Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/1905 K.2024/1737

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 18/06/2021 tarihli 2019/781 Esas 2021/564 Karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davacı şirket ile davalı arasında 14/06/2019 tarihinde karpuz alımına ilişkin sözleşme imzaladıkları, sözleşmeye ilişkin 3 adet çekin verildiği, fakat davalının sözleşme konusu karpuzları davacı şirkete teslim etmediği, dava konusu sözleşmede ürünlerin teslim edilmesi halinde borcun ifası için verilen çeklerin ödemesinin yapılacağı, aksi halde çeklerin ödemesinin yapılmayacağı ve söz konusu çeklerin 3. Kişilere ciro edilemeyeceğinin belirtildiği, ancak davalının malları teslim etmediği gibi çekleri de iade etmediği,

bu nedenle... şubesine ait 05/12/2019 vade tarihli, ... nolu, 64.300,00 TL'lik, 10/12/2019 vade tarihli, ... nolu 68.700,00 TL bedelli, 15/12/2019 vade tarihli, ... nolu, 67.000,00 TL'lik çekler üzerine ödeme yasağı konularak, ilgili çeklerin şirkete iadesine veya iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesi ile.

Davalının duruşmada bizzat ifade ettiği üzere dava konusu sözleşmenin davacı şirket ile ... ve ... arasında gerçekleştiği, davalının bu sözleşmeye aracılık ettiği, dolayısıyla husumet yöneltilmesi gereken kişilerin ... ve ... isimli kişiler olduğu, bu nedenle öncelikle husumet yokluğundan dolayı davanın usulden reddine karar verilmesini, davalı ile davacı şirket arasında dava konusu 3 adet çekin verildiği konusunda anlaşmazlık bulunmadığı,

anlaşmazlık bulunan noktanın ise dava konusu üç adet çekin kime verildiği ve çekin iade edilip edilmediği noktasında toplandığını, davalının duruşmadaki beyanlarından da anlaşılacağı üzere dava konusu çeklerin ... ve ... isimli kişilere verildiği, karpuz teslimi gerçekleşmemesi üzerine de yine aynı kişiler tarafından çekler davacı şirket yetkilisine teslim edildiği, bu nedenle açılan davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; taraflar arasındaki 14/06/2019 tarihli sözleşme nedeniyle davaya konu çeklerin karpuz alımına ilişkin verildiğinin beyan edildiği, bu hususun davalının kabulünde olduğu, davalının senetteki imzayı kabul ettiği, fakat karpuz alımında aracı olarak hareket ettiğini beyan ettiği, ayrıca karpuz alımı ticaretinini gerçekleşmediğini kabul ve ikrar ettiği, her ne kadar davalı çekleri kendisinin teslim almadığını beyan etse de davaya konu çekler de lehdar sıfatıyla bulunduğu ve çekleri ciro ettiğinin anlaşıldığı,

kaldı ki davaya konu çekler için zayi nedeniyle davalı tarafından Aydın 4. Asliye hukuk mahkemesine dava açmış olduğunun tespit edildiği, ve çeklere ödeme yasağı konulmuş olduğunu anlaşılmıştır.

Davacı tarafın sözleşmedeki imzayı kabul etmesine rağmen taraflar arasındaki ticari ilişkide aracı sıfatının olduğunu aksi delille ispatlayamadığından, taraflar arasındaki karpuz alımına ilişkin asıl ticari ilişkinin gerçeklememiş olması nedeniyle dava konusu çeklerin satın alınan mal bedeline karşılık avans olarak verildiği ve malın teslim edilmediği yönündeki iddianın davalının ikrar etmesi nedeniyle davacının... şubesine ait 05/12/2019 vade tarihli, ... nolu, 64.300,00 TL bedelli, 10/12/2019 vade tarihli, ... nolu 68.700,00 TL bedelli ve 15/12/2019 vade tarihli, ... nolu,

67.000,00 TL bedelli çekler yönünden davalıya karşı borçlu olmadığının tespitine, Çeklerin davalı tarafından 3. kişilere ciro edildiği, onlara karşı açılmış bir dava bulunmadığı gözetilerek çeklerin iptal ve iade talebi yerinde görülmeyerek açılan davanın kısmen kabulü ile, davacının... şubesine ait 05/12/2019 vade tarihli, ... nolu, 64.300,00 TL bedelli, 10/12/2019 vade tarihli, ... nolu 68.700,00 TL bedelli ve 15/12/2019 vade tarihli, ... nolu, 67.000,00 TL bedelli çekler yönünden davalıya borçlu olmadığının tespitine, davacının çeklerin iadesi ve iptaline ilişkin talebinin REDDİNE, şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.

DELİLLER

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 18/06/2021 tarihli 2019/781 Esas 2021/564 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın husumetten reddi gerektiğini, tanıklar ... ve ...'nun bahsi geçen olaylara şahit olduklarından tanık olarak dinlenilmeden karar verilmesinin hatalı olduğunu iddia ederek verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, 3 adet çekten dolayı menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacı vekilinin dava dilekçesinde, müvekkili şirket ile davalı arasında 14.06.2019 tarihinde karpuz alım sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşme kapsamında davalıya 3 adet çek verildiği halde davalının karpuz teslim etmediği ileri sürülerek davaya konu 3 adet çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespiti ile çeklerin iade ve iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.

Davalı taraf, davacı şirket ile dava dışı üçüncü kişiler arasında karpuz alım sözleşmesi yapıldığını, kendisinin sözleşmede aracı olarak bulunduğunu ve sözleşmeyle herhangi bir ilgisinin bulunmadığını, davacı şirketin sözleşme kapsamında vermiş olduğu 3 adet çekin karpuz satımı gerçekleşmediği için davacı şirket yetkilisine iade edildiği savunularak davanın reddi istenilmiştir.

İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı tarafça dosyaya sunulan 14.06.2019 tarihli "Sözleşme" başlıklı belgenin incelenmesinde, sözleşmede davacı şirket tarafından davalıya karpuz alımı karşılığında davaya konu 3 adet çekin davalıya verildiği ile ürün teslim edilmesi halinde çeklerin ödemesinin yapılacağı, aksi halde çeklerin ödenmesinin yapılmayacağının belirtildiği, sözleşmenin altının davalı ...'e atfen imzalandığı anlaşılmakta olup, davalının, sözleşmede kendisine atfen atılan imzanın kendisine ait olmadığına yönelik bir itirazı bulunmamaktadır.

Taraflar arasında, davacı şirkete karpuz ürünü teslim edilmediği hususunda çekişme yoktur. Uyuşmazlık, davalının sözleşmenin tarafı mı, yoksa davacı şirket ile dava dışı üçüncü kişiler arasındaki sözleşmede aracı mı olduğu noktasında toplanmaktadır.

TMK'nin 6. ve HMK'nin 190.maddesi uyarınca, davalı, 14.06.2019 tarihli sözleşmeyi esasen sözleşmenin tarafı sıfatıyla değil, aracı sıfatıyla imzaladığını ve bu sözleşme kapsamında avans niteliğinde verilen çeklerin davacı şirkete iade edildiğini ispat etmelidir.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacı şirket tarafından davalıya 14.06.2019 tarihli sözleşme kapsamında karpuz bedeli olarak 3 adet çekin avans olarak verildiği, sözleşmede kararlaştırılan karpuzun davacı şirkete teslim edilmediği,

davalı tarafından anılan sözleşmede taraf olmadığı ve esasen aracı sıfatıyla yer aldığı savunulmuş ise de, dava değeri itibariyle HMK'nın 201.maddesinde düzenlenen senede karşı senetle ispat zorunluluğu kuralı gereği davalının bu iddiasını ispat için tanıkla tanık dinletilemeyeceği ve senetle ispat zorunluluğunun istisnasının dosya kapsamında bulunmadığı,

davalının iddialarını yazılı delil ile ispatının gerektiği, davalının yemin deliline de dayanmadığı anlaşılmakla ilk derece mahkemesince yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğundan, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde oluşturulması uygun görülmüştür.

... · Başkan · ... · ¸ ... · Üye · ... · ¸ ... · Üye · ... · ¸ ... · Katip · ... · ¸