Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/878 K.2024/1648

2-... ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ... -

VEKİLİ : Av. ...

DAVA

Tazminat (Ölüm ve cismani zarar sebebiyle açılan tazminat)

KARAR TARİHİ : 04.07.2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : ...

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 01.03.2023 tarih ve 2020/... Esas, 2023/... Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murisi ...'in 07/09/2017 tarihinde dava dışı ...'nın sevk ve idaresindeki davalının sigortaladığı ... plakalı araç ile yine dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın kaza yapması sonucu vefat ettiğini, müvekkilinin kazada bir kusurunun bulunmadığını kendisinin yolcu konumunda olduğunu, kazaya ilişkin sigorta şirketine 21/09/2017 tarihinde yazılı başvuruda bulunulduğunu, ancak yasal süre zarfından olumlu bir cevap verilmediğini, 19/10/2017 tarihinde eksik evrak olduğuna ilişkin taraflarına mesaj gönderildiğini,

eksikliklerin aynı gün giderildiğini ancak yine de sonuç alamadıklarını, kusur, sakatlık ve diğer tüm haklarında fazla ve sair haklarının sakla kalması kaydıyla 4.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

ISLAH

Davacı vekili 10.05.2019 tarihli dilekçesi ile dava değerini 279.837,07 TL'ye ıslah etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; zorunlu trafik sigortası sorumluluk sigortası olup, bu nedenle bu sigorta ile sigorta ettiren kişinin işleteni olduğu motorlu araçların üçüncü kişilere verdikleri zararların karşılanmasının amaçlandığını, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğunun, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceğini, trafik sigortasında sigortacının karşılamakla yükümlü olduğu zararların,

işletme halinde motorlu aracın neden olduğu kazalarda üçüncü kişilerin zararına neden olacak bir kazanın meydana gelmesi ve bu kazada araç işletenin sorumlu bulunması gerektiğini, kusur tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini talep ettiklerini, Karayolları Trafik Kanunu’nda yapılan değişikliklerden sonra meydana gelmiş olduğu için tazminat hesabında TRH tablosunun baz alınması gerektiğini, açılan davanın reddine karar verilmesini masraf ve ücreti vekaletin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile; davacı anne ... için 16.750,13-TL, davacı baba ... için 11.209,95-TL olmak üzere toplam 27.960,08-TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildiği görüldü.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacılar vekili verdiği istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece gerek değerlendirme ve gerekçe kısmında gerekse hüküm kısmında bilirkişice belirtilmiş hususlar dışında kararın icra edilebilirliğine ilişkin hiçbir hususun aydınlatılmamış, eksik bırakılmış olduğunu, 04/12/2019 tarihinde icra dairesi kanalıyla yapılmış olunan 200.272,53 TL ödemeyi yerel mahkeme sanki takipten bağımsız, borçlu tarafından uzlaşılarak/anlaşılarak ödenmiş gibi değerlendirerek hüküm tesis ettiğini ancak bu miktarın icra dairesince içinden 13.117,85 TL tahsil harcı ve diğer harçlar kesildikten sonra taraflarına ödendiğini,

icraya yatırılan 200.272,53 TL'nin tamamının sanki dava dışı tahsil edilmiş gibi değerlendirilerek mahsup edilmesi mümkün olmadığını, aksi durumun kabul edilmesi halinde ise taraflarından haksız olarak alınan 13.117,85 TL harcın taraflarına iadesinin gerektiğini, yerel mahkemenin toplam alacağı hesaplayıp, ödenen miktarı mahsup ettiğinde dava tarihi olan 30/10/2017 tarihi ile 200.272,53 TL nin ödendiği tarih olan 04/12/2019 tarihleri arasında işleyen faizi hesaba katmamış olduğunu,

faizin başlangıç tarihinin yerel mahkemece dava tarihi olarak belirlendiğini ancak taraflarınca davalı şirkete başvuru yapılmış olması nedeniyle faizin başlangıç tarihinin sigorta şirketine başvuru tarihi olarak hükmedilmesinin gerektiğini, yerel mahkemece icra dairesine ödendikten sonra kalan kısım üzerinden karar verilirken,

sonradan yapılan bu ödemenin müvekkili aleyhine değerlendirilerek vekalet ücretine hükmedilmesinin yasaya aykırı olduğunu ayrıca aynı nedenlerden dolayı müvekkili lehine tüm alacak üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken 9.200,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının hatalı olduğunu beyan ederek kararın kaldırılması ile talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 50, 54/1-3 ve 55. maddeleri kapsamında, trafik kazasına dayalı açılan, destekten yoksun kalma tazminatına bağlı (malüliyet) maddi tazminat davasıdır.

İlk derece mahkemesince, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davacılar vekili istinaf etmiştir.

Dairemizin kaldırma kararı öncesi ilk derece mahkemesinin .../... Esas, .../... Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verildiği, verilen kararın davalı vekilince istinaf edildiği ve dosyanın dairemize gönderilerek .../... Esasa kaydedildiği ve .../... Esas, .../... Karar sayılı kararımız ile Davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1.a-6. maddesi gereğince kabulü ile, ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 23/10/2019 tarih ve .../... Esas ve .../... Karar sayılı kararının kaldırılmasına karar verildiği ve ilk derece mahkemesince dosyanın .../... Esasa kaydedildiği ve bu dosyadan karar verilerek davanın kısmen kabulüne karar verildiği, verilen kararın davacı vekilince istinaf edildiği ve dosyanın dairemize gönderilerek .../... Esasa kaydının yapıldığı görüldü.

Davacılar vekilinin hükmedilen maddi tazminat miktarına ilişkin istinaf başvurusunun değerlendirilmesinde;

İlk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında yer ala TRH-2010 Yaşam Tablosu ve Progressif Rant (%10 artırm ve indirim) yöntemi ile hüküm gününe en yakın güne kadar yürürlüğe giren tüm asgari ücretlerin uygulanması neticesinde; Hak sahibi davacı annenin bilinen ve bilinmeyen aktif devre destekten yoksun kalma zararları toplamı; 448.049 33 TL olduğu, hak sahibi davacı babanın bilinen ve bilinmeyen aktif devre destekten yoksun kalma zararları toplamı 299 855,10 TL olduğu ve nihayet hak sahibi davacı anne ve babanın maddi zararları toplamı; 747.904 43 TL olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

Hak sahibi davacıların zararlar toplamı, kaza tarihi olan 07.09.2017 tarihindeki poliçe limiti olan 330,000,00 TL'ye oranlandığında; davacı Anne yönünden 197,694,08 TL tazminat alacağı, davacı baba yönünden ise 132.305,91 TL tazminat alacağını davalı ... şirketinden talep edilebileceği tespit edilmiştir. Poliçe İimitiytle sınırlı sorumluluk kapsamında zararlar toplamı; 197.694,08 TL ile 132.305,91 TL toplamı neticesinde 329.999,99 TL (330.000,00 TL) olduğu görülmüştür.

6100 sayılı HMK 26. md.si gereği talep ile bağlılık ilkesi gereği 13.05.2019 tarihli ıslah dilekçesi dikkate alınarak, hak sahibi davacıların zararlar toplamı, ıslah taleplerine göre; davacı anne yönünden 167.642,82 TL tazminat alacağına hükmedilmesi gerektiği yine davacı baba yönünden ise 112.194,24 TL tazminat alacağına hükmedilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Somut olayda uyuşmazlık, haksız eylemden kaynaklanmaktadır. Haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir.

Sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumlu olduğu tazminatı 2918 sayılı KTK 99. maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içerisinde ödemesi gerekmektedir. Bu süre içinde ödeme yapılmaz ise bu süre sonra erdikten sonra 9. gün sigorta şirketinin temerrüde düştüğü kabul edilir. Davacılar 26.09.2017 tarihinde sigorta şirketine başvuruda bulundukları, bu durumda davalı ... şirketinin 09.10.2017 tarihinde temerrüte düştüğü anlaşılmıştır.

Öte yandan, davalı ... şirketinin ilk derece mahkemesinin dairemizce ortadan kaldırma kararına konu ilamının infazı için ... ... icra müdürlüğü'nün .../... esas sayılı ilamlı takibi ile başlatmış olduğu icra takip dosyasında yapmış olduğu ödeminin, infaz aşamasında dikkate alınması gerekirken, yazIlı şekilde hükmedilmiş olması hatalı görülmekle davacılar vekillinin bu yöndeki istinaf başvurusu haklı bulunmuştur.

HMK'nın 355. maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

Yukarıda açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, ilk derece mahkemesince yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun bu yönüyle kabulü ile, HMK 353/1-b-2. maddeleri gereği ilk derece mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.