Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/370 K.2023/1043

2-... - ... VEKİLİ : Av. ... DAVALILAR :1-... 2-... -

VEKİLİ

Av. ...- ...

DAVANIN KONUSU

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 13/11/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 13/11/2023

Adana 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili ... Ltd. Şti. ve müvekkili ...'in davalılar ... ve ... Ltd. Şti. arasındaki ticari ilişkiden dolayı cari hesaba dayalı alacaklarının olduğunu, müvekkil ...'e ait ... Ltd. Şti. isimli firmanın davalı ...'ye ait ... isimli firmaya yapmış olduğu satıştan kaynaklanan 12.661,88.TL alacağının bulunduğunu, yine müvekkili ...'e ait firma tarafından davalı ...'ye ait ...

Şti isimli firmaya yaptığı ürün satışından kaynaklanan 19.068,47.TL alacağının bulunduğunu, yine müvekkili ... şirketleşmesi sonucu oluşan ... Şti isimli firmaya yaptığı ürün satışlarından kaynaklanan 35.373,21.TL alacağının bulunduğunu, iş bu borçların tamamı olan 67.103,56.TL 'nin ödenmesi için davalılara ihtarname gönderdiklerini iş bu ihtarnamenin karşı tarafa tebliğ üzerine davalı borçlu ...

Şti'e cevabi ihtarname ile borcu olmadığını bildirdiğini, davalı borçlu borcunun olmadığını cevabi ihtarname ile bildirdikten 1 ay sonra davalı ... Şti 'nin ...

Bankası hesabına xx/xx/2017 tarihinde 9.000,00.TL havale yapıldığını söz konusu havaleden sonra müvekkilleri tarafından davalılara ihtarname keşide edildiğini, davalılar tarafından da yukarıda belirtildiği üzere cevabi ihtarname verilere borçlu olmadıklarının bildirildiğini oysa, davalılardan ... ...Şti'nin müvekkili ... Şti'ne bakiye 26.373,56.TL borçlu bulunduğunu, davalılardan ...

Şti'nin müvekkili ...'den 19.068,49.TL borcunun bulunduğunu, ... firması müvekkili ...'e 12.661,88.TL borçlu bulunduğunu ileri sürerek müvekkili alacağının ödenmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, müvekkili davalıların davacılara herhangi bir borcu bulunmadığını, ticari kayıtlar incelendiğinde bu durumun net olarak anlaşılacağını, öncelikle davaların ayrılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; " davacılar vekili tarafından davalı ...Şti'nden toplam 45.359,73.TL davacı ... Şti.'ne alacağının, davalı ...

Şti.'nin den 19.068,49.TL davacı ...'in alacağının davalı ... ( xx) den 12.661,88.TL davacı ...'in alacağının olduğu belirtilmiş ise de; mahkememizce dosyaya sunulan ticari defter ve belgeler ile davacıların davalılardan alacaklı olduğu iddiasının ispat edilmediği kabul edilmiş davanın niteliği gereği davacıların davasını ve alacak iddiasını yazılı belge ile ispat etmesi gerektiği, dosyaya sunulan ticari defter ve belgeler ile davacıların davalılardan alacaklı olduğu iddiasının ispat edilmediği,

başkaca bir delil ibraz edilmediği gibi başkaca bir delile de dayanılmadığı açıklanan bu nedenlerle ispatlanamayan davanın reddine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACILAR TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; mahkemece alınan bilirkişi raporunda, alacağının davalılar tarihinde ödendiğine dair belge bulunmadığını, davalı ... Şti.'nin defterlerinde 2017 yılı sonu itibarıyla müvekkili ... Ltd. Şti.'ni 45.359,73.TL borçlu olarak görüldüğünü, ancak yıl sonu itibariyle bu bedelin ödenmiş olduğunun beyan edildiğini, bu hususta bir belge ibraz edilemediğinin tespitinin yapıldığını, davalı şirketin defter kayıtlarında ödeme beyanı gereği, yapıldığı iddia edilen ödemenin ispat külfetinin davalı şirkete ait olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri, bilirkişi raporu, ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, cari hesap ilişkisinden kaynaklanan alacak davasıdır.

Davacılar tarafından, taraflar arasında cari hesaba dayalı ticari ilişki bulunduğu, davalılara yapılan satıştan kaynaklanan alacağı bulunduğu iddia edilerek, davalılardan ... şirketinin, davacı şirkete olan 26.373,21.TL ve davacı ...'e olan 19.068,47.TL borcu ile davalılardan ...'nin, davacı ...'e olan 12.661,88.TL borcun, davalılardan tahsili talep edilmiş, davalılar ise, tarafları farklı olan davanın birlikte açılamayacağını davanın tefriki gerektiğini, davalıların davacılara herhangi bir borcu bulunmadığını savunmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Cari hesaba dayalı alacak davasında ispat yükü, alacaklı olduğunu iddia eden davacıdadır. Davacı, alacağa konu mal ve hizmeti davalıya teslim ettiğini ve alacağa hak kazandığını yazılı deliller ile ispatlamak zorundadır. Davacı tarafından, satıma konu, mal ve hizmetin teslim edildiğinin ispatı halinde, borcun ödendiğini ispat yükü ise davalıdadır.

HMK’nın 222. maddesinde münhasıran ticari defterlere ilişkin olarak, ticari defterlerin ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için.

Kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmaları, açılış ve kapanış onaylarının yaptırılması ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamaları gerekmekte olup bu şartlara uygun biçimde tutulmuş defter kayıtlarının, sahiplerinin lehine delil olarak değerlendirilmesi ise diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması şartlarına bağlı bulunmaktadır.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları ise ancak sahibi aleyhine delil teşkil eder. (YARGITAY11. Hukuk Dairesi'nin 2021/3327 - 2022/7125 EK sayılı kararı benzer mahiyettedir)

İlk derece mahkemesince alınan bilirkişi rapor ve ek raporunda, davacılara ait ticari defterlerinin, davacıların davalıdan alacaklı olup olmadığının tespitine yeterli olmadığının, davalılardan ...'nin defterterlerini ibraz etmediğinin, diğer davalı ... Şti'nin defterlerine göre, davacı ... ...

Şti'ne 45.359,73.TL borcunun gözüktüğünün, ancak, borcun kapatıldığının, bu borcun ne şekilde kapatıldığının ise tespit edilemediğinin, davacıların, davalılara ne kadar fatura düzenlediklerinin, buna ilişkin belge sunulmadığından tespit edilemediğinin, cari hesap dökümünün sunulmadığının belirtildiği, davacılar vekili tarafından, bilirkişi raporundan sonra sunulan 24.02.2020 tarihli ıslah dilekçesi ile davacı ... Ltd. Şti'nin Davalı Ltd.

Şti. den olan 26.373,21.TL alacak talebini, 18.986,52.TL arttırmak suretiyle, 45.359,73.TL alacağın bu davalıdan tahsilini talep ettiği, mahkemece, davacılar tarafından ispatlanamayan davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacılar tarafından sunulan dava dilekçesinde, her bir davacı açısından, davalılardan ayrı ayrı talepte bulunulduğu, davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı olup, her bir davacı için ayrı ayrı başvuru ve karar harcı alınması, hükmün her bir davacı yönünden bağımsız olarak tesis edilmesi ve bu hükme yönelik istinaf talebi için de ayrı ayrı iki adet istinaf başvuru ve istinaf karar harcı yatırılması gerektiği, ancak, davanın açılışı sırasında alınan harcın, sadece davacılardan ... yönünden alındığı,

bu nedenle, mahkemece, öncelikle, dava açılışı sırasında yatırılan başvuru ve karar harcının hangi davacı bakımından yatırıldığının davacılar vekilinden sorularak, diğer davacılar bakımından yatırılmayan başvuru ve karar harcı bakımından kesin süre verilerek harcın yatırılmasının sağlanması gerekmektedir.

İlk derece mahkemesince, davacılar tarafından alacak iddiasının yazılı belgeler ile ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, tüm dosya kapsamından, taraflar arasında ticari ilişki olduğu, ancak yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmayıp, açık hesap şeklinde çalışıldığı, davalılardan ... Şti'nin ticari defterlerinde, davacılardan ...

Şti'ne 45.359,73.TL borcunun gözüktüğü, mahkemece alınan bilirkişi raporunda, davalı şirket defterinde kayıtlı olan bu borcun kapatıldığının belirtilmesine rağmen, buna ilişkin belge bulunmadığının, borcun ne şekilde kapatıldığının tespit edilemediğinin belirtildiği, bir tacirin tuttuğu ticari defterlerin sahibi lehine delil teşkil etmesi için, karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olması gerektiği, tacirin bizzat tuttuğu ticari defterlerin her zaman aleyhine delil olabileceği ve bunun için bu kaydın karşı tarafın ticari defteri ile uyumlu olmasının gerekmediği,

davalı şirket defterlerindeki kayıt karşısında borçlu olmadığının ispat yükünün davalı şirkete geçtiği, ödemeye ilişkin belgelerin yargılamanın her aşamasında sunulabileceği hususu da göz önüne alınarak davalıya ödemeye ilişkin belgelerini sunmak üzere süre verilmesi, belgelerin ibraz edilmesi halinde değerlendirilerek neticesine göre karar verilmesi gerekir iken davanın ispatlanamadığı gerekçesiyle reddine karar verilmesinin de doğru olmadığı, davacı vekilinin bu yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen nedenlerle, davacılar vekilinin istinaf talebinin kabulüne, mahkemece yukarıda belirtilen eksikliklerin giderilerek, sonucuna göre karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... ... · Üye · ... ... · Üye · ... ... · Katip · ...