Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/2091 K.2026/1485

.... Asliye Ticaret Mahkemesinin 21.03.2024 tarih ve 2023/90 Esas, 2024/189 Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

27/03/2022 tarihinde davalı şirketler nezdinde sigortalı olan araçların ve müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın kaza tespit tutanağında belirtili olan şekilde zincirleme trafik kazasının meydana geldiğini, limit aşımı gerekçesiyle müvekkiline değer kaybı ödemesinin haksız ve hukuka aykırı şekilde yatırılmadığını, oluşan kaza nedeniyle davalı şirketlere ait sigortalı araç sürücülerinin kusurlu bulunduğunu, kaza sonrası müvekkilinin aracındaki değer kaybının oldukça yüksek olduğunu,

oluşan kaza sonrası davalı sigorta şirketlerine başvuruya yaptıklarını ancak sigorta şirketleri tarafından değer kaybının ödenmediğinin davalı tarafından söz konusu zararın karşılanmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 500,00 TL olmak üzere bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkacak olan araçta oluşan değer kaybının işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

ISLAH

Davacı vekili 17.10.2023 e-imza tarihli dilekçesi ile dava değerini 36.720,00 TL'ye ıslah etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; 27/03/2022 tarihinde kazaya karıştığı belirtilen ... plaka sayılı aracın müvekkili şirkette ... ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, öncelikle davacının hasar aşamasında müvekkili şirkete gerekli evraklarla başvuruda bulunmadığını, davaya konu aracın önceden hasara uğrayıp uğramadığının tespit edilmesi gerektiğini belirterek haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddi ile yargılama masraflarının ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin genel müdürlük adresinin İstanbul olmasından dolayı yetkili mahkemelerinin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olması gerektiğini bu nedenle görevsizlik kararı verilmesini, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, müvekkilinin üzerine düşen tüm sorumlulukları yerine getirmesine rağmen davacının amacının haksız kazanç sağlama ve müvekkilini zarara uğratmak olduğunu, müvekkili şirketin tüm sorumluluğunu ifa etmesinden dolayı hukuki dayanağı olmayan davanın reddine karar verilmesini belirterek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde ... numaralı ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin kaza tarihi itibariyle 50.000 TL olan teminat limitinin üzerinde ödeme yapması ile hiç bir sorumluluğunun kalmadığını, kaza başına maddi teminatın hepsini ödemekle teminat limitinin tükendiğini dolayısıyla talebin reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin kaza tarihi itibariyle 50.000 TL'lik teminat limitinin tamamını ödemiş olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Türkiye Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde ... numaralı ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacının, dava konusu yaptığı taleplerine ilişkin olarak dava açılmadan önce yasaya uygun olarak başvuruda bulunmadığını bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, ayrıca davacının tüm taleplerinin zaman aşımına uğramış olmasından dolayı zaman aşımı itirazlarının olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin poliçe kapsamında kaza başına düşen teminatın kazaya ilişkin olarak yapılan hesaplamalara göre ve poliçe limitine uygun olarak ödendiğini,

28/06/2022 tarihinde rücu ödemesi olarak ... Sigorta şirketin hesabına ... hasar dosyası üzerinden 50.000,00 ₺ gönderildiğini, yapılan ödemeler ile birlikte müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğunun kalmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini, karşı tarafın yargılama giderleri ve vekalet ücreti ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davanın reddine karar verildiği görüldü.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacı vekili verdiği istinaf dilekçesinde özetle; limit aşımı gerekçesiyle müvekkiline değer kaybı ödemesinin haksız ve hukuka aykırı şekilde yatırılmadığının açıkça ortada olup, dava açılmadan önceki usuli yollara da başvurarak bu hüküm gereğince müvekkili adına sigorta şirketlerine başvuru yapıldığını ancak buna rağmen sigorta şirketleri tarafından değer kaybının ödenmediğini, davalı şirketler sigortalılarının araçlarının sürücülerinin kusurunun tam olarak değerlendirilmesinin gerektiğini, gerçek zarar ilkesi gereğince tam ve eksiksiz ödeme yapılmasının gerektiğini beyan ederek kararın kaldırılması ile talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tazminat (Trafik sigorta sözleşmesi kaynaklı rücuen) davası olup, İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş ve verilen kararı davacı vekili istinaf etmiştir.

2918 sayılı KTK'nun 96. maddesinde "Zarar görenlerin tazminat alacakları, sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta tutarından fazla ise zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi, sigorta tutarının tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi tutulur.

Başka tazminat taleplerinin bulunduğunu bilmeksizin zarar görenlerin birine veya birkaçına kendilerine düşecek olandan daha fazla ödemede bulunan iyiniyetli sigortacı, yaptığı ödeme çerçevesinde, diğer zarar görenlere karşı da borcundan kurtulmuş sayılır." hükme bağlanmıştır.

KTK'nun 96. maddesi hükmüne göre, garameten ödeme ilkesi; bir rizikonun gerçekleşmesi ile zarar görenlerin birden fazla olması ve tazminat alacaklarının da sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta bedelinden fazla olduğu hallerde, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat miktarı isteminden; sigorta bedelinin tazminat alacaklıları toplamına olan oranına göre indirim yapılmasını ifade etmektedir.

Davalı Sigorta şirketlerinden gelen belgelerin incelenmesinde;

-kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı ... Sigorta AŞ nezdinde ... numaralı ZMMS poliçesi ile sigortalı olup poliçe limitinin kaza tarihi itibariyle 50.000,00 ₺ olduğu,

-kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı Türkiye Sigorta AŞ nezdinde ... ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu poliçe limitinin kaza tarihi itibariyle 50.000,00 ₺ olduğu,

-kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı ... Sigorta AŞ nezdinde ... ZMMS poliçesi ile sigortalı olup poliçe limitinin kaza tarihi itibariyle 50.000,00 ₺ olduğu anlaşılmıştır.

Yine kusur ve hasar bilirkişisi makine mühendisi ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı ...'nın tarafından hazırlanan 23/09/2023 havale tarihli bilirkişi raporunda; meydana gelen kazada (davalı ... Sigorta AŞ nezdinde ... ZMMS poliçesi ile sigortalı olan) ... plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunu, kazaya karışan diğer araç sürücülerinin kusurunun olmadığını, ... plakalı aracın kaza tarihi olan 27.03.2022 tarihinde ZMMS poliçesini düzenleyen ... Sigorta AŞ'nin, davacının kasko sigortacısı olan ... Sigorta Şirketine 50.000,00 TL teminat limitinin tamamını ödediğini, bakiye değer kaybı tazminatının 36.720,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

Davalı davalı ... Sigorta AŞ vekili davacının aracında oluşan zararın 50.000,00 TL'lik kısmını, 27.06.2022 ödeme tarihi itibariyle itibariyle davacının davacının Kasko şirketi olan dava dışı ... Sigorta A.Ş.'ye rücuen ödediğini belirtmiş ise de, davalı ... Sigorta A.Ş. ödeme yaptığı kişi, KTK'nun 96/2 md.sindeki hükümde aranan "...zarar görenlerin birine..." şartını da sağlamamaktadır. Çünkü davalı dava dışı ...

Sigorta A.Ş., davacı ile arasında düzenlenmiş KASKO poliçesine istinaden yapmış olduğu ödeme nedeni ile rücu ilişkisi içinde alacaklı konumuna gelmiştir. Yani asıl zarar gören yine davacı olup, asıl zarar görenin gerçekleşen trafik kazası nedeniye tüm zararları karşılanmadan, (değer kaybı zararı dahil) dava dışı ...

Sigorta A.Ş., davacı ile arasında düzenlenmiş KASKO poliçesine istinaden yapmış olduğu ödeme nedeni ile rücu ilişkisinden kaynaklı alacağının tahsili için ZMMS poliçesini limitine dahil edilmesinin, hatta davacının önüne geçmesinin kabulü mümkün değildir.

Yani önce zarar görenlerin zararının karşılanması, tüm zarar görenlerin zararı karşılandıktan sonra halen poliçe limitinin bulunması halinde, zarar görenlere ödeme yapanların rücuen alacaklarına ilişkin taleplerin ise, bu ödemeden sonra yapılması gerekmektedir.

Tüm bu nedenler dikkate alındığında, davalı davalı ... Sigorta Şirketi tarafından yine kendisine yapılan ödemenin iyiniyetle yapılmış bir ödeme olarak kabulünün mümkün olmadığı, bu durumda davalı sigorta şirketinin yapmış olduğu bu ödemenin ödeme poliçe limitine dahil edilmemesi gerekmektedir. Böylece oluşan zarardan kaza tarihinde poliçe limiti olan 50.000,00 TL ile sorumlu devam ettiğinden, bakiye değer kaybı tazminatı olan 36.720,00 TL zarardan sorumlu tutulması gerekmektedir.

Her ne kadar davacı vekili davalı ... sigorta A,Ş. araçta oluşan değer kaybının giderilmesi için başvuruda bulunmuş ve fakat başvuru evrağı dosya kapsamında delil olarak sunulmamıştır. Davacının iş bu başvurusuna istinaden davalı ... sigorta A,Ş. 12.08.2022 tarihinde davacının talebinin reddine karar verdiği dikkate alındığında, bu tarihten itibarin faiz başlangıcına karar verilmesi gerekmiştir. Bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiştir.

HMK'nın 355. maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

Yukarıda açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, ilk derece mahkemesince yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu yönüyle kabulü ile, HMK 353/1-b-2. maddeleri gereği ilk derece mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

KARŞI OY ŞERHİ

Davalı sigorta şirketinin sorumluluğu bilindiği üzere kaza tarihinde geçerli olan sigorta poliçesi teminat limitleriyle sınırlı ve sorumludur, davacının aracının hasar görmesine neden olan kaza 2022 yılında meydana gelmiş olup bu tarih itibariyle geçerli olan ZMMS poliçe teminat limiti araç başına 50.000,00 TL miktar ile sınırlıdır.

Davalı sigorta şirketi aracın onarımını sağlayan kasko sigorta şirketine 50.000,00 TL ödeme yapmış olup, söz konusu poliçe teminat limitinin tümüyle tüketilmiş olduğu görülmüştür.

Bu kapsamda mahkemesince davalı sigorta şirketinin kanundan kaynaklı olan ZMMS poliçe teminat limiti ile sınırlı sorumlu olduğuna ilişkin düzenlemeye uygun biçimde poliçe teminat limitinin tümünün tüketilmiş olması nedeniyle bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmiş olmasında herhangi bir yanlışlık bulunmamaktadır, buna rağmen dairemizce davalı sigorta şirketinin teminat limitinin üzerinde bir şekilde sorumlu olmasına neden olacak şekilde hüküm tesis edilmiş olmasının hatalı olduğu değerlendirildiğinden dairemizin kararına katılmamaktayım.

... Başkan ... ¸e-imzalıdır (Karşı oy) İş bu karar 5070 Sayılı Yasa hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır