Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/1699 K.2024/1390

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/06/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalının müvekkili şirket ile aralarındaki ... sayılı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesine istinaden davalı tarafından sigortalanan ... plakalı aracın 13/05/2016 tarihinde sürücü belgesiz ...'ın sevk ve idaresinde ... ili ... İlçesi ... Mahallesi ... Mahallesi-...

Mahallesi istikametinde seyir halindeyken sürücü ...'ın tedbirsiz ve dikkatsiz davranması sonucu direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesi ile aracın yoldan çıkarak 50 metre şarampole yuvarlandığını ve ölümlü tek taraflı trafik kazasına neden olduğunu, kazada araçta bulunan ... isimli şahsın vefat ettiğini, davalı ...'a ait sigortalı araç sürücüsü ...'ın sürücü belgesiz araç kullanması neticesinde 2918 sy.

KTK.nun 52/1/b maddelerini ihlal ettiğini, % 100 kusurlu olduğunu ve asli kusurlu olarak ölümlü trafik kazası oluşmasına neden olduğunu, müvekkili şirketin kesinleşen Sigorta Tahkim Komisyonunun 19/04/2017 tarihli ... sayılı Hakem Heyeti Kararı ve kararın ilama konulduğu ... ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası doğrultusunda destekten yoksun kalan hak sahipleri ... ve ...'e toplam 79.044,00 TL ödemek zorunda kaldığını, destekten yoksun kalan hak sahiplerine ödenen 79.044,00 TL'nin müvekkili şirkete ödenmesi için müvekkili sigorta şirketi tarafından davalı borçluya rücu mektubu gönderildiğini öncak borçunun her hangi bir ödeme yapmadığını bu nedenle ....

İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının haksız olarak borca itiraz ettiğini belirterek davalının haksız itirazının iptaline takibin devamına, icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı, davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/06/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile; davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile davalı-borçlunun .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasına yaptığı itirazının 79.043,72.TL asıl alacak ve 2.178,47-TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 81.222,19.TL alacak yönünden iptaline, takibin iş bu alacak ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık yasal faiz oranı üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, İİK'nun 67/2 maddesi uyarınca hükmolunan alacak üzerinden %20 oranında takdir edilen 16.244,43.TL icra inkar tazminatının davalı-borçludan tahsili ile davacı-alacaklıya verilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf talebi ile; icra takibine esas olan borcun müvekkili ile davacı arasındaki sigorta poliçesine dayandığını, müvekkilinin sahibi olduğu ... plakalı ticari taksi ... tarafından çalınmış olup, çalındıktan hemen sonra tek taraflı olarak kazaya karıştığını, kaza sonucunda araçta bulunan ...'in hayatını kaybettiğini, davacı sigorta şirketi bu sebeple ilgililere ödeme yapmış ve bu borcu rucuen müvekkilinden talep ettiğini, müvekkilinin bu borçtan sorumlu olmadığını,

aracının hırsızlık sonucu ele geçirilerek hırsız tarafından ölümlü ve yaralamalı trafik kazası yapmış olduğundan dolayı müvekkili ...'ın hiçbir kusuru bulunmadığını, davacı sigorta şirketi tarafından, aracın çalındığını bilerek müvekkiline ait araca binen mütevaffa ...'in anne ve babasına yapılan ödemelerin anılan hüküm gereğince teminat dışı olması sebebiyle müvekkiline rücu edilmesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin geçimini sağladığı,

ticari taksi olan aracı kaza itibari ile hurda haline geldiğini, aracı ve plakayı satın alırken borç temin ettiği ve kredi çektiğini, aracı hurda haline gelmiş olmasına rağmen günümüzde dahi aracı satın alırken temin ettiği borçları ödeyerek ve mesleğini bu sebeplerden dolayı yerine getiremeyerek yeterince zarara uğradığını, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin raporunda kusur oranı %100 olarak belirlenen sürücü ...'ın bu borçtan sorumlu tutulması yerine olayla ilgili hiçbir kusuru bulunmayan müvekkili ...'ın bu borçtan sorumlu tutulması usule, yasalara ve hakkaniyete tamamen aykırı olduğunu, ....

Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı ve ... ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyaları kapsamından anlaşılacağı üzere istinaf incelemesi neticesinde kararın kaldırılması ve yeniden yargılama yapılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı karar sayılı dosyası.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibarıyla "İtirazın İptali (ZMMS'den Kaynaklanan Rücuen Tazminat)" davasıdır.

Davacı vekilinin dava dilekçesinde, müvekkili şirket nezdinde zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesiyle sigortalanan davalıya ait aracın, sürücü belgesi bulunmayan davadışı sürücünün sevk ve idaresindeyken meydana gelen trafik kazasında aynı araçta yolcu olarak seyahat eden ölen üçüncü kişinin hak sahiplerine destekten yoksun kalma nedenli maddi tazminat ödendiği, hak sahiplerine ödenen tazminatın rücuen tahsili için başlatılan icra takibinin davalının itirazı üzerine durdurulduğu belirtilerek itirazın iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.

Davalı vekili, müvekkiline araç kazaya karışan sürücü tarafından çalınmış olduğundan müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığı savunularak davanın reddi istenilmiştir.

İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verildiği, işbu karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355.maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Uyuşmazlık, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesiyle sigortalanan aracın çalınarak sürücü belgesiz üçüncü kişi tarafından sevk ve idare edildiği sırada meydana gelen trafik kazası sonucunda zarar gören hak sahiplerine poliçe kapsamında tazminat ödeyen davacı sigortacının, sigortalısı olan davalıya rücu edip edemeyeceği noktasındadır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 107.maddesinde "Bir motorlu aracı çalan veya gasbeden kimse işleten gibi sorumlu tutulur. Aracın çalınmış veya gasbedilmiş olduğunu bilen veya gereken özen gösterildiği takdirde öğrenebilecek durumda olan aracın sürücüsü de onunla birlikte müteselsilen sorumludur. İşleten, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerden birinin, aracın çalınmasında veya gasbedilmesinde kusurlu olmadığını ispat ederse, sorumlu tutulamaz. İşleten, sorumlu olduğu durumlarda diğer sorumlulara rücu edebilir." hükmüne yer verilmiştir.

Kaza tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4-e maddesinde ise "Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse" sigortacının sigortalısına rücu edebileceği düzenlenmiştir.

....İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı takip dosyasının incelenmesinde, takip alacaklısı ... Sigorta A.Ş. Tarafından takip borçluları ... ve ... aleyhine, 13.05.2016 tarihinde asli kusurlu ve sürücü belgesiz trafik kazası yapılması ile poliçeye aykırı ve ağır kusurlu davranılması sebebiyle 18.08.2016 tarihinde 79.044,00 TL tazminat ödemek zorunda kalındığı sebebine dayanılarak 79.044,00 TL asıl alacak ve 9.394,33 TL işlemiş faizden ibaret toplam 88.438,33 TL alacağın tahsilinin talep edildiği, kendisine ödeme emri tebliğ edilen takip borçlusu ...'ın süresinde borca itiraz ettiği anlaşılmıştır.

... ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... E.-... K. sayılı dosyasında 05.10.2017 günlü kararla, 13.05.2017 tarihinde davalı sigortalı ...'a ait ... plaka sayılı aracın çalınması ve aynı tarihte meydana gelen trafik kazası olayına ilişkin olarak suça sürüklenen çocuk ... hakkında yapılan yargılama sonucunda adıgeçen çocuğun açıktan hırsızlık ve taksirle bir kişinin ölümüne neden olma suçlarından cezalandırılmasına karar verildiği, sözkonusu kararın istinaf incelemesi sonucunda suça sürüklenen çocuk müdafiinin istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Yukarıdaki bilgiler ışığında yapılan değerlendirmede, 2918 sayılı KTK'nın 107.maddesi uyarınca, aracı çalınan işletenin, çalınan aracın sebep olduğu zarardan dolayı hukuki sorumluluktan kurtulabilmesi için kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerden birinin aracın çalınmasında veya kast edilmesinde kusurlu olmadığını ispat etmesi gerektiği, aksi halde aracı çalınan gerçek işletenin, aracı çalan farazi işletenle birlikte zarar görenlere birlikte hukuki sorumluluklarının bulunduğu,

bu itibarla aracı çalınan gerçek işletenin hukuki sorumluluğunu poliçesindeki teminatla sınırlı olarak üstlenen zorunlu mali sorumluluk sigortacısının da zarar görenlere karşı hukuki sorumluluğunun varlığının kabulü gerektiği, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4-e maddesine göre ise, zarar gören hak sahiplerine poliçe kapsamında yaptığı tazminat ödeyen sigorta şirketinin, aracın çalınmasında çalınmasında kusurlu olduğu tespit edilen sigortalısına rücu edebileceği, somut olayda davalı sigortalının ... ...

Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... E.-...

K. sayılı dosyasındaki beyanında, birlikte piknik yaparken tuvalet ihtiyacı için kendisinin uzaklaştığı sırada, suça sürüklenen çocuk ...'ın kontak anahtarı üzerinde bulunan aracı çaldığını bildirdiği nazara alındığında davalı sigortalının kendisinin zarardan sorumlu sayılmaması için aracı gözetimi yönünden gerekli tedbirleri almamış olduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesince yazılı şekilde karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiş, bu sebeple davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin reddi gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğundan, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde oluşturulması uygun görülmüştür.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır