Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/2029 K.2022/1612

İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/02/2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ...

Sigorta A.Ş nezdinde, ... poliçe numaralı poliçe ile Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigortası bulunan ... plaka sayılı aracın, 11/07/2017 tarihinde dava dışı ... kusuru sonucu dava konusu kazanın meydana geldiğini, kaza neticesinde dava dışı ... yaralandığını, olay yerinde düzenlenen kaza tespit tutanağında taşıma sınırı üzerinde yolcu taşıyan sigortalı araç sürücüsünün tamamen asli kusurlu olduğunun belirtildiğini, söz konusu kaza nedeniyle dava dışı ... maluliyet kaynaklı tazminat talepli olarak açmış olduğu Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/...

Esas sayılı dosyasında tazminata hükmedildiğini, bu kararın Ankara 3. İcra Dairesi'nin 2019/... Esas sayılı dosyası kapsamında talep edildiğini ve 24/05/2019 tarihinde 80.367,00.TL icra dosyasına ödediğini, kaza nedeniyle müvekkili şirket tarafından ödenen maluliyet tazminatı nedeniyle yapılan ödemenin davalıdan rücuen tahsili amacıyla ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/...

Esas sayılı dosya kapsamında takibin başlatıldığını, başlatılan takibe davalı borçlu itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, konu icra takibi olan ... İcra Müdürlüğünü'nün 2020/...

Esas sayılı dosyaya yapılan itirazın iptali talepli olarak arabuluculuğa başvurulduğunu, arabuluculuk dosyası üzerinden davalı ile yapılan müzakereler sonucunda anlaşmaya varılmadığını, bu nedenlerle davalının takibe borca, faize ve ferilere vaki itirazlarının iptaline icranın devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı tarafa tahmiline karar verilmesini, davalı adına kayıtlı başkaca taşınır ve taşınmazların üzerine 3. şahıslara devrinin önlenmesi için dava kesinleşinceye kadar teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasını talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/02/2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı ile.

6100 sayılı HMK'nun 114/1-c maddesi gereğince görev hususunun dava şartı olduğu, 6100 sayılı HMK'nun 115/1 maddesi gereğince dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden araştırılacağının belirtildiği, 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c maddesi delaletiyle 6100 sayılı HMK'nun 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine ve mahkemenin görevsizliğine 6100 sayılı HMK'nun 21/1-c maddesi gereğince görevli ve yetkili mahkemenin ...

1. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi olduğunun tespitine ve kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde görev uyuşmazlığı çıkmış olması nedeniyle merci tayinine yönelik dosyanın ilgili Adana Bölge Adliye Mahkemesi dairesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesi ile, İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevsizlik kararının ve yapılan değerlendirmenin hukuka ve kanunlara aykırı olduğunu, işbu yargılamanın konusu rücu alacağı istemi olduğunu, işbu davanın mutlak ticari dava niteliğinde olduğundan davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nde sonuçlanması gerektiğini, ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi kararında dosyanın görevli İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine hukuka ve usulüne uygun olarak karar verildiğini, bu nedenlerle İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevsizlik kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı dosyası.

GEREKÇE

Dava, Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan İtirazın iptali davasıdır.

Somut olayda, davanın açıldığı ... 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nce, Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı gerekçe gösterilerek görevli mahkemenin İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu belirtilip görevsizlik kararı verildiği, İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16.02.2022 Tarih 2022/... Esas 2022/...

Karar Sayılı kararı ile "gönderilen davanın HSK'nın kararı ile belirtilen 01/09/2021 tarihinden önce açıldığı, 6100 sayılı HMK'nın 2. Maddesi ile 6102 sayılı yasanın 5. Maddesi hükümler uyarınca davanın görülmekte olduğu, dava tarihi itibariyle dosyanın mahkemenin yargı çevresinde bulunmayıp, gönderme kararı ile gönderen mahkemenin yargı çevresinde ve elinde bulunduğu, bu nedenle İskenderun Ticaret Mahkemesi'nin davaya bakmakla görevli olmadığı,

uyuşmazlığın dosyanın gönderildiği mahkemece görülmesi gerektiği kanaatine varıldığından HMK'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince göreve yönelik dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine" karar verildiği, bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

8 Temmuz 2021 Tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 07/07/2021 tarihli ve 608 Sayılı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurul Kararı ile "Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) Asliye Ticaret Mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun,

Şanlıurfa ve Trabzon) Asliye Ticaret Mahkemeleri yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin 30.06.2021 tarihli ve E.21646783-668/13369 sayılı yazısı görüşülerek ; ... İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Hatay ilinin mülki sınırları, ... Olarak belirlenmesine, İşbu kararın 01.09.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına 07.07.2021 tarihinde karar verildi." şeklinde karar verilmiştir.

Mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. Mahkemenin görevli olması aynı zamanda dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında taraflar görev itirazında bulunulabileceği gibi, ileri sürülmese dahi mahkemece resen gözetilmelidir.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Kanunî hâkim güvencesi” başlığını taşıyan 37’nci maddesinde “Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz.” hükmü yer almaktadır. Buna göre, uyuşmazlık konusu her hukuki olay, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir.

O hâlde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde, her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava, açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır.

Dava konusu edilen hukuki uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasalara göre kurulmuş bulunan mahkemelerin uyuşmazlığı çözmesi ana kural olmakla birlikte bazen yasal düzenlemelerle böyle bir uyuşmazlığın çözümü yeni kurulan mahkemelere de verilebilmektedir. Ancak, Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından yargı çevresi belirlenmesi, görev kuralı niteliğinde bulunmamaktadır. Göreve ve kesin yetkiye ilişkin düzenlemeler ancak yasa yoluyla yapılabilir.

Somut olayda; Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararı irdelendiğinde, İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin, Hatay İli mülki sınırları olarak belirlenmesine ilişkin kararın uygulanma tarihinin 01/09/2021 tarihi olarak belirtildiği, karar tarihinden önce açılmış davaların, yargı çevresi belirlenen mahkemeye devredileceğine ilişkin ise bir düzenlemeye yer verilmediği, bu nedenle, 01/09/2021 tarihinden önce, 29/04/2021 tarihinde açılan ve halen derdest olan iş bu davanın, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nce sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmıştır. (Yargıtay 5.HD'sinin 2022/1073-2686, 2022/1760-2689, 2022/1181-2687 EK sayılı kararları benzer mahiyettedir.)

Yukarıda açıklanan nedenlerle, İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/02/2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı görevsizlik kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır