Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2020/228 K.2022/548

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... esas ve ... karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı şirket kayyımı dava dilekçesinde özetle. Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2001/122 esas sayılı doyasından ... Gıda Mad. Ltd.

Şti.'ye kayyım olarak atandığını, gerekli işlemleri yapıp mahkemeye faaliyet raporu sunduğunu, şirkete ait emtia satış bedelinin davalı bankanın Mersin Şubesine vadeli olarak yatırıldığını, ancak şirketin Mersin Serbest Bölgesi'nde vergiye tabi olmaması nedeniyle vergi numarası alınmadan söz konusu dolar hesaplarının açıldığını, davalı bankanın vergi numarası olmadığı gerekçesiyle hesaba yatan paraları iade etmediğini ancak hesapların açıldığı tarihte vergi numarası alınmasına ilişkin yasanın yürürlükte olmadığını,

şirket için potansiyel vergi numarası alındığını ancak bankanın ödeme için mahkemeden para çekmeye ilişkin yetki içerir karar isteyip talebi reddettiğini, paranın dolar olarak Devlet Bankası olan davalıya yatırıldığını, televizyon reklamlarında vadeli dolar oranı %4 olduğu halde banka tarafından kendisine verilen yazıdan %1 faiz verildiğinin anlaşıldığını, dolara %1 faiz uygulanmasının yasa ve uygulamaya aykırı olduğunu ileri sürerek, faiz miktarının sözleşmeye uygun olarak belirlenmesini (tespitini) talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince "... Kural olarak tespit davaları bir kimse ile diğer bir kimse arasında var olan somut bir olaydan doğan hukuksal bir ilişkinin varlığının saptanmasına yönelik olup bundan ötesi bir işlevi yoktur. Tespit davasının dinlenebilmesi için hukuksal bir ilişki ile hukuki yararın bulunması zorunludur. Hukuki yararın varlığı ise davacının bir hakkının veya hukuki durumunun bir tehlike ile tehdit edilmiş olması, bu tehdit nedeniyle, davacının hukuki durumunun tereddüt içinde olması ve bu hususun davacıya zarar verebilecek nitelikte olması gerekmektedir.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, davanın tespit davası niteliğinde olduğu, davacının taraflar arasında vadeli olarak dolara yıllık %1 oranında faiz verilmesinin yasaya aykırı olduğu, sözleşmeye aykırılığın tespiti ile vaadeli olarak yatırılan doların faiz oranının belirlenmesi isteminden kaynaklandığı görülmüştür.

Davacı iddia ve davalı savunmaları ile dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden davacının sözleşmede uygulanması gereken faiz oranın tespitini talep ettiği, Mahkemece sözleşmenin uygulanmasına yönelik tespit hükmü kurulamayacağı, davacının mevcut bir zararının ya da zarar tehlikesinin bu aşamada bulunmadığı nazara alınarak HMK 114/h maddesi uyarınca davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmasının dava şartı olarak düzenlendiği, açılan davanın niteliği dikkate alınarak davacının tespit davası açmakta hukuki yararının bulunmadığı anlaşıldığından davacının davasının HMK 114/h maddesi yollamasıyla 115/2.

Maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar vermek gerektiği ve kanaatine varılmıştır." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı şirket kayyımı istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olmadığını, kayyım olarak şirketin yararı doğrultusunda hareket etmek zorunda olduğunu, şirketin alacağına ilişkin tespit yapılması için dava açılmasında hukuki yarar olduğunu ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

Tarafların beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, sözleşmeye aykırılığın tespiti ile vadeli olarak yatırılan tutarın faiz oranının belirlenmesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi'nce davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verildiği, karara karşı davacı kayyım tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

HMK'nin 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacının istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır