Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/2507 K.2022/1568

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/06/2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkiline ait işyerinde inşai çalışmalara başlandığını, bu inşaat faaliyeti sırasında, evraklarının yapılmakta olan idari binaya taşınması esnasında müvekkili şirket yetkilileri, bir takım ticari defter ve resmi evraklarının normalde bulunduğu yer olan idari bölümde olmadığını farkettiğini, bu durumun, işyerindeki tadilat ve onarım çalışmaları sırasındaki karışıklık ve dağınıklık sebebiyle olabileceğini düşünerek tüm birimlere bakıldığını, kontrol edildiğini, ancak ortak pay defteri" ve "karar defteri" müvekkilin tüm aramalarına rağmen hiçbir yerde bulunamadığını, bu inşaat faaliyeti sırasında,

müvekkilinin bilgisi ve iradesi dışında evrak ve defterlerin kaybolmuş veya çalınmış olduğu düşünülmekte olduğunu, iş yerindeki inşaat faaliyeti devam etmekle birlikte, söz konusu ortay pay defterinin ve karar defterinin zayi olduğuna karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2022/...

Karar sayılı kararı ile; dosya kapsamına göre yapılan incelemede;6102 sayılı TTK'nun 82/7 maddesi uyarınca "...Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır.

Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir..." maddesinde belirtildiği şekilde anılan sebeplerden ötürü saklanması gereken defterlerin kaybolması halinde açılması gereken hükümler karşısında ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 19/06/2017 gün 2016/817 Esas, 2017/3842 Karar ve 05/12/2016 gün 2016/1 Esas,

2016/9288 Karar sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere defterin bir şekilde kaybolması veya muhasebecide kaybolmasının yasada sayılan sebeplerden olmadığı zayi belgesi verilebilmesi için tacirin basiretli şekilde bütün önlemleri alıp şirket merkezinde usulüne göre muhafazası esnasında belirtilen sebepler ve yine bu sebeplere benzer şekilde iradesi dışındaki doğal nedenlerden dolayı kayıp durumunun bulunmasının gerektiği somut olayda davacı şirket yetkilisinin tüm yükümlülüklerine yerine getirdiği halde yasada belirtilen sebeplerden birinin varlığı nedeni ile karar defterinin ve ortak pay defterinin kaybına dair iddia ve delilin

bulunmadığı gibi davacı tarafından tarihi bilinmeyen tadilat nedeni ile yaşanan kayıp ile ilgili 10/05/2022 tarihinde davanın açıldığı ve kanunda ön görülen 15 günlük yasal hak düşürücü süre içinde dahi davanın açılmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile. Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/... Esas ve 2022/... Karar sayılı dosyasından 23.06.2022 tarihinde, davanın reddine karar verilmiş, işbu kararın aleyhe olması nedeniyle istinaf başvuru dilekçemizin sunularak davanın kabulünü talep etme zarureti doğduğunu, söz konusu olayda, müvekkilinin ticari defter ve resmi evraklarının normalde bulunduğu yer olan idari bölümde olmadığını fark ettikten sonra,

bu durumun iş yerindeki tadilat ve onarım çalışmaları sırasındaki karışıklı ve dağınıklık sebebiyle olabileceği ihtimalini göz önünde bulundurarak tüm birimleri kontrol ettirmiş müvekkilinin tüm aramalarına rağmen söz konusu evrak ve defterler hiçbir yerde bulunamadığını, evrakların zayi olduğunun müvekkili tarafından 05.05.2022 tarihinde öğrenildiğini, bunun üzerine 10.05.2022 tarihinde süresi içinde mahkemeye başvurulduğunu, anlatılan nedenlerle mahkemece verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı dosyası.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7 maddesi gereğince ticari defter ve belgelerin zıyaa uğramasından ötürü zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, iş yerinde tadilat sırasında ticari defterlerin kaybolduğundan bahisle zayi belgesi talep ettiği, ilk derece mahkemesince yapılan açık yargılama neticesinde davanın reddine karar verildiği ve iş bu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

6102 Sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiştir.

Davacı şirket vekili, davacı işyerindeki tadilat ve onarım çalışmaları sırasında ortak pay defteri ve karar defterinin tüm aramalara rağmen hiçbir yerde bulunamadığını, inşaat faaliyeti sırasında müvekkilinin bilgisi ve iradedesi dışında evrak ve defterlerin kaybolmuş veya çalınmış olabileceğini bu nedenle defterlerin ziyaına karar verilmesini talep etmiştir. Davacının iddiasına yönelik kesin ve inandırıcı delil ibraz edilmediği gibi davacının tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle korumadığı (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 05.12.2016 tarih 2016/1 E., 2016/9288 K. sayılı ilamı ve yine Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 03.06.2014 tarih 2014/5195 E., 2014/10394 K. Sayılı emsal içtihatları) anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf başvurusu yerinde görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesinin dava konusu ticari defterlerin zayi olduğunun ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine ilişkin verilen kararın usul ve esas yönden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır