Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/1731 K.2023/1371

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/09/2023 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; ... Bankası ... Ticari şube / ... nezdinde işleyen, ... seri nolu ... Vergi Kimlik Nolu, TR... IBAN nolu 500.000,00-TL meblağlı olan ve keşidecisinin ...

Akaryakıt İnşaat Tic.Ltd.Şti olduğu bir adet çekin lehdarı olan müvekkili ...'in çeki zayi ettiğini, hiçbir surette ciro edilmeyen ve yetkili hamil olan müvekkilinin rızası hilafına olan bu çekin kötüniyetli 3. kişiler tarafından kullanılma ihtimali mevcut olduğunu, çekin kötüniyetli 3.kişiler tarafından ibrazı halinde açacakları çekin istirdatı davasında müvekkilinin cirosu olmadığı için mahkemece lehlerine karar çıkacağını, kaybolan çekin, kötüniyetli üçüncü kişiler tarafından müvekkili ve borçlu aleyhinde kullanılması ihtimaline binaen, çekin ödenmemesi için ilgili banka olan ...

Bankası ... Ticari şube /... müzekkere yazılarak ödeme yasağı tedbirinin konulmasına, davanın kabulü ile, söz konusu çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/09/2023 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile; çek iptali davasında çekin iptaline karar verilebilmesi için öncelikle çek vasfında bir kıymetli evrakın bulunması gerektiği, davacı tarafından dava dilekçesinin ekine fotokopisi eklenen ve kaybolduğu iddia edilen çekin yapılan incelemesinde düzenleme tarihinin bulunmadığının görüldüğü, düzenleme tarihinin ise çekin zorunlu unsurlarından olduğu, davaya konu çekin zorunlu unsurları bulunmadığından kıymetli evrak vasfına sahip olmadığı, bu nedenle iptaline karar verilemeyeceğinden davanın reddine karar verilmiştir.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile; ... Bankası ... Ticari şube / ... nezdinde işleyen, ... seri nolu ... Vergi Kimlik Nolu, TR... IBAN nolu 500.000,00-TL meblağlı olan ve keşidecisinin ... Akaryakıt İnşaat Tic. Ltd.

Şti olduğu bir adet çekin lehdarı olan müvekkil ... tarafından zayi edildiğini, düzenleme tarihi olmadığı gerekçesi ile belge yerel mahkemece kıymetli evrak olarak değerlendirilmediğini, davanın redine karar verildiğini, bu gerekçenin hiçbir hukuki mantığının olmadığını, çekin tedavüle çıkarılmasının bu davalarda önemli olduğunu, imzanın atılması ile çekin tedavüle çıkarılması gerektiğini, bu durumda çekin zorunlu unsurlarının lehdar ya da yetkili hamil tarafından sonradan doldurulmasının mümkün olacağını, çekin bankaya ibrazı halinde kanunda tanımlı zorunlu unsurlarının bulunmasının gerektiğini,

boş çekin kaybolması halinde ise tedavüle çıkarılan bir çek olmadığından çekin iptaline konu olamayacağını, sadece bu halde çekin yasal unsurlarını barındırmayacağını, Yargıtay yerleşik kararlarının da sadece boş çekin tedavüle sokulmadığından bahisle çekin iptaline konu olamayacağı yönünde olduğunu, dava konusu çekin, düzenleyenin imzasını taşıyan, lehdarı ve miktarı belli olan çekler için olduğunu, çekin bankaya ibrazı halinde düzenleme tarihinin yazılması gerektiğini, ibraz tarihinde çekin geçerlilik koşulları eş deyişle unsurları açısından bir değerlendirme yapılabileceğini, yerel mahkemece,

tedavüle çıkarılan ve unsurları yetkili hamil tarafından bankaya ibraz anında tamamlanan çek yönünden, sırf düzenleme tarihi olmadığından bahisle davanın reddine karar vermesinin hukuken kabul edilemeyeceğini, yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılması ve usuli eksikliklerin tamamlanması ile davanın kabulü yönünde karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/09/2023 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı 818/1.s maddesi atfıyla aynı Kanun'un 757. maddesi uyarınca çek iptali istemine ilişkindir.

İlk derece Mahkemesinin 08.09.2023 tarihli kararı ile dava konusu çekin keşide tarihinin boş olması sebebiyle kıymetli evrak vasfı taşımadığı, kıymetli evrak niteliği bulunmayan çeklerin ise iptaline kanunen imkan olmadığı gerekçesiyle davanın reddine dair karar verildiği, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf incelemesi, istinafa başvuran tarafın istinaf başvuru dilekçesinde bildirdiği sebeplerle sınırlı ve kamu düzeniyle ilgili olarak resen yapılmıştır.

Davacı vekili, ... Bankası'na ait ... nolu, keşidecisi ... Akaryakıt LTD. ŞTİ. lehtarı davacı ... olan 500.000,00 TL bedelli 1 adet çeki kaybettiğini ileri sürerek, söz konusu çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 780/1-e bendi uyarınca düzenleme yeri ve tarihi çekin zorunlu unsurlarından olup, TTK'nun 781/1 maddesinde bu unsurları içermeyen senedin çek sayılmayacağı düzenlenmiştir. Öte yandan TTK'nun 818/1-c maddesi atfı ile aynı Kanunun 680 maddesi uyarınca, keşideci imzasını havi olmakla birlikte tamamen doldurulmamış çekin sonradan doldurularak tedavüle çıkarılması mümkündür.

Somut olayda, davacı tarafça çekin keşideci imzasının ve diğer unsurlarının havi olduğunun iddia edildiği ve bu hali ile boş olan keşide tarihinin sonradan doldurularak tedavüle sürülmesi mümkün olduğundan dava konusu çekin kıymetli evrak niteliğinde olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş bu sebeple davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince gerekli ilanlar yapılıp deliller toplanarak sonucuna göre karar verilmesi için HMK'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava dosyasının yeniden yargılama için ilk derece mahkemsine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır