Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2020/52 K.2022/347

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ... Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd.Şti. ile ... Bölge Müdürlüğü arasında ... ihale kayıt nolu ... ...

Şefliğinde Koruma ve Güvenlik Hizmetine ilişkin işin ihalesi yapılarak 01.04.2013 tarihinde işe başlandığı ve söz konusu işin 31.12.2013 tarihinde tamamlandığı, müvekkili şirketin 2014 yılı içinde aynı işin ihalesini üstlendiği, davalı tarafça müvekkil şirketten 2013 yılındaki iş nedeniyle çalışan işçilerin kıdem ve ihbar tazminatlarının ödenmediği gerekçesiyle 13.01.2014 tarih ve ... sayılı yazısı ile söz konusu işçilerin tazminatların ödenmesinin istediğini, bu durum üzerine işçilerin tazminatlarının banka hesaplarına yatırıldığını,

müvekkili şirketin ödemeyi yapmış olmasına rağmen 2014 ihalesinin Haziran veya Temmuz ayı hakedişlerinden kıdem tazminatı kesintisi yapıldığını, söz konusu kesintiye ilişkin belgelerin davalı kurumda bulunduğunu, davalı tarafça kesintiye ilişkin herhangi bir belgenin müvekkiline verilmediğini, davalı kurumca müvekkil şirketin hakedişlerinden 34.000 TL kesinti yapıldığı, bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı tutularak,

talebin kabulü ile davalı kurumca hakedişinden kesilen 34.000 TL ve kesinti tarihinden itibaren bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faiziyle birlikte tahsilini, yargılama masrafları, harçları ve vekalet ücretinin davalı kuruma tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesi ile: davacı şirketin 2013 yılı ... ve ...

Özel Güvenlik Hizmet Alım İhalesini müvekkili kuruluştan aldığını, hizmet alım ihalelerinde yaklaşık maliyet tutarlarına kıdem ve tazminatlarının da eklenmiş olduğunu bu tazminatlar maliyet bileşeni olarak ihale dökümanlarında yer aldığını, aylık hakedişlerle bu tazminatların yükleniciye ödendiğini ancak bu tazminatlar aylık olarak işçilere ödenmediği için yüklenici açısından haksız bir kazanç sayıldığını, bu nedenle yıl sonu itibari ile sözleşme süresi biten işlerde,

yüklenicilere ödenen ihbar ve kıdem tazminatlarının hak eden işçilere ödenmesinin ihbar ve kıdemi hak etmeyen işçiler için yüklenici firmaya ödenen tutarların ise kurum lehine tahsilinin gerektiğini, TCDD Teftiş Kurulu Müfettişliği'nin 25.06.2014 tarihli teftiş raporu ile tüm hizmet alımı ihalelerin incelendiğini, 2013 yılı ... Özel Güvenlik Hizmet Alımı İhalesi İşi için davacıya ödenen 7.480 TL ve ...

Özel Güvenlik Hizmet Alımı İhalesi İşi için davacıya ödenen 9.327 TL'nin yüklenici firmadan tahsili gerektiğinin tespit edildiğini, bu nedenle davacı hakedişinden toplam 16.807 TL kesinti yapıldığını, davacının iddia ettiği gibi 34.000 TL'lik kesinti yapılmadığını, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile; yapılan sözleşmede çalışan işçilerin kıdem tazminatını haketmese bile kuruma kıdem ve ihbar tazminatı ödeneceğine ilişkin her hangi bir düzenlemenin yer almadığı, bilakis işçiler tarafından hak kazanılan bir tazminat olması halinde bu ödeme miktarınca davacının sorumlu olabileceği, davacının dava konusu edilmeyen ...

Koruma Güvenlik Hizmetleri İhalesi sonucunda ödemiş olduğu bedelide talep ettiği, ancak bu hususta usulüne uygun açılmış bir davanın bulunmadığı gözetilerek davacının 2013 yılında ... ... Şefliğinde Koruma ve Güvenlik Hizmetinde çalıştırılan 8 işçi için davalıya ödediği 7.480,00-TL kıdem ihbar tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile talep edebileceği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf talebi ile; davacı şirketin 2013 yılı ... ve ...

Özel Güvenlik Hizmet Alım İhalesini müvekkili kuruluştan aldığını, davacının hizmet akdi devam eden işçinin kıdem tazminatı kesintisi yapılamayacağı yönündeki iddianın yersiz olduğunu, hizmet alım ihalelerinde yaklaşık maliyet tutarlarına kıdem ve ihbar tazminatlarının maliyet bileşeni olarak ihale dökümanlarında yer aldığını, henüz işçinin hak etmediği ve işçiye ödenmemiş bir paranın yüklenici şirketten tahsil edilmesi idareye sorumluluk getirecek her türlü riski teminat altına almak bakımından kamu hukukuna uygun olduğunu, kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin olarak,

idarenin sorumluluğu bulunduğunu, bu sorumluluğun daha çok takip, gözetim ve denetim niteliğinde olduğunu, kıdem tazminatının ödenmesinde asıl sorumluluğun yükleniciye ait olduğunu, yüklenici tarafından kıdem tazminatının ödenmemesi halinde idarenin sorumluluğunun doğduğunu, bu sebeplerle müvekkili kurumun sorumluluğunun ancak bu tazminatların ödenmemesi durumunda ortaya çıktığını, şuan ki durumda müvekkil kurumun kıdem tazminatı borcu doğmadan peşinen borcu ödediğini, işçilerin alacak hakları doğduğunda işveren işçilere haklarını ödemezse bu kez müvekkil kurum tarafından ödenmesinin gerekeceğini,

bu durumda da işverene ödenmiş olan kıdem tazminatlarının bir kez daha işçilere ödenmesi durumu söz konusu olacağını, bu nedenlerle kararın kabule ilişkin kısmının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı, HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, ihale sözleşmesinden kaynaklı kesintinin iadesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, ... ...

Şefliğinde Koruma ve Güvenlik Hizmetine ilişkin işin yapılan ihale sonucu davacı tarafından üstlenildiğini, davalının 2013 yılındaki iş nedeniyle çalışan işçilerin kıdem ve ihbarları tazminatlarının ödenmesinin istediğini, işçilerin tazminatlarının banka hesaplarına yatırıldığını, davacının ödemeyi yapmış olmasına rağmen 2014 ihalesinin Haziran veya Temmuz ayı hakkedişinden kıdem tazminatı kesintisi yapıldığını, davalı kurumca davacının hakkedişlerinden yapılan kesintinin sözleşmeye ve hukuka uygun olmadığını belirterek davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş,

davalı ise hizmet alım ihalelerinde yaklaşık maliyet tutarına kıdem ve ihbar tazminatlarının eklendiğini, ihaleye katılan isteklilerinde kıdem tazminatlarını dikkate alarak teklif verdiğini, bu tazminatlar aylık olarak işçilere ödenmediği için yüklenici açısından haksız kazanç olduğunu, ihbar ve kıdem hak etmeyen işçiler için yüklenici firmaya ödenen tutarların kurum lehine tahsili gerektiğini, 2013 yılı ...

Özel Güvenlik Hizmeti Alım İhalesi işi için davacı hakkedişinden 7.480,00.TL kesinti yapıldığı, savunularak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve iş bu karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosya kapsamının incelenmesinde; ... ... Şefliğinde Koruma ve Güvenlik Hizmeti Alımına ait yapılan ihale üzerine, davacının 2013 ve 2014 yıllarına ilişkin güvenlik hizmeti sağlanması ihalelerini üstlendiği, davalının sözleşme kapsamında hakkedişten haksız kesinti yaptığı iddiasıyla işbu davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece yargılama aşamasında alınan 03.05.2017 tarihli bilirkişi raporunda, taraflar arasındaki sözleşmede yüklenicinin işçi alacaklarıyla ilgili olarak gelecekte davalıya yöneltilebilecek alacak haklarından ötürü kesin teminatın iade edilmemesine yönelik bir hüküm bulunduğu, buna karşılık hak edişlerden kesinti yapılabileceğine ilişkin bir düzenlemenin yer almadığı, ayrıca işçiler tarafından hak kazanılmaması nedeni ile ödenmeyen kıdem tazminatı vb. ödemelerin davalıya iade edileceğine ilişkin olarak taraflar arasında herhangi bir anlaşma mevcut olmadığı,

davalının davacının çalışanlarına sözleşme ilişkisi nedeniyle yapmak zorunda kalacağı ödemelere ilişkin olarak davacıya rücu etme hakkının saklı olduğu, davalının taraflar arasındaki ... ... Şefliği Koruma Güvenlik Hizmetleri İhalesine ilişkin sözleşmeye dayanarak davacıdan yapmış olduğu 7.480,00.TL kesintiyi davacıya iade etmesi gerektiğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, taraflar arasındaki ... ...

Şefliği Koruma Güvenlik Hizmetleri ihalesine ilişkin sözleşme kapsamında davalının davacının hak edişinden çalışmaya devam eden işçilerin kıdem ve ihbar tazminatlarının çalışanlara ödenmediği, bu tazminatların yüklenici firmadan tahsil edilerek kuruma gelir kaydedilmesi gerektiği gerekçesi ile 7.480,00 TL kesinti yapıldığı, taraflar arasındaki sözleşmede yüklenicinin işçi alacaklarıyla ilgili olarak gelecekte davalıya yöneltilebilecek alacak haklarından ötürü hak edişlerden kesinti yapılabileceğine ilişkin bir düzenlemenin yer almadığı, sözleşme koşullarının tarafları bağladığı,

davalının işçilerin iş akitleri son bulmamışken bu alacakların ödenmemesi nedeniyle kesinti yapmasının mümkün olmadığı, davalının hakkedişte yapmış olduğu kesintiyi davacıya iadesi gerektiği anlaşılmakla ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, (Yargıtay 13.HD.'nin 2015/29193 Esas-2015/30283 Karar, sayılı ilamı da bu yöndedir.) Davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde kurulması uygun görülmüştür.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır