Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2025/211 K.2025/433

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/10/2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile.

Müvekkili şirketin üretim sektörü içerisinde bulunan saygın bir şirket olduğunