Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/135 K.2023/1131

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/09/2020 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, ... Çukurova Pamuk, Yerfıstığı ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliğine bağlı ...

Kooperatifi Yönetim kurulu üyesi ve aynı zamanda Birlik temsilcisi olarak görev yaptığını, 12/12/2018 tarihinde gerçekleşen Birlik Olağan Seçimli Genel Kurulunda Birlik Yönetim Kurul Yedek listesinde 2. sırada yer aldığını, Çukobirlik yönetim kurulu üyelerinden ... ...'un 08/02/2019 tarihinde vefat etmesi nedeniyle Birlik ana sözleşmesinin 50/3. maddesi uyarınca 1. sırada bulunan yedek üye ...'in göreve çağrıldığını, bunun üzerine 25/03/2019 tarihinde ... kayıt nolu dilekçesi ile ...'in Ticaret ve Komisyonculuk işleriyle uğraştığını, dolayısıyla Birlik Ana sözleşmesinin 44/1.

Maddesinin d bendi gereğince yönetim kurulu üyeliği ile bağdaşmayan işlerle uğraşması nedeni ile birlik yönetim kurulu üyeliğine çağrılamayacağı hususunda başvuruda bulunduğunu, ...'in 12/12/2018 tarihinde yapılan toplantı nedeniyle yönetim kuruluna 1. sırada yedek üye olarak seçildiği ve görev yaptığı süre içerisinde Birliğin çalıştığı ürünler üzerinde ticaret yaptığı sabit olmasına karşın,

Birlik Yönetim Kurulu tarafından Birlik Ana sözleşmesi hükümlerine aykırı olarak 15/05/2019 tarihinde yapılan Yönetim Kurulu ... nolu toplantısı neticesinde alınan ... nolu kararda oy çokluğu ile 1. yedek sırada birlik yönetim kurulu asil üyeliğine çağrılmasına ilişkin işlem birlik ana sözleşmesi hükümlerine açıkça aykırı olduğundan, bu kararı iptali için iş bu davanın açıldığını, dava konusu işlem nedeniyle yönetim kurulu asil üyesi olarak kabul edilen ...

Birlik yönetim kurulu adına pek çok işleme imza atacağından ve halihazırda da atmaya başladığından hukuka aykırılığı açık olan bu işlem nedeniyle ileride telafisi mümkün olmayan zararlar doğacağından, bu nedenle iptalini talep edilen işlemin dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurulması ile haksız ve hukuka aykırı kararın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davanın öncelikle süresinde açılmadığını bu nedenle zamanaşımı nedeniyle reddini, davacının bu davayı açma yetkisinin olmadığını, Genel Kurul Tarihinin 12.12.2018 olduğunu, davacının iddia ettiği gibi seçildikten sonra ...'in ana sözleşmenin 44. Maddesine aykırı bir faaliyetinin söz konusu olmadığını, konunun Birlik Yönetim Kurulunda tartışıldığını neticede ...'in yönetim kurulu asıl üyeliğine alınmasında bir sakınca bulunmadığı, haksız açılan davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/09/2020 tarih ve ... Esas, ...

Karar sayılı kararı ile; davaya konu olayda ihtilafın müdahil ...'in yönetim kurulu üyeliğine çağrılmasına ilişkin yönetim kurulu kararının yerinde olup olmadığı noktasından kaynaklandığı, dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporunda ...'in sattığı pamuğun kendi ürettiği pamuk mu olduğu yoksa davacının iddia ettiği gibi üretilen pamuktan daha fazlasını satın alıp satmak suretiyle ticaret yaptığı kesin olarak belirlenemediği, dava dışı ... .... Tar.

Şti tarafından düzenlenen 06/08/2018 tarihli A-... sıra nolu 510.463,86 TL bedelli fatura ile 60.645 kg'lık preseli pamuk balyasının satışının yapıldığı ve 15/05/2018 tarih ve ... no ile Kahramanmaraş Ticaret Borsasına tescil edildiğinin tespit edildiği, Müdahil ...'in "kendi arazisinde yetiştirdiği pamuğu ... şirketine işlenmesi için verdiği, destekleme primine tabi olduğundan satış gibi faturalandığını" ileri sürmüşse de beyanı doğrultusunda, dava dışı ... ... Tar.

