Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/625 K.2025/477

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/02/2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile. Müvekkil şirketin Medikal cihazlar ürünlerine yönelik satış yaptığını, bu amaçla müvekkili firmanın yetkilisi tarafından cirolanan ... Bankası Adana ...

Şubesi'ne ait 18.02.2022 keşide tarihli, ... çek seri nolu ... ... ... nolu , 19.656,00.TL'lik çek, lehdara iletilmek üzere ... kanalıyla 15.12.2021 tarihinde gönderildiğini, şikayetçi ifade tutanağında da görüleceğini, kadro personelinin içinde müvekkili şirkete ait çekin de bulunduğu çantasının çalınması sonucu kaybolduğunu, söz konusu çekin 18.02.2022 tarihi itibariyle tahsil amacıyla bankaya ibraz edildiğini,

bankaca mahkeme kararı olmaksızın ödemeyi durduramayacağını beyan etmesi ve çekin bankadan tahsil edilmesini engellemek ve müvekkilin ve müvekkil müşterisinin zarar görmemesi için tedbir amaçlı olarak ödeme yasağı konulmasını da içeren çekin iptali için işbu davanın açılmasını, ilgili çekin ödenmesini önlemek için ivedilikle ödeme yasağı konulması konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve dava sonunda söz konusu çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/02/2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı ile.

T.T.K.'nun 818/a-s maddesi ile aynı kanunun 680.madde hükmü uyarınca bir çekin kısmen doldurulmuş veya sadece imzalanmış olması halinde tedavüle çıkarılmasının mümkün ve geçerli olup, böyle bir çek için T.T.K.nun 757-763-764 ve devamı maddeleri uyarınca iptalini isteme hakkının sadece hamile ait olduğunu, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmadığını, keşideci;

kaybettiği çekin bedelinin kendisinden talep edildiğinde veya çekin kimde olduğunu öğrendiğinde T.T.K.'nun 790-792 maddeleri uyarınca hasım gösterip borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açmak ve o aşamadan sonra tedbirleri isteme hakkına sahip olduğunu, bu aşamada davacı zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı bulunmadığı gibi hukuki yararının da bulunmadığını, ayrıca duruşma açılıp toplanması gereken delil de bulunmadığından dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile; mahkemece verilen hüküm gerekçesinde.

TTK 757-763-764 ve devamı maddelerine dayandırmış ise de TTK 759/1-2. madde hükmüne göre “Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.” açılan davanın reddi kararının yasa maddesi ve Yargıtay kararları ışığında yerinde olmadığı düşüncesiyle istinaf edildiğini, çekin kargo kanalıyla gönderilmesi sonucu nasıl kaybolduğunu, bunun için kargo personelinin ifadesinin bulunduğunun açıklandığını ve çekle ilgili olarak da dosyaya çekin bilgileri ve çek fotokopisinin ibraz edildiğini, ticari hayatın gereği olarak,

şehirlerarası ticari ilişkilerde kıymetli evraklar posta/kargo vb. yollarla gönderildiğini ve alındığını, düzenli olarak bu akış kullanılırken zaman zaman nadiren de olsa bu tür vakalar yaşanabileceğini, müvekkili şirkete ait çek lehdarın eline ulaşamadığı için lehdar hak talebinde bulunamadığını, bu nedenle; mahkemece verilen kararın kaldırılarak, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, çek iptali istemine ilişkindir.

Davacı tarafından, 1 adet çekin kargoda kaybolduğu iddia edilerek, çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi talep edilmiş, İlk Derece Mahkemesi'nce yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

TTK' nun 818/1-s maddesi yollaması ile çekler hakkında da uygulanacak olan aynı kanunun 757 maddesinde iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, 759. maddesinde poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptalinin istenebileceği, iptal talep edenin poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir.

6102 sayılı TTK'nun 651. maddesi ve yine TTK'nun 778 ve 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisi hamile ait olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.

Somut olayda, davacının keşideci olup, söz konusu çekin yetkili hamili olmadığı, bu nedenle zayi nedeniyle çek iptali davası açamayacağı, mahkemece, davanın reddine ilişkin olarak verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen sebeplerle, ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından HMK'nin 353/1-b.1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır