Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/994 K.2025/1316

... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile verilen 26.03.2025 günlü ara kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

15.06.2024 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı ticari araç ile sürücüsü ...’nin sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklet ile çarpışması neticesinde çift taraflı ölümlü ve maddi hasarlı trafik kazasında ... plakalı motosiklette sürücü olarak bulunan ...'nin kazada vefat ettiğini, kaza mahallinde tutulan 15/06/2024 tarihli trafik kazası tespit tutanağı’nda kazanın oluşumunda sürücüsü ...'ın tam kusurlu olup müteveffa ...’nin herhangi bir kusuru olmadığnın tespit edildiğini, müvekkilinin eşinin vefatı neticesinde müvekkilinin murisinin muhtemel desteğinden mahrum kalmış olduğunu belirterek;

fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik müvekkil ... için 300.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline (Sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla), davalılardan ... üzerine kayıtlı taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ve banka hesaplarına, ... plakalı araca tedbiren üçüncü kişilere devrini önlemek adına ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

MAHKEMECE 05.12.2024 GÜNLÜ ARA KARAR İLE; Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin kabulü ile; %15'i oranında nakdi teminat yatırılması veya süresiz banka teminat mektubu ibraz edilmesi halinde, davalı ... adına kayıtlı olması halinde ... plaka sayılı araç üzerine ve davalı ... adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mal varlıkları üzerine, banka mevduat hesapları ve 3. kişilerdeki alacakları üzerine dava dilekçesinde belirtilen 300.000,00 TL miktar ile sınırlı olmak üzere ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili 26/03/2025 tarihli ön İnceleme duruşmasında İhtiyati haczin teminatsız olarak verilerek teminatın müvekkiline iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEMECE 26.03.2025 GÜNLÜ ARA KARAR İLE; Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin teminatsız olarak verilmesi yönündeki talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacı vekili istinaf dilekçesinde; mahkemece müvekkilinin adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi ve yargılama harç ve tüm giderlerden muaf tutulmasına rağmen, ihtiyati haciz için 45.000,00 TL teminat karşılığında verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını, ihtiyati haciz kararının teminatsız olarak verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ölümlü trafik kazası nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı ve davalı adına kayıtlı mal varlığı üzerine ihtiyati haciz uygulanması istemine ilişkindir.

Mahkemece 05.12.2024 günlü ara karar ile davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin %15 teminat karşılığında kabulü ile davalı ... adına kayıtlı ... plaka sayılı araç ve taşınır ve taşınmaz mal varlıkları iye banka mevduat hesapları ve 3. kişilerdeki alacakları üzerine 300.000,00 TL miktar ile sınırlı olmak üzere ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından karar karşı ihtiyati haciz kabul kararının teminatsız olarak verilmesi gerektiği gerekçesi ile itiraz edilmiştir.

Mahkemece 26.03.2025 günlü ara karar ile davacının vekilinin ihtiyati haciz kararının teminatsız olarak verilmesi gerektiği yönündeki itirazının reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

HMK'nun Adli yardımın kapsamı başlıklı 335.maddesinde "(1) Adli yardım kararı, ilgiliye, aşağıdaki hususları sağlar: a) Yapılacak tüm yargılama ve takip giderlerinden geçici olarak muafiyet.) Yargılama ve takip giderleri için teminat göstermekten muafiyet..." şeklinde belirtilmekte yine HMK'nun İhtiyati tedbirde teminat gösterilmesi başlıklı 392. Maddesinde " (1)... Adli yardımdan yararlanan kimsenin teminat göstermesi gerekmez." şeklinde belirtilmektedir.

Buna göre eldeki dosyaya baktığımızda davacı vekilinin dava dilekçesi ile davacı yararına adli yardım talebinde bulunduğu, mahkemesince yapılan değerlendirme neticesinde 25.10.2024 günlü ara karar ile davacının adli yardım talebinin kabulüne karar verildiği görülmüştür.

HMK'nun 335. ve 392 maddesi gereğince adli yardımdan yararlanan bir kimsenin yargılama ve takip giderleri için teminat göstermekten muaf olduğu kanunun hükmünden kaynaklanmakta olup bu konuda Mahkemenin herhangi bir takdir yetkisi bulunmamaktadır.

Diğer yandan davacının adli yardım isteminin kabulüne karar verildiğine göre davacının hak arama özgürlüğünün engellenmemesi adına ihtiyati haciz kararının teminatsız bir şekilde kabulü yönünde karar verilmesi gerekirken teminat karşılığında kabul kararı verilmiş olmasının ve davacı tarafından teminata yönelik yapılan itirazın reddine karar verilmiş olmasının hatalı olduğu kanaatine varılmakla davacı tarafın istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile,

davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin teminatsız olarak kabulüne şeklinde düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek üzere 05.12.2024 günlü ara kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

HMK 353/1-b-2 maddesine göre" Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilebileceği düzenlenmiştir. Dosya kapsamına göre yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin 05.12.2024 günlü ve 26.03.2025 günlü ara kararlarının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak üzere kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği kanaati ile ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.