Şti'ne preseli pamuğu işlenmek üzere sevk irsaliyesi bulunmadığı gibi dava dışı ... .... Tar.

Şti'nin müdahil ...'den mal aldığına dair dava dosyasına sunulmuş müstahsil makbuzu ya da faturaya rastlanmadığı, keza destekleme primlerinin ÇKS göre zirai işletme sahibine ödendiği gibi hususlar değerlendirildiğinde dosya kapsamındaki bilgilerin müdahilin savunmasını doğrulamadığı anlaşılmakta, pamuk satışının ticari faaliyet kapsamında olduğu, davacı tarafından ibraz edilen faturalar 2018 yılı Ağustos ayına ilişkin olup, genel kurul tarihi itibariyle ve sonrasında yönetim kurulu karar tarihi itibariyle ...'in pamuk ticareti yaptığına dair somut bir delil tespit edilemediğini belirtildiği anlaşıldığı,

...'in birliğin çalıştığı ürünler üzerinde ticaret yaptığının ispatlanması gerektiği, dosyaya sunulan bilgi ve belgeler ile ... ...'in pamuk ticareti yaptığının, diğer bir deyişle birliğin çalıştığı ürünler üzerinde ticaret yaptığının ispat edilemediği, ayrıca ...'in 12.12.2018 tarihli Genel Kurul Toplantısında yedek yönetim kurulu üyesi olarak belirlendiği, anılan genel kurul kararına karşı açılan bir davada bulunmadığı açıklanan nedenlerle yönetim kurulu kararının iptali şartlarının oluştuğunun ispat edilemediği değerlendirilerek davanın reddine karar verilmiştir.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile; ...'in Tarım Satış Kooperatifi ve Birlik Ana sözleşmelerine göre kooperatif ve birliğin iştigal konusu ürünlerden pamuk ticaretini yaptığının dava dilekçesine ekli faturalar ve Kahramanmaraş Ticaret Borsasına tescil belgeleri ile sabit olduğundan bu durum Tarım Satış Kooperatifi Ana Sözleşmesinin Yönetim Kurulu üyeliğine Üyeliğine seçilme şartlarını düzenleyen 44/1-d maddesindeki düzenlemeye göre birlik yönetim kurulu üyeliğine seçilmesine engel olduğu gibi aynı maddenin 4. fıkrasına göre yönetim kurulu üyeliğinin kendiliğinden sona ermesinin gerektiğini,

bilirkişi raporunun muğlak görüş bildirmesi karşısında bilirkişiden ek rapor alınması veya başka bir bilirkişi heyetinden rapor alması gerekirken mahkemenin bilirkişi raporunun aksi yönde karar vermesinin hukuka aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. - ... K. sayılı dosyasından davanın reddine dair verilen kararın esastan bozularak ortadan kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/09/2020 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, kooperatif yönetim kurulu kararının iptali istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı vekilince ...'in davalı Çukobirlik'in 12/12/2018 tarihli genel kurul toplantısında yedek yönetim kurulu üyesi olarak belirlendiği, yönetim kurulunda boşalma olunca Çukobirlik'in 14/05/2019 tarihli, .../... nolu toplantısında oy çokluğu ile ...'in Birlik Yönetim Kurulu Asil Üyeliğine çağrılmasına karar verildiği oysa ki ana sözleşmeye göre ...'in birliğin çalıştığı ürünler üzerinde ticaret yaptığından yönetim kurulu üyesi olamayacağı belirtilerek yönetim kurulu kararının iptalinin talep edildiği, davalı taraf ise ...'in birlik yönetim kurulu asil üyeliğine çağrılmasında bir usulsüzlük olmadığını savunarak açılan davanın reddini talep ettiği görülmüştür.

