Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/1978 K.2024/36

2 -... TARIM HAYVANCILIK DEMİR ÇELİK ÜRÜNLERİ KÖMÜR NAKLİYAT TEKSTİL SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 19/01/2024

YAZIM TARİHİ : 19/01/2024

İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/09/2023 tarihli ve ... esas sayılı ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalılar ... Tar. Hayv. Demir Çelik Ür. Kömür Nak. Tekstil San. ve Tic. Ltd.

Şti. ve ... ... arasında 19.06.2022 tarihinde narenciye alım protokolü imzalandığını, taraflar arasında imzalanan sözleşme ile satıcı olarak davalılar tarafından 500 ton rize mandalinası ürününün kilogramı 3,00.TL üzerinden alıcı olarak müvekkili şirkete satılması konusunda anlaşma yapıldığını, ancak davalıların müvekkili şirkete sözleşmede belirtilen 500 ton (500.000 kg) rize mandalina ürününden bugüne kadar sadece 224.126 kg kadarını teslim ettiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 2. maddesinde;

“akitlerden satıcı sattığı malı alıcıya teslim etmez veya anlaşmayı feshederse alıcının kar mahrumiyetine karşılık 500.000,00.TL tazminat ödeme kabul ve taahhüt eder" denildiğini, davalıların sözleşmeden doğan teslim borcunu gereği gibi ifa etmemesinden kaynaklı, müvekkili şirketin işlerinin yürütülebilmesi için farklı bir üreticiden kilogramı 6,80.TL gibi davalılarla anlaşıldığından çok daha fahiş bir fiyata muadil ürün satın almak zorunda kaldığını, müvekkili şirketin ek maliyete ilişkin finansal zararının oluştuğunu belirterek davalarının kabulü ile,

öncelikle müvekkili şirketin alacağı rehinle de temin edilmemiş olduğundan davalıların mal kaçırma ihtimaline binaen müvekkili şirketin alacağına yeter miktarda davalıların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının, mevduat ve vasıtalarının üzerine uygun görülecek teminat mukabilinde ihtiyaten haczine kararı verilmesini, davalıların sözleşmeye aykırı davranmalarından kaynaklı müvekkil şirketin cezai şart isteme hakkı doğduğunu,

sözleşme ile belirlenen cezai şarta ilişkin şimdilik 110.000,00.TL'nin ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacı müvekkili şirkete ödenmesine, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili şirketin sözleşmenin feshi nedeniyle maruz kaldığı ek maliyetine ilişkin finansal zararından şimdilik 1.000,00.TL'nin ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacı müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi'nin 26/09/2023 tarihli ara kararında özetle; alacağın miktarı ve varlığı hususunda yaklaşık ispat koşulunun oluşmadığı, davacı tarafın alacağının varlığı ve miktarının yargılamayı gerektirdiği, neticede şartları oluşmadığı gerekçesi ile ihtiyati haciz talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalıların sözleşmeye aykırı davranmalarından kaynaklı müvekkili şirketin cezai şart isteme hakkının doğduğunu, davalılar tarafının sözleşmeden doğan teslim borcunu gereği gibi ifa etmemesinden kaynaklı müvekkili şirket işlerinin yürütülebilmesi için farklı bir üreticiden çok daha fahiş bir fiyata muadil ürün satın almak zorunda kaldığını, dosya kapsamında bulunan narenciye alım protokolü, cari hesap dökümü, faturalar, ihtarname ve diğer belgelerden de anlaşılacağı üzere yaklaşık ispat yükümlülüğünün yerine getirildiğini,

İlk Derece Mahkemesi'nce hatalı olarak ihtiyati haciz taleplerinin reddedildiğini, müvekkili şirketin alacaklı olduğunu, davalıların söz konusu borcunun vadesi gelmiş ve vadesi üzerinden uzun bir süre geçmiş olmasına karşın borcunu ödemediğini, müvekkili şirketin alacağının rehinle temin edilmediğini,

davalıların mal kaçırmasına meydan vermemek için müvekkili şirketin alacağına yeter miktarda davalıların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının mevduat ve vasıtalarının üzerine uygun görülecek teminat mukabilinde ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi gerekirken taleplerinin reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle tazminat istemine ilişkin olup, istinafa konusu uyuşmazlık ise ihtiyati haciz talebinin reddine yönelik ara kararın kaldırılması istemine ilişkindir. Davacı tarafça dava dilekçesinde ihtiyati haciz talebinde bulunulduğu, ilk derece mahkemesince yazılı gerekçe ile ihtiyati haciz talebinin reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

2004 sayılı İİK'nin 257/1 maddesinde. "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" düzenlemesi muaccel, bir başka deyişle vadesi gelmiş alacaklar yönünden ihtiyati haciz koşulları düzenlemiş olup, muaccel olmayan/vadesi gelmemiş alacak yönünden ise ihtiyati haciz koşulları aynı yasanın 257/2 maddesinde.

"Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa. 2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder" şeklinde düzenleme yapılmıştır.

İİK 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklının, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur. Somut olayda, ihtiyati haciz talep tarihi itibariyle, ihtiyati haciz talep edenin karşı taraftan alacaklı olup olmadığı ve varsa alacak miktarı yargılamayı gerektirdiğinden, bu aşamada ihtiyati haciz için aranan yaklaşık ispat şartının gerçekleşmediği, ilk derece mahkemesi ara kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır