Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/1138 K.2024/1102

....Asliye Hukuk Mahkemesi ile ....Asliye Ticaret Mahkemesi arasında verilen karşılıklı yetkisizlik kararları nedeniyle oluşan olumsuz yetki uyuşmazlığının merci tayini yoluyla giderilmesi istenilmiş olmakla dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacının davalı şirketin meyve sebze alanında müstahsili olduğunu, davacının çilek sezonunun başlangıcında ... Tarım ürünleri'nden satın aldığı fideler ile çilek ektiğini, davacının yetiştirdiği çileği alan davalının ise satış bedelinden komisyon aldığını, bu süreçte davalının çileğin şetişmesi için gereken birçok malzemeyi çilek fidesi dahil olmak üzere davacıya sattığını, davacının 2022yılı içerisinde ... İli, ... İlçesi, ...

Mahallesi ... ve ... parsellerde çilek yetiştirmek üzere davalı ile anlaştığnıı ve davalıdan rubingen cinsi çilek fidesi talebinde bulunduğunu, davalının davacıya 210.000 adet çilek fidesi sattığını, davalının verdiği fideleri rubingen diye teslim alan davacının hasat zamanı çilek fidelerinin rubingen cinsi olmadığını gördüğünü, davalı tarafından davacıya teslim edilen rubingen cinsi fidelerin içerisinde camorasa, monterey ve birçok farklı fide çeşidi bulunduğunu, fideler arasında çok ciddi rekolte düşüklüğü olduğunu, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanışımına uğradığını, ayrıca davaya asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla bakılması gerektiğini, taraflar arasında hukuki ilişki bulunmadığını, davacının kimden fide aldığının davalı tarafça bilinmediğini, bu nedenlerle davanın görevsizlik nedeniyle reddine, pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

....Asliye Hukuk Mahkemesi; Dava tarihi itibarı ile yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1-a maddesi gereği, her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlar ticari davalardır. TTK 5/1. maddesi gereği ticari davalara bakmakla görevli mahkeme Asliye ticaret mahkemeleridir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden itibaren Yasanın 5/3. maddesi gereği asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki işbölümü olmaktan çıkmış görev ilişkisi haline gelmiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi gereği göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmektedir.

HMK'nın dava şartlarını düzenleyen 114 ve 115. Maddeleri uyarınca re'sen yapılan inceleme sonucunda davanın açıldığı tarih itibari ile ... Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu" gerekçesi ile yetkisizlik kararı vererek dosyayı görevli gördüğü ... Asliye Ticaret Mahkemeleri'ne göndermiştir.

....Asliye Ticaret Mahkemesi;Somut olayda, davalının tacir olduğu ve uyuşmazlığın ticari işletmesiyle ilgili bulunduğu çekişmesizdir. Davacı ... Ticaret Sicil Müdürlüğü, ... Ticaret Ve Sanayi Odası'na, ... Vergi Dairesi'ne, ... Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği'ne yazılan müzekkere cevaplarına göre tacir değildir. Davaya konu uyuşmazlıkta TTK'nın 4. maddesinde sayılan mutlak ticari davalar arasında da yer almamaktadır.

Dosya içeriğinden davacının tacir olmaması sebebi ile 6100 sayılı HMK'nın 2/1. maddesi uyarınca görevli mahkeme, Asliye Hukuk Mahkemesidir. Belirtilen nedenlerle.

Ticaret Mahkemelerinin sadece ticari davalara bakmakla görevli olduğu, TTK'nın 5/3 maddesine göre Asliye Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu, görevle ilgili düzenlemelerin kamu düzenine ilişkin olduğu, taraflar ileri sürmese bile yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiği (Hukuk Genel Kurulu 2017/15-2141E.

2019/442 K.) ve görev hususunun dava şartı olduğu gözetilerek; mahkemenin görevine ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın, HMK'nın 114/1-c,115/2 maddesi gereğince usulden reddine" gerekçesi ile yetkisizlik kararı kararı vermiş, dosyayı merci tayin talebi ile Dairemize göndermiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hükümlerle sınırlı olmak üzere inceleme yapılmıştır.

Dava, Tazminat talebine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava olabilmesi için uyuşmazlığın her iki tarafının da tacir olması ve ticari işletmeleriyle ilgili hususlardan doğmuş bulunması veya anılan yasa maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan olması gerekli ve yeterlidir. Bu tür ticari davalara ise, ayrı Asliye Ticaret Mahkemesi olan yerlerde, o yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesinde bakılır. (TTK m.5/2)

Somut uyuşmazlığın, taraflar arasında yapılan mal alım satım sözleşmesinden kaynaklandığı, davalı tarafın ticari şirket olduğu, yapılan araştırmalar sonucu davacı tarafın Vergi Dairesi'ne sundukları bilançolardaki parasal rakamların esnaflık sınırını aşmadığı, bir başka deyişle davacının tacir olmadığı, anlaşılmakla .... Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... Katip · ... · ¸e-imzalıdır