Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/2854 K.2023/716

Av. ...

DAVALI

1 -... -...- ...

DAVALI

2 -... -...- ...

VEKİLİ

Av. ...- ... DAVALI : 3 -...

DAVANIN KONUSU

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 04/10/2023

KARAR YAZIM TARİHİ

Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/10/2022 tarih 2021/... esas sayılı ara kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalıların haksız ve kötü niyetli hareket ederek davacı şirketi zarara uğratarak muvazaalı şekilde düzenlenen iki adet bono ile icra takibi başlattıklarını, bu duruma dava dışı olan şirket yetkililerinin sebebiyet verdiklerini, mersin 6.İcra Müdürlüğünün 2020/...

Esas sayılı dosyasında borcun sebebi olarak 100.000 USD bedelli 12/02/2018 tanzim 12/02/2018 vade tarihli bono gösterildiğini, takibe konu bono nedeniyle müvekkili şirketin borcu olmadığından bahisle takibin şirket yönünden iptal edilmesi amacıyla Mersin 5. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/...

Esas sayılı dosyasında şikayette bulunduklarını, bu dosyadan davacı şirketin feragat ettiğini, bu olaydan sonra tekrar müvekkili şirkete alacaklı ve borçluları Mersin 6. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...

Esas sayılı icra takibi ile aynı olan bu kez de 2000.000 USD lik başka bir bono üzerinden takip başlatıldığını, bu bononun da düzenleme tarihinin 12/02/2018, vade tarihinin 12/02/2018 olduğunu, bonoları temsil yetkisi mahkeme kararıyla kaldırılan ...'nın kendi borçlarına karşılık gelmek üzere haksız olarak keşide ettiğini, şahıslar hakkında Mersin Cumhuriyet Başavcılığı'na suç duyurusunda bulunulduğunu, bu nedenlerle davaya ve icra dosyalarına konu bonoların içeriği itibariyle sahteciliğe dayanması nedeniyle teminat aranmaksızın takiplerin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARAR ÖZETİ

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/10/2022 tarih ve 2021/... Esas sayılı ara kararı ile; tedbir talep eden davacı vekili tarafından icra takiplerinden sonra talepte bulunulduğu anlaşıldığından İİK'nun 72/3. maddesine göre icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yoluyla icra takibinin durdurulmasına karar verilemeyeceğinden mahkememizin 21/06/2021 günlü ara kararı ile ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin icra takiplerinin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilerek, toplanan deliller dikkate alınarak koşullarda değişiklik olmadığı anlaşıldığından davacı vekilinin icra takiplerinin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir talebinin reddine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu senetlerle ilgili olarak davalıların birbirinden farklı ve tamamen uydurma olduğunu, dava konusu senetlerin ..., ... ve ...'in iş birliği ile sahtecilik ve dolandırıcılık suretiyle müvekkil şirketten haksız menfaat elde etmek amacıyla düzenlendiğini, HMK m.209'da sahtecilik iddiasına konu olan senet hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceğini, mahkemenin 6100 Sayılı HMK'nın 209/1 maddesi ile ihtiyati tedbire ilişkin HMK m. 389 vd. Maddeleri nazara alınarak takibin tedbiren durdurulması kararı verilmesinin mümkün olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, bonodan kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkin olup, istinaf başvurusuna konu uyuşmazlık, mahkemece verilen 24/10/2022 tarihli ihtiyati tedbir talebinin reddine yönelik ara kararının kaldırılması istemine ilişkindir.

Davacı tarafından, dava konusu iki adet bononun muvazaalı olarak oluşturulduğu, bonolardan dolayı davacı şirketin sorumluluğu bulunmadığını aksine bonolardan dolayı dava dışı ...'nın kişisel borcunun bulunduğunu iddia edilerek, Mersin 6. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... ve 2020/... esas sayılı takiplerine dayanak olan bonolar nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile takiplerin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiş, mahkemece verilen 24/10/2022 tarihli ara kararla ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

Ara karara karşı davacı vekili tarafından İstinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

2004 sayılı İİK'nın 72/3. fıkrasına göre, icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın % 15'inden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında mahkemeden ihtiyati tedbir yolu ile icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir.

Öte yandan takibe konu kambiyo senedinin soyut iddialarla sahteliğinin ve bedelsizliğinin iddia edilmesi, HMK'nın 209. maddesi uyarınca takibin durdurulması sonucunu doğurmaz. Anılan hüküm, genel mahkemelerde açılan davalarla ilgili olarak kambiyo senedinin hiç bir işleme esas alınamayacağını, başka bir anlatımla delil olarak kullanılamayacağını öngörmektedir. Ayrıca belirtmek gerekirse. İcra ve iflas hukuku, icra ve iflas takiplerinin usul hukuku niteliğindedir.

Bu hukuk dalının amacı, bir yandan takip alacaklısının alacağına kavuşması için borçlu veya üçüncü kişilerin çıkarabilecekleri zorlukları ortadan kaldırmak, diğer yandan kötüniyetli takiplere karşı takip borçlusunun kendisini korumasını sağlayacak hukuki çareler bulmak, bu arada takipten etkilenen üçüncü kişilerin menfaatlerini korumak, takip işlemlerinin yapılması sırasında insan hak ve hürriyetlerinin ihlal edilmesini önlemektir.

İcra İflas hukukunun en önemli kaynağı İcra ve İflas Kanunu olup, bu Kanun, icra ve iflas takibinden, tahsile kadar uygulanması gereken usul hükümlerini düzenlemektedir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ise, İcra ve İflas Kanunu'nda bir hüküm olmayan hallerde, ancak İcra ve İflas Kanunu'nda açıkça gönderme olması (İİK 50, 68/a-4 gibi) veya bu kanunun özel veya genel hükümlerine aykırı olmaması (zorunlu dava arkadaşlığı) hallerinde uygulanabilir. Bu ilkeler ışığında HMK'nın 209/1. maddesinin ilamsız icra takiplerine etkisi değerlendirilmelidir. Bu maddeye göre “adi bir senetteki yazı veya imza inkar edildiğinde, bu konuda bir karar verilinceye kadar, o senet herhangi bir işleme esas alınamaz.” Bu maddenin icra takiplerinde uygulanması gerektiğine ilişkin olarak İcra ve İflas Kanunun'da bir hüküm bulunmamaktadır.

Kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile yapılan takipte, takibe konu kambiyo senedi altındaki imzaya itiraz, İİK'nun 170. maddesinde özel olarak düzenlendiğinden, imza inkarı nedenine dayalı sahtelik iddiası hakkında, sonraki genel kanun olan HMK'nun 209. maddesi uygulanamaz. İmza itirazı, İİK'nun 170/1. maddesi uyarınca satıştan başka icra takip muamelelerini durdurmaz. Ancak icra mahkemesi itirazla ilgili kararına kadar takibin geçici olarak durdurulmasına karar verebilir (İİK. M. 170/2).

Borçlunun sahtelik nedenine dayalı olarak açtığı menfi tespit davası, İİK'nin 72. maddesi kapsamında bir dava olup, anılan maddedeki usule göre mahkemeden alınacak ihtiyati tedbir kararı ile icra takibi durdurulabilir. Sahtelik nedeniyle açılan menfi tespit davası, Cumhuriyet Savcılığı'na aynı nedenle yapılan şikayet ve ceza mahkemesinde açılan davada kendiliğinden icra takibini durdurmaz ve bekletici mesele yapılamaz. (HGK'nun 08/06/2016 tarih ve 2014/12-1128 Esas, 2016/774 Karar)

Somut olayda, davacı tarafça ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulması talep edilmiş ise de, İİK'nun 72/3 maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında takibin tedbiren durdurulmasının mümkün olmadığı, sahtecilik iddiasına ilişkin olarak mahkemece verilmiş bir mahkumiyet kararı bulunmadığı, anlaşılmakla ilk derece mahkemesince, takibin durdurulması yönündeki ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin ise yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır