arasında ihtiyati tedbir düzenlenmiş olup, HMK'nın 389. maddesinde "mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeni ile hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebi ile bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." düzenlemesi bulunmaktadır.

Görüldüğü üzere kanun koyucu bu konuda hakime oldukça geniş bir takdir alanı bırakmıştır. Ancak ihtiyati tedbire karar verilmesi için mutlaka bir tehlikenin veya zararın doğmuş olması veya halen var olması da aranmaz. Dava konusu hak veya şey bakımından ortaya çıkacak tehlike ve zararın önlenmesi için de her türlü tedbire karar verilebilir.

İhtiyati tedbir talep eden taraf, tedbire esas olan hakkını, ihtiyati tedbir sebep veya sebeplerini keza davanın esası yönünden de haklılığını ispat etmelidir. Ancak burada tam ispat aranmayıp yaklaşık ispatla yetinilecektir. (HMK m.390/3) Yani ispatı gereken hususların tam olarak değil kuvvetle muhtemel gösterilmesi yeterlidir.

Dosya kapsamına göre davalı her ne kadar davacının ... nolu sayaca abone olduğunu, dava konusu faturanın ... nolu sayaca ilişkin olduğunu beyan etmiş ise de yapılan incelemede ... nolu sayaca ilişkinfaturanın davacı adına düzenlendiği, davalının iddia ettiği hususların yargılamayı gerektirdiği, davacının metal üzerine işyeri işlettiği anlaşılmakla elektrik enerjisi verilmemesi halinde telafisi imkansız zararlar meydana gelebilecektir. Bu durum "gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir verilebilir" kriterine uygun olmakla, somut olayda HMK'nın 389. maddesinde düzenlenen ihtiyati tedbir kararı verilmesi şartlarının mevcut olduğu,

İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesinde "(1) Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir. (2) İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir. (3) İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir." şeklinde düzenleme mevcuttur.

Borçlu tarafından İİK’nun 72/2. maddesi koşullarında menfi tespit davası açılması halinde, alacağın %15’inden aşağı olmamak üzere teminat karşılığında mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı istenebilir.

Somut olaydaki durum gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir verilebilir kriterine uygun olmakla ve davaya konu alacağın icraya konulmadığı ve İİK’nun 72/2. maddesi koşullarında menfi tespit davası açılmış olmasına göre de davacının ihtiyati tedbir talebinin taktiren yüzde yirmi (% 15) teminat karşılığında kabulü dairemizce yerinde görülmüş olup davalı tarafın istinaf talepleri yerinde görülmediğinden istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

Başkan e-imzalı Üye e-imzalı Üye e-imzalı Katip e-imzalı