Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/1049 K.2023/714

: 2 -...

DAVANIN KONUSU

İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 04/10/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 04/10/2023

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/05/2023 tarihinde verilen ... D.iş ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

İhtiyati Haciz Talep Eden vekilinin 26/05/2023 tarihli dilekçesinde özetle: müvekkili şirketin dava dışı ... ... ..., . isimli şirketten ham ayçiçek yağı satın aldığını ve satış bedelinin eksiksiz olarak dava dışı satıcıya ödediğini, yükün satın alınması akabinde müvekkili ile donatanın çarter sözleşmesi yaparak ...

IMO numaralı ”... ... ...” isimli gemi ile toplamda 6,066.580 metrik ton dökme ham ayçiçek yağı yükünün taşınması için anlaştığını, navlun ödemesinin taraflar arasındaki anlaşmaya uygun olarak müvekkili tarafından peşin olarak ödendiğini, müvekkili şirkete ait yükün Ukrayna Limanından yüklendiğini ve müvekkili adına 4 adet konişmento düzenlendiğini, geminin, müvekkiline ait yük ile gerek konişmentolar gerekse çarter sözleşmesi uyarınca yükün tahliye limanı olan Sudan Limanı’na varışı akabinde geminin kaptanı tarafından 04.04.2023 tarihinde geminin kargo tahliyesi için hazır olduğuna ilişkin hazırlık bildirimini verdiğini,

bunun üzerine müvekkilinin yükünü teslim almak istediğini ancak donatanın yükü teslim etmeyi reddettiğini, donatanın acentesi tarafından müvekkile demuraj ödemesinin peşinen yapılmaması halinde tahliyeye başlanmayacağının belirtildiğini, ancak tarafların imza ettikleri çarter sözleşmesinde demuraj ödemesinin yükün teslim alınmasından sonra 15 gün içinde yapılacağı noktasında mutabık kaldıklarını, bu hususun donatana bildirilerek defalarca yükün tahliyesi talep edilmişse de, donatan tarafından yasaya ve sözleşmeye aykırı olarak yükün teslim edilmediğini,

bu sebeple yük bedeli tutarında zarara uğradığını belirterek fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 6.533.706,66 -USD alacağı teminat altına alınması için ... IMO numaralı ”... ... ...” isimli geminin ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesinin 26/05/2023 tarihli kararı ile; ihtiyati haciz talebine konu alacağın varlığı hususunda yaklaşık ispat olgusunun gerçekleşmediği, ihtiyati haciz talep edenin alacağı açısından haklılığının yaklaşık olarak ispatı ölçüsünde delil bulunmadığından ihtiyati haczin koşulları oluşmadığı ve yargılamayı gerektirdiği anlaşıldığından koşulları oluşmayan ihtiyati haciz talebinin reddine dair karar verildiği görülmüştür.

İHTİYATİ HACİZ TALEP EDEN TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati Haciz talep eden istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz talebini, asıl/kesin hukuki bir yargılama olarak kabul ederek kanuna ve hukuka aykırı olarak tam ispat aradığını, geçiçi hukuki koruma yargılamasını asıl hukuki koruma yargılamasından ayıran özelliklerden birinin ispat ölçütü noktasında olduğunu, dosyadaki deliller ile yaklaşık ispat şartını sağladıkları bu sebeple Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş, ... Karar sayılı hukuka aykırı kararının kaldırılmasına, müvekkile ait ve taşımaya konu yükün teslim edilmemesinden kaynaklanan 6.533.706,66 USD alacağı teminat altına alınması için ... ımo numaralı ... ... ... isimli geminin ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Tarafların beyan ve dilekçeleri, faturalar, konşimentolar, kaptan bildirimi, demuraj faturası ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Talep, geminin ihtiyaten haczi istemine ilişkindir.

Talepte bulunan talep dilekçesinde; müvekkili şirketin dava dışı ... isimli şirketten ham ayçiçek yağı satın aldığını ve satış bedelinin eksiksiz olarak dava dışı satıcıya ödediğini, yükün satın alınması akabinde müvekkili ile donatanın çarter sözleşmesi yaparak ...

IMO numaralı ... isimli gemi ile toplamda 6,066.580 metrik ton dökme ham ayçiçek yağı yükünün taşınması için anlaştığını, navlun ödemesinin taraflar arasındaki anlaşmaya uygun olarak müvekkili tarafından peşin olarak ödendiğini, müvekkili şirkete ait yükün Ukrayna Limanından yüklendiğini ve müvekkili adına 4 adet konişmento düzenlendiğini, geminin, müvekkiline ait yük ile gerek konişmentolar gerekse çarter sözleşmesi uyarınca yükün tahliye limanı olan Sudan Limanı’na varışı akabinde geminin kaptanı tarafından 04.04.2023 tarihinde geminin kargo tahliyesi için hazır olduğuna ilişkin hazırlık bildirimini verdiğini,

bunun üzerine müvekkilinin yükünü teslim almak istediğini ancak donatanın yükü teslim etmeyi reddettiğini, donatanın acentesi tarafından müvekkile demuraj ödemesinin peşinen yapılmaması halinde tahliyeye başlanmayacağının belirtildiğini, ancak tarafların imza ettikleri çarter sözleşmesinde demuraj ödemesinin yükün teslim alınmasından sonra 15 gün içinde yapılacağı noktasında mutabık kaldıklarını, bu hususun donatana bildirilerek defalarca yükün tahliyesi talep edilmişse de, donatan tarafından yasaya ve sözleşmeye aykırı olarak yükün teslim edilmediğini,

bu sebeple yük bedeli tutarında zarara uğradığını belirterek fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 6.533.706,66 -USD alacağı teminat altına alınması için ... IMO numaralı ”... ... ...” isimli geminin ihtiyaten haczine karar verilmesini talep ettiği, ilk derece mahkemesince şartlar oluşmadığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar verildiği, iş bu karara karşı talep eden vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında çarter sözleşmesi yapıldığı, navlunun peşin olarak ödendiği ve söz konusu yükün taşındığı her iki tarafın kabulündedir. Çözümlenmesi gereken sorun somut uyuşmazlık bakımından ihtiyati haciz şartlarının bulunup bulunmadığı noktasındadır.

İhtiyati haciz, İİK.'nun 257. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, İİK.nun 257. Maddesinde.

"Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği, borçlunun muayyen ikametgâhının bulunmaması veya taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunması halinde vadesi gelmemiş borçtan dolayı da ihtiyatî haciz istenebileceği," " 258.

Maddesinde. "Alacaklının alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeğe mecbur olduğu, ihtiyati haciz talebinin reddi halinde alacaklının kanun yoluna başvurabileceği," hükmüne yer verilmiş, 265.maddesinde ise ihtiyati haciz kararına karşı itiraz ve kanun yollarına başvuru düzenlenmiştir.

İİK’nın 257. maddesinde hem vadesi gelmiş hem de henüz vadesi gelmemiş para alacakları için ihtiyati haciz şartları düzenlenmiştir. Muaccel alacaklar için alacağın vadesinin gelmiş olması ve alacağın rehinle temin edilmemiş olması, müeccel (vadesi gelmemiş) alacaklar yönünden ise, borçlunun belli bir adresinin bulunmaması veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak amacıyla hileli işlemlerde bulunması koşullarının varlığı halinde ihtiyati haciz kararı verilebileceği öngörülmüştür. Anılan maddede başkaca her hangi bir koşul öngörülmemiştir.

Somut uyuşmazlıkta; sözleşme uyarınca navlun bedelinin ödendiği ve sözleşme konusu taşımanın gerçekleştiği sabit olup, talep edenin donatan tarafından haksız olarak yükün kendilerine teslim edilmediği iddiasında bulunduğu, karşı tarafın ise yük sahibinin demuraj ücretini ödemediği savunmasında bulunduğu anlaşılmakla, tarafların iddia ve savunmalarının yargılamayı gerektirdiği, yukarıda açıklanan ilkeler nazara alındığında ihtiyati haciz yönünden yaklaşık ispat şartları oluşmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan sebeplerle, ilk derece mahkemesinin ihtiyati hacize ilişkin verdiği ret kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır