Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/1582 K.2025/1778

Mersin 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/06/2023 tarih ve 2020/...Esas, 2023/... Karar sayılı kararına yönelik olarak istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla Dairemize gönderilen dosyanın yapılan incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 30/09/2018 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobille yaya müteveffa ...'e çarpması sonucu davacının kızı ...'in ölümüne neden olduğunu, ...'a ait ... plakalı araç ... Sigorta A.Ş.'nin ... poliçe numaralı mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, ...

Sigorta yönünden manevi tazminat talebi dışında kalan ölüm nedeniyle meydana gelen cenaze ve defin masraflarından, destekten yoksun kalma tazminatından ve maddi tazminatlardan belirtilen hüküm çerçevesinde sigorta sözleşmesinde belirtilen teminat oranında sorumlu olacağını, 30/09/2018 tarihli kazaya ilişkin ...

Sigorta'ya yapılan başvuru neticesinde toplamda 61.969,00 TL ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin çok düşük olduğunu, yapılacak olan bilirkişi incelemesi neticesinde eksikliğin ortaya çıkacağını, muris ...'in asgari ücret ile çalıştığını, annesine baktığını, ölüm desteğinden yoksun kalarak zarar gördüğünü, tüm bu nedenlerle destekten yoksun kalan davacıya maddi tazminat tutarının olay tarihindeli sigorta limiti aşılmamak üzere olay tarihinden itibaren faizi,

Islah ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalarak şimdilik 1.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davallı sigorta şirketi ve davalı ...'dan kaza tarihinden itibaren müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı ...için toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın kabulü ile davalı ...'dan olay tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 14.08.2020 tarihli dilekçesi ile, talep ettikleri 1.000,00 TL maddi tazminatın 800,00 TL sinin destekten yoksun kalma tazminatı ve 200,00 TL'sinin de cenaze ve defin giderleri olarak talepte bulunduklarını belirtmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Mersin 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 25/02/2020 tarihli 2019/--- E-2020/--- K sayılı kararını istinaf ettiklerini, öncelikle ceza dosyasının sonuçlanmasının beklenmesini, bilirkişi raporundaki kusur tespitinin hatalı olduğunu, müvekkilinin olay sonrasında verdiği ilk ifadede de belirttiği gibi yolda bulunan kasisten dolayı hızını tamamen azaltacak şekilde kasisten geçtiği ve yeniden hızlanmadan yavaş bir hızla seyir halinde iken yayanın müvekkilinin öngöremeyeceği şekilde aracının önüne atlaması neticesinde kazanın gerçekleştiğini belirttiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...

Sigorta A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı araç müvekkili şirkete 18/05/2018-18/05/2019 tarihleri arasında Karayolu Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi ile sigortalı olduğunu, iş bu sigortadan sigortalının kusur oranına göre bedeni zararlardan şahıs başına azami 360.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, hiçbir suretle iş bu davayı kabul etmediklerini, sigorta ile sigorta ettirenin kişinin işleteni olduğunu, motorlu araçların üçüncü kişilere verdikleri zararaların karşılanması amaçlandığını, talep edilen defin giderinin fahiş olduğunu ve kabul etmediklerini,

... plakalı aracın kasko poliçesine istinaden manevi tazminat isteminin reddinin gerektiğini, manevi tazminat taleplerinin teminat kapsamı dışında olduğunu, yeterli ve gerekli belgelerin eklenmesi sureti ile müvekkili şirkete müracaat tarihinden öncesinde şirketlerinin temerrüdünün söz konusu olmadığını, sigortacı yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğünü belgelerin ibrazından itibaren 8 gün iş günü içinde böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihlerden öncesi için faiz sorumluluğu da bulunmadığını, tüm bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile, davacının destekten yoksun kalma tazminatı talebinin reddine, 150,00-TL cenaze ve defin giderinin davalı sigorta şirketi yönünden 09/06/2020 tarihinden itibaren işleyecek, davalı ... yönünden ise kaza tarihi olan 29/09/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 75.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 29/09/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...’dan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacı vekili; destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin reddine gerekçe gösterilen bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, bilirkişinin müteveffanın yaş, cinsiyet, sosyal durum vb kişisel durum ve koşullarını dikkate almadan ezbere yaptığı hesaplamanın hükme esas alınmasının hukuka aykırı olduğunu, bilirkişinin hem müteveffanın ölüm yaşını 79 yıl 2 ay 13 gün olarak hesaplayıp hem de müvekkilinin muhtemel ölüm yaşını 82 olarak hesaplamasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, 39 yaşında vefat eden müteveffanın 2 sene sonra evleneceği varsayımının gerçeklikten uzak olduğunu, belirlenen manevi tazminat miktarının düşük olup taleple bağlı kalınarak 100.000,00 TL şeklinde hüküm kurulması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Karara karşı davalı ... vekili; müvekkilinin davacının manevi zararının karşılamak için davacının vekili olan ...e 100.000,00 TL ödeme yapmış olduğu yazılı belge ve tanık beyanları ile ispatlanmış olup ...in yetkisiz temsilci olduğunun belirtilerek yapılan ödemenin kabul edilmemesinin hatalı olduğunu, davacının öncelikle ...i muhatap olarak göstermesine,

müzakerelere vekili olarak göndermesine ve anlaşma sonucu 100.000,00 TL'yi almasından sonra ise huzurdaki davayı açmasının iyi niyet kurallarıyla bağdaşamayacağını, davacı her ne kadar böyle bir ödemeyi almadığını beyan etse de vekil olarak tayin ettiği kişiye taraflarınca ödeme yapıldığını, dosya içerisinde ...in imzasının yer aldığı bir ibranamenin mevcut olduğunu, kaza tarihi olan 2018 yılı için hükmedilen tazminat tutarının oldukça yüksek olduğunu,

dava dosyası içinde bulunan trafik kazasının kusur raporlarına itirazlarının da belirtildiği üzere müvekkilinin kazadaki kusur oranının hatalı hesaplandığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup karar davacı ve davalı ... vekilleri tarafından istinaf edilmiştir. Hesap raporuna yönelik istinaf başvurusunun incelenmesinde:

Davacı vekili hükme esas alınan hesap raporunun TRH 2010, prograsif rant yönteminin kullanılarak güncel asgari ücret üzerinden hesap yapılması gerektiğini belirtmiş ise de, hükme esas alınan 06.04.2023 tarihli aktüer raporunun Anayasa Mahkemesinin 2019/...-2020/...

Esas-Karar sayılı 17/07/2020 günlü kararı, Danıştay 8. Dairesinin 2020/... sayılı dosyasında ZMMS genel şartlarının bazı maddelerine ilişkin verilen yürütmeyi durdurma kararı sonucu oluşan Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin kararları ile uyumlu şekilde TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant yöntemi kullanılmak sureti ile hazırlandığı, karar tarihi olan 2023 yılı güncel asgari ücretin baz alındığı, bilirkişinin listede kayıtlı bilirkişi olup rapor düzenlemeye ehil olduğu anlaşılmakla bu yöndeki istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Yine defin giderinin de içtihatlara uygun olarak yerel örf adet gereği yapılan yemek, mevlüt dışında yapılması zorunlu gider olarak hesaplanması da yerindedir. İbra nedeniyle manevi tazminat istenemeyeceğine yönelik yapılan istinaf incelemesinde: Tanık ...in 20/12/2021 tarihli celsedeki beyanı incelendiğinde; "... İbranamedeki imza bana aittir ayrıca kardeşlerimin ve annemin isimlerinin yanında bulunan imzayı da ben attım. Zira o tarihte annemin ve kardeşlerimin bende vekaleti vardı. Davalı ... 100.000 TL'yi bana Sakip Kolancı'nın bürosunda elden verdi. Yanımızda Bedri Kuran'da vardı.." şeklinde olduğu görülmektedir.

Dosya kapsamında yer alan Mersin .... Noterliğinin 20/10/2018 tarih ... yevmiye nolu vekalette görüleceği üzere davacı ..., ...'in geçirmiş olduğu trafik kazası neticesinde vukuu bulan vefatından dolayı dava dışı ...e sulh olma ve ahzu kabz yetkisi verdiği görülmüştür. Daha sonra davacı 26/02/2020 tarihinde vekili azletmiştir.

Her ne kadar dosyaya sunulan ibraname tarihsiz ise de, tanık olan vekil Münür'e maddi - manevi tazminat karşılığı elden 100.000,00 TL'nin ödendiği sabittir. Bu nedenle davacının öncelikle ...i muhattap olarak göstermesine, müzakerelere vekili olarak göndermesine ve anlaşma sonucu 100.000 TL'yi almasından sonra ise huzurdaki davayı açması iyi niyet kurallarıyla bağdaşamaz.

Davacı her ne kadar böyle bir ödemeyi almadığını beyan etse de, vekil olarak tayin ettiği kişiye davalı tarafından ödeme yapıldığı ve davacının vekil tayin ettiği öz oğlu ...in de bunu doğruladığı, dosya içerinde ...in imzasının yer aldığı bir ibranamenin mevcut olduğu anlaşılmaktadır.

İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür. Dosyada yer alan ibraname, vekaletname ve vekil ...in beyanlarına bakıldığında davalı tarafından maddi manevi tazminat olarak 100.000 TL'nin ödenmiş olduğu hususunun ispat edildiği görülmektedir.

Davacının vekil tayin ettiği ...ile davalı arasında yapılan anlaşma gereği davalının 100.000 TL'yi kendisine teslim ettiği, ...in de duruşmadaki beyanında parayı teslim aldığını kabul ettiği, artık bu paranın Münür tarafından davacıya verilip verilmemesi hususunun vekil ile müvekkili arasındaki iç ilişki olduğu, davacının kendisine düşen miktarı dava dışı vekilden talep edebileceği anlaşılmakla manevi tazminat yönünden ödeme / ibra nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması yerinde görülmemiştir.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

Açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, mahkemece manevi tazminat yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK 353/1-b-2. maddeleri gereği ilk derece mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.