Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/1610 K.2023/1389

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/01/2023 tarihli ve ... esas sayılı dosyasında verilen ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından müvekkili aleyhine 850.000,00.TL bedelli bir bonoya istinaden ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin 2011 yılından bu yana ...

Belediyesi'nde görev yaptığını, müvekkilinin görevi gereği yapı kontrol formu, yanan ve yıkılan yapılar formu, şantiye şefi fesih belgesi, riskli yapı tespit tutanağı, kaçak inşaat tespit tutanağı, yapı tatil zaptı ve imar cezası hesaplama raporu gibi çok sayıda evrak düzenlediğini, son olarak imar müdürlüğünde görev yapmakta olan müvekkilinin işi sebebi ile gün içerisinde çok sayıda evraka imza attığını ve bu evrakları muhtarlara bıraktığını, davalı şirket yöneticisi ...'in müvekkilinin imzasını ele geçirdiğini ve müvekkili adına bir bono düzenlediğini, ayrıca müvekkili ile hiçbir ticari faaliyeti bulunmayan davalı şirkete ciro ettiğini,

bu şirket yöneticisi hakkında suç duyurusunda bulunduklarını, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyası üzerinden ifadeler alındığını belirterek müvekkilinin davalıya 850.000,00.TL bedelli bono ve ...

İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına istinaden borcunun bulunmadığının tespitine, müvekkilinin ciddi meblağlarla icra ve iflas işlemlerine maruz kalmasının telafisi imkansız zararlar doğuracak olması nedeniyle icra takibinin durdurulmasına, bunun mümkün görülmemesi durumunda icra kasasına girecek muhtemel bedellerin davalıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi'nin 09/01/2023 tarihli ara kararında özetle; açılmış bir icra takibi bulunduğundan İİK'nin 72/3. maddesine göre icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulması kararı verilemeyeceğinden talebin reddine, İİK'nin 72/3-2. cümle gereği davacı talebinin kabulü ile dava değerinin %15'i oranında alınacak teminat karşılığında ilgili icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; tefecilik iddiasının soyut beyanlarından ibaret olmadığını, aksine bu beyanın bizzat davalı tarafından sarf edildiğini, resmi belgelere yansıdığını, ihtiyati tedbir müessesesinin şartlarından olan yaklaşık ispat unsurunun bizzat davalının ifadeleri ile ortaya koyduklarını, ihtiyati tedbir kararı verilmemesi durumunda yargılamadan beklenen menfaat sağlanamayacağını, kamu düzeni savunmasına dayanan tarafın mağdur olacağını ve bu kişinin tam bir hukuki koruma gördüğünden bahsedilemeyeceğini, davalı tarafın yöneticisi ve aynı zamanda davalı şirkete senedi ciro eden şahsın ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen ... soruşturma sayılı dosya kapsamında 15/03/2022 tarihinde KOM Şube Müdürlüğü huzurunda verdiği ifadesinde müvekkilinin babasından aylık %10 ile %15 civarı faizlerle borç para aldığını, müvekkilinin babasının tefecilik yaptığı, bu nedenle malvarlığı değerlerinin çocukları adına geçirildiğinin beyan edildiğini, sözleşmede de kendisinin faizle para aldığını ve bu senedin bu durumun teminatı çerçevesinde verildiğini beyan ettiğini ancak müvekkilinin babasının mallarını kendi üzerine devrettiği şekildeki iddiayı hiç bir şekilde kabul etmediklerini,

davalının ifadeleri çerçevesinde kambiyo senedinin açıkça tefecilik ilişkisine dayandığını, tefecilik durumunun pozitif hukuk açısından hukuka, ahlaka ve kamu düzenine aykırı olduğunu, dava konusu evrakın baştan itibaren kambiyo senedi vasfını kazanmadığını, böyle bir senedin müvekkili açısından borç doğmasının mümkün olmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve takibin durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, kambiyo senedine dayalı olarak başlatılan icra takibinden dolayı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, istinafa konu uyuşmazlık ise, ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabul, kısmen reddine ilişkin ara kararının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince 09/01/2023 tarihli ara kararı ile takibin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir talebinin reddine, takdiren %15 teminat karşılığında icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesine karar verildiği, iş bu ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

HMK'nin 389. maddesine göre ihtiyati tedbirin şartları; mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması ya da tamamen imkansız hale gelmesi veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğmasından endişe edilmesi olarak açıklanmıştır. Ayrıca tedbirin uyuşmazlık konusu hakkında verileceği belirtilmiştir.

2004 sayılı İİK'nin 72/3 maddesinde "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir" hükmü yer almaktadır.

Somut olayda, davacı hakkında 10.01.2019 tanzim tarihli, 20/02/2019 vade tarihli 850.000,00.TL bedelli bonoya dayalı takip başlatıldığı, davacının borçlu olmadığı gerekçesiyle menfi tespit talebinde bulunduğu, mahkemece, davanın icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası olduğu gözetilip İİK'nin 72/3 maddesi dikkate alınarak takdiren %15 teminat karşılığında icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmesinin tedbiren durdurulmasına karar verildiği,

İİK'nin 72/3 maddesinde yer alan düzenleme, HMK'nin 389 vd. maddelerinde düzenlenen ihtiyati tedbir ile ilgili düzenlemeye benzer, ancak kendine özgü özellikleri de olan ve borçluya tanınan bir hak olup, borçlunun, gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebileceği, ancak yasa hükmü gereği takibin durdurulmasına karar verilemeyeceği,

ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır