Adana Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/2218 K.2023/1715

....

VEKİLİ

Av. ... ... ....

DAVANIN KONUSU

Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)

İSTİNAF YOLUNA

BAŞVURAN DAVACI

... ... - -...

VEKİLİ

Av. ... ... ....

TALEP KONUSU

Mahkeme Kararının Kaldırılması

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 01/11/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/02/2023 tarih ve 2023/... Esas sayılı ara kararı ile kurulan hüküm nedeniyle davacı vekilinin istinaf başvurusu üzerine Adana Bölge Adliye Mahkemesi'nin 3. Hukuk Dairesi'nin 13/10/2023 tarih 2023/... Esas 2023/... Karar sayılı görevsizlik kararı ile dairemize gönderilmekle;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE

Davacının ... ili ... ilçesi ... Mah. ... ...

Cad No:.../A adresinde işletmesi bulunduğunu, davalı kurum tarafından davacıya ait iş yerinde yapılan denetimde 17/01/2023 tarih ve ... seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı tutulduğunu, mükerrer kaçak elektrik kullanımı iddiası ile 397.214,65.-TL ceza tutanağı düzenlendiğini ve davacının elektriğinin kesildiğini, cezaya idari yoldan itiraz edildiğini ancak cevap alınamadığını, davacının davacı kuruma borcu bulunmadığını, kesilen cezanın iptal edilmesi gerektiğini, davalı kurumun usul ve yasaya aykırı olarak işlem tesis ettiğini, bu nedenle öncelikli olarak davanın kabulüne,

davacının davalı kuruma ne kadar borçlu olduğunun tespit edilmesi, muarazanın önlenmesine, yargılama ve dava sonuna kadar davaya konu cezanın icra takibine konulmaması ve telafisi mümkün olmayan zararların doğmasının muhtemel olması nedeniyle İİK 72. Maddesi uyarınca uygun teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve davaya konu cezanı nedeniyle açılacak icra takiplerinin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN ARA KARARI

"Davacı vekilinin davaya konu borçtan dolayı açılacak icra takiplerinin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir talebinin, davacının kaçak elektrik kullanıp kullanmadığının tespitinin yargılamayı gerektirmesi nedeniyle reddine," şeklinde karar verildiği görülmüştür.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Müvekkilinin ... İli ... İlçesi ... Mah. ... ...

Cad No:.../a Adresinde İşletmesinin bulunduğunu, davalı kurum tarafından davacıya ait iş yerinde yapılan denetimde 17/01/2023 tarih ve ... seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı tutulduğunu, mükerrer kaçak elektrik kullanımı iddiası ile 397.214,65.-TL ceza tutanağı düzenlendiğini ve davacının elektriğinin kesildiğini, cezaya idari yoldan itiraz edildiğini ancak cevap alınamadığını, davacının davacı kuruma borcunun bulunmadığını, kesilen cezanın iptal edilmesi gerektiğini, davalı kurumun usul ve yasaya aykırı olarak işlem tesis ettiğini, bu nedenle öncelikli olarak davanın kabulüne,

davacının davalı kuruma ne kadar borçlu olduğunun tespit edilmesi gerektiğini, yargılama ve dava sonuna kadar davaya konu cezanın icra takibine konulmaması ve telafisi mümkün olmayan zararların doğmasının muhtemel olması nedeniyle İİK. 72. maddesi uyarınca uygun teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmişlerdir.

DELİLLER

Yazılı beyanlar ve tüm dosya kapsamı.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, ihtiyati tedbir kararı verilmesi istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. Madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen de kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmış olup,

Davacı tarafça; dava kesinleşinceye kadar aleyhine icra takibi başlatılmaması konusunda ihtiyati tedbir talep edilmiş, bu talep ilk derece mahkemesince reddedilmiştir.

HMK'nın 389 v.d. maddelerinde geçici hukuki korumalar arasında ihtiyati tedbir düzenlenmiş olup, HMK'nın 389. maddesinde "mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeni ile hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebi ile bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." düzenlemesi bulunmaktadır.

Görüldüğü üzere kanun koyucu bu konuda hakime oldukça geniş bir takdir alanı bırakmıştır. Ancak ihtiyati tedbire karar verilmesi için mutlaka bir tehlikenin veya zararın doğmuş olması veya halen var olması da aranmaz. Dava konusu hak veya şey bakımından ortaya çıkacak tehlike ve zararın önlenmesi için de her türlü tedbire karar verilebilir.

İhtiyati tedbir talep eden taraf, tedbire esas olan hakkını, ihtiyati tedbir sebep veya sebeplerini keza davanın esası yönünden de haklılığını ispat etmelidir. Ancak burada tam ispat aranmayıp yaklaşık ispatla yetinilecektir. (HMK m.390/3) Yani ispatı gereken hususların tam olarak değil kuvvetle muhtemel gösterilmesi yeterlidir.

Öte yandan 6100 sayılı HMK'nun 391. maddesinin madde gerekçesinde de açıklandığı üzere mahkemece asıl uyuşmazlığı çözecek mahiyette ihtiyati tedbir kararı verilemez. Aksi halde geçici hukuki koruma olan ihtiyati tedbir davanın yerine ikame edilmiş olur. Yüksek Mahkeme içtihatlarına göre “dava sonunda elde edilecek faydayı sağlayacak şekilde”, başka bir deyişle “davanın ve uyuşmazlığın esasını halleder şekilde” ihtiyati tedbir kararı verilmesi doğru değildir. Ancak mevcut durumda gecikmesi halinde doğabilecek tehlikeyi önleme veya ciddi zararı dava süresince (geçici olarak) önlemek için yalnız bu amaçla sınırlı olmak üzere gereken tedbirlerin alınması için ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

Eldeki derdest davanın icra takibi başlatılmadan önce açılmış olduğunun belirtilmesi, sözleşmeden dolayı menfi tespit davası olması, İİK'nın 72/1-2. maddesine göre. "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir.

İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir..." düzenlenmiş olması, kanunda tedbir için aranan şartların kesin bir ispat olmayıp, yaklaşık ispatın yeterli olması,

gerek dava dilekçesi gerekse ekli olarak sunulan diğer belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının icra takibinden önce açtığını belirttiği işbu menfi tespit davasında İİK'nın 72/2. maddesi gereğince icra takibinin durdurulmasına dair ihtiyati tedbir talebinin kabulü için yasaca aranan gerekli ve yaklaşık ispata yeterli koşulların bu aşamadaki derdest dava dosyası kapsamına göre bulunduğu,

HMK'nın 87. ve 392/1. maddeleri gereğince mahkemece takdir edilecek teminat karşılığında olmak üzere dava konusu alacak yönünden davalının davacı hakkında başlatacağı icra takibinin ihtiyati tedbiren durdurulmasına karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

... ... ... ... ... ... ... ... ... · Başkan- ... Üye-... Üye-... Katip-... · e-imza e-imza e-imza e-imza