Uyuşmazlık konusu olan husus Birlik yönetim kurulu asil üyeliğine çağrılan ...'in bu tarihten sonra Birlik ile aynı iştigal konularında ticari faaliyette bulunup bulunmadığı noktasındadır.

Somut olayda, davalı Kooperatifin 12.12.2018 tarihli genel kurul toplantısında asil ve yedek yönetim kurulu üyelerinin belirlendiği, davacının yönetim kurulu yedek listesinin 2.sırasında, ...'in ise 1.sırada yer aldığı, yönetim kurulu üyeliğinin boşalması üzerine davalı Kooperatifin 14.05.2019 tarihli, .../... nolu toplantısında oy çokluğu ile ...'in Birlik Yönetim Kurulu Asil Üyeliğine çağrılmasına karar verildiği görülmüştür.

Tarım Satış Kooperatifleri Birliği Örnek Anasözleşmesi'nin, “Seçilme Şartları ve Bağdaşmayan Görevler” başlıklı m. 44/1 hükmünde “Yönetim kurulunun Kooperatif Temsilcileri arasından seçimle işbaşına gelen asıl ve yedek üyelerinde gerek şeçimleri sırasında,

gerekse görev yaptıkları süre içinde aşağıdaki şartlar aranır.” Anasözleşme m. 44/1.d hükmünde ise “Birliğin çalıştığı ürünler üzerinde ticaret ve komisyonculuk işleri ile para veya mal olarak faizle kredi verme işlerinden herhangi birisini yapmamak veya bu işleri yapanlarla menfaat veya eş ya da birinci dereceden hısımlık ilişkileri bulunmamak” şeklinde seçilme engellerinin düzenlendiği görülmüştür.Anasözleşme m. 44/4 hükmünde ise “Yönetim kurulu üyelerinin seçilme şartları denetçi tarafından araştırılır.

Bu şartları taşımadıkları halde seçilenler ile sonradan kaybedenlerin görevleri kendiliğinden sona erer. Görevi sona eren yönetim kurulu üyelerinin yerine sırayla yedekler çağrılır” düzenlemesi mevcuttur.

İlk derece mahkemesince hükme esas alınan ve dairemizce de benimsenen bilirkişi raporu uyarınca.

Tarım Satış Kooperatifleri Birliği Örnek Anasözleşmesinin m.44 hükmünde, genel kurul kararıyla seçimi sırasında ve sonrasında yedek yönetim kurulu üyelerinin de birliğin çalıştığı ürünler üzerinde ticaret ve komisyonculuk işleri yapmaması gerektiğinin anlaşıldığı, müdahil ...'in 12/12/2018 tarihli genel kurul toplantısında yedek yönetim kurulu üyeliğine seçildiği ve 14/05/2019 tarihli yönetim kurulu kararıyla asil üyeliğe davet edildiği, 12/12/2018 tarihi ve sonrasında birliğin faaliyet alanına giren ürünlerin ticaretinin yapılmasının yönetim kurulu üyeliğine engel teşkil edeceğinin anlaşıldığı,

dosya kapsamından ...'in sattığı pamuğun kendi ürettiği pamuk mu olduğu yoksa davacının iddia ettiği gibi üretilen pamuktan daha fazlasını satın alıp satmak suretiyle ticaret yaptığının kesin olarak belirlenemediği, davacı tarafından ibraz edilen faturalar 2018 yılı Ağustos ayına ilişkin olup, genel kurul tarihi itibariyle ve sonrasında yönetim kurulu karar tarihi itibariyle ...'in pamuk ticareti yaptığına dair somut bir delil tespit edilemediği belirtilmiştir.

Dosya kapsamından genel kurul tarihi itibariyle ve sonrasında yönetim kurulu karar tarihi itibariyle ...'in pamuk ticareti yaptığına dair somut bir delil tespit edilemediği, ...'in birliğin çalıştığı ürünler üzerinde ticaret yaptığının davacı tarafından ispatlanması gerektiği, ancak bu hususun ispat edilemediği yönündeki mahkeme gerekçesine göre davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır. Yukarıda açıklanan sebeplerle ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır