Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/630 K.2023/676

Adana 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... esas 2023/... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davacı şirket ile davalı şirket arasında Ekvator Ginesi’nde bulunan ... GE SL unvanlı şirkete teslim edilmek üzere enerji içeceklerinin satışı konusunda sözleşme düzenlenmiştir. Sözleşmenin 5.2 maddesinde Adana mahkemelerinin yetkili olacağı düzenlenmiştir. Sözleşme uyarınca davalı şirket tarafından 11.583,60 $ ödeme yapılmıştır. 18.11.2021 tarihinde 3 konteyner mal alıcıya (... GE SL) gönderilmiştir.

09.02.2021 tarihinde varış limanına ulaşan malı alıcı firma sipariş edilenden farklı ürün olduğu gerekçesiyle teslim almamıştır. Bunun üzerine gönderilen emtia geri getirtilmiştir. Hendek Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/... değişik iş sayılı dosyası ile yaptırılan bilirkişi incelemesi ile gönderilen malların sözleşmede kararlaştırılan mallar olduğu ancak uzun süre beklemesi ve mevsimsel şartları nedeniyle artık kullanılamayacağı tespit edilmiştir.

Alıcı tarafın haklı bir neden olmaksızın malı kabul etmediği ileri sürülerek, sözleşme ile belirlenen bedel kapsamında bakiye 16.702,40 $ fiili ödeme günündeki TCMB efektif satış kuruna göre TL karşılığının, malın limana taşınması,

gümrükleme ve navlun gideri kapsamında 7.125 $ + 872,24.TL’nin, malın limanda teslim alınmadığı sürede fazladan ödenen depo ve demuraj ücreti kapsamında 38.024 $ + 7.632 $, malın geri çekilmesi için yapılan nakliye ve gümrük vergisi kapsamında 44.284,72.TL’nin, Hendek SHM 2021/... değişik iş sayılı dosyası kapsamında yapılan 2.151,9.TL yargılama giderinin Toplam 31.459,4 $, 38.024 € ve 47.308,86.TL’nin 09.02.2021 tarihinden itibaren uygulanacak TL alacağı için ticari temerrüt faiziyle, $ ve € cinsi alacaklar için 1 yıllık vadeli hesaplara uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, davalının yerleşim yerinin İstanbul olduğunu, dava yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacı tarafın dayandığı sözleşmede müvekkilinin olmadığını, bu sözleşmede müvekkilinin üstlendiği bir borç/yükümlülük bulunmadığını, davacı tarafın dava dışı ... GE SL şirketine karşı düzenlediği fatura bedellerinden davalının bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacı tarafın iddia ettiği zararın oluşmasında kendi kusuru bulunduğu belirtilerek yetki ve esastan davanın reddi talep edilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; "Davalı tarafın mahkememizin yetkisine yaptığı ilk itirazın kabulüne, somut dava açısından mahkememizin yetkisizliğine. Karar kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK 20. maddede belirtilen sürede başvuru yapılması halinde dosyanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; sözleşme müvekkili ile davalı ve ... arasında kurulduğunu, sevkıyata ilişkin peşinatı davalının müvekkiline ödediğini, ... Gıda San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti. Şirketinin isminin davaya konu olayda taraflarca imzalanan sözleşmenin diğer tarafı ... G.E.L.S ile isim benzerliği de tarafların organik bir bağ içerisinde olduğunu, yetki sözleşmesi gereği Adana Mahkemeleri yetkili olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, Distribütörlük Sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasıdır.

Davacı tarafından, taraflar arasında, dava dışı ... GE SL ünvanlı şirkete teslim edilmek üzere enerji içeceklerinin satışı hususunda anlaşma bulunduğu, anlaşma gereğince malların alıcıya gönderildiği, ancak farklı ürün olduğu gerekçesiyle malların alıcı tarafından haklı bir neden olmaksızın teslim alınmadığı, malların uzun süre beklemesi sonucu kullanılamaz hale geldiği belirtilerek alacak talebinde bulunulmuş, davalı ise, yerleşim yerinin İstanbul olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, sözleşmenin tarafı olmadığından, zarardan da sorumlu olmadığını belirterek, davanın usulden ve esastan reddi gerektiğini savunmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile yetkisizlik kararı verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi HMK.nun 355.maddesi gereğince taraf vekillerinin istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Yetki. 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 5.vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, 6. Maddesinde. "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.", 7. Maddesinde. "Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.

Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır.", 10. Maddesinde. "Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir.", 19. Maddesinde. "Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir.

Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.", 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 89. Maddesinde ise. "Para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda, davaya esas teşkil eden 08/2020 tarihli sözleşmede, sözleşmenin tarafları olarak davacı ile dava dışı ... ... şirketlerinin belirtildiği, sözleşmenin 5.2 maddesinde uyuşmazlık halinde Adana Mahkemeleri'nin yetkili olacağına dair hüküm bulunduğu, sözleşmede davalı şirketin kaşe ve imzasının bulunduğu, ancak, sözleşmenin 6. Maddesinde, "Kontrat sadece ... için geçerlidir" hükmü bulunduğu gibi, sözleşmede, davalıya borç yükleyen bir hükme yer verilmediği, bu nedenle, sözleşmede yer alan yetki kuralının, sözleşmenin tarafı olmayan davalı yönünden bağlayıcılığı bulunmadığı,

HMK'nun 6. Maddesi gereğince, genel yetkili mahkeme olan, davalı tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olan İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu anlaşıldığından, ilk derece mahkemesince verilen yetkisizlik kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin ise yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır