Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/582 K.2022/455

Av... DAVALILAR : 1-... VEKİLİ : Av... 2- ... VEKİLİ : Av... DAVA : Tazminat

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 12/04/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : ...

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı ... Ltd. Şti'nin adına kayıtlı olan Mersin ili, ... ilçesi, ...

Köyü,... parselde kayıtlı taşınmazın üzerinde müvekkili banka lehine 05/03/2010 tarih ...evmiye no ile birinci derecede 3.000.000,00.TL, 29/09/2010 tarih ve ... yevmiye no ile ikinci derecede 3.000.000,00.TL olmak üzere toplam 6.000.000,00.TL bedelli ipotek tesis edildiğini, söz konusu taşınmazın diğer davalı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numaralı işyeri paket poliçesi ile yangın, hırsızlık vb risklere karşı sigortalandığını, söz konusu taşınmazda 08/10/2014 tarihinde yangın çıktığını, bu yangın nedeniyle poliçe kapsamında bedelin daimi mürtehin sıfatı nedeniyle müvekkiline ödenmesi gerektiğini,

bu aşamada dava değerinin tam olarak belirlenmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle belirsiz alacak davası açtığını, tevdi mahalli tayini kararı nedeniyle yatırılan tutardan emtia hasarı olarak tespit edilen 74.737,49.TL dışında kalan 5.573.588,21.TL'nin müvekkili bankanın daimi mürtehin hakkı nedeniyle müvekkiline ödenmesini, ancak gerçek hasarın tespit edilenden daha fazla olduğunu, bu nedenle Tarsus 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...

D.iş sayılı tevdi mahalli tayini dosyasında verilen karar gereğince ... Bankası Tarsus Şubesi nezdinde açılan hesaba yatan 5.573.588,21.TL'nin ve nemasının davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkili bankaya verilmesini talep ve dava etmiştir.

Tarsus 1.Asliye Hukuk ( Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nin 04/10/2021 tarih,... esas ... kararı ile, Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulmasına ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanacağından Asliye Ticaret Sıfatıyla bakılan dosyada mahkememizin bu tarih itibari ile görevli olmayacağı, görev hususunun kamu düzenine ilişkin olduğu ve her aşamada re'sen gözetilmesi gerektiği anlaşıldığından mahkememizin görevsizliği nedeniyle dosyanın Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine şeklinde karar verilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; "Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin ... Esas ... Karar sayılı Yargıtay ilamı emsal nitelikteki Silifke 3.Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından Ticaret Mahkemesi sıfatıyla dava dosyasının HSK'nın 07/07/2021 tarih ve 608 karar sayılı genel kurul kararı ile dosyanın mahkememize gönderilmesine karar verilmekle birlikte verilen bu kararın görevsizlik kararı olmadığı, mahkememizce görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle daha önce verilmiş karşılık bir görevsizlik kararı bulunmadığından olumsuz görev uyuşmazlığından söz edilemeyeceğinden mahkememizin kararının istinaf edilmeksizin kesinleştiğinde görevli ve yetkili Tarsus 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla ) gönderilmesine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; görevli mahkemenin Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, Hakim ve Savcılar Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli ... numaralı kararı ile Mersin mülki sınırlarını yargı çevresi olmak üzere Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulmasına ve kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulamasına karar verildiğini bu sebeple Tarsus 1.Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından dosyanın re'sen görevli Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesinde usul ve yasaya aykırı bir husus olmadığını belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, özel sigorta sözleşmesinden Kaynaklanan tazminat davasıdır. Davanın açıldığı Tarsus 1.Asliye Hukuk ( Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nin 04/10/2021 tarih, ... esas ... kararı ile, "Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulmasına ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanacağından Asliye Ticaret Sıfatıyla bakılan dosyada mahkememizin bu tarih itibari ile görevli olmayacağı, görev hususunun kamu düzenine ilişkin olduğu ve her aşamada re'sen gözetilmesi gerektiği anlaşıldığından mahkememizin görevsizliği nedeniyle dosyanın Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine"" karar verilmiş ve dosya Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmiştir.

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... esas, ... karar sayılı kararı ile, "Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 2016/1401 Esas 2016/7247 Karar sayılı Yargıtay ilamı emsal nitelikteki Tarsus 1.Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından Ticaret Mahkemesi sıfatıyla dava dosyasının HSK'nın 07/07/2021 tarih ve 608 karar sayılı genel kurul kararı ile dosyanın mahkememize gönderilmesine karar verilmekle birlikte verilen bu kararın görevsizlik kararı olmadığı,

mahkememizce görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle daha önce verilmiş karşılık bir görevsizlik kararı bulunmadığından olumsuz görev uyuşmazlığından söz edilemeyeceğinden mahkememizin kararının istinaf edilmeksizin kesinleştiğinde görevli ve yetkili Tarsus 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla ) gönderilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

8 Temmuz 2021 Tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 07/07/2021 tarihli ve 608 Sayılı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurul Kararı ile "Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) asliye ticaret mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun,

Şanlıurfa ve Trabzon) asliye ticaret mahkemeleri yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin 30.06.2021 tarihli ve E.21646783-668/13369 sayılı yazısı görüşülerek ; ... Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Mersin İlinin mülki sınırları, ... Olarak belirlenmesine, İşbu kararın 01.09.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına 07.07.2021 tarihinde karar verildi." şeklinde karar verilmiştir.

Mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. Mahkemenin görevli olması aynı zamanda dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında taraflar görev itirazında bulunulabileceği gibi, ileri sürülmese dahi mahkemece resen gözetilmelidir.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Kanunî hâkim güvencesi” başlığını taşıyan 37’nci maddesinde “Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz.” hükmü yer almaktadır. Buna göre, uyuşmazlık konusu her hukuki olay, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir.

O hâlde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde, her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava, açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır.

Dava konusu edilen hukuki uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasalara göre kurulmuş bulunan mahkemelerin uyuşmazlığı çözmesi ana kural olmakla birlikte bazen yasal düzenlemelerle böyle bir uyuşmazlığın çözümü yeni kurulan mahkemelere de verilebilmektedir. Ancak, Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından yargı çevresi belirlenmesi, görev kuralı niteliğinde bulunmamaktadır. Göreve ve kesin yetkiye ilişkin düzenlemeler ancak yasa yoluyla yapılabilir.

Somut olayda; Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararı irdelendiğinde, Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin, Mersin İli mülki sınırları olarak belirlenmesine ilişkin kararın uygulanma tarihinin 01/09/2021 tarihi olarak belirtildiği, karar tarihinden önce açılmış davaların, yargı çevresi belirlenen mahkemeye devredileceğine ilişkin ise bir düzenlemeye yer verilmediği, bu nedenle, 01/09/2021 tarihinden önce, 07/10/2016 tarihinde açılan ve halen derdest olan iş bu davanın, açıldığı Tarsus 1.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nce sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... esas, ... karar sayılı görevsizlik kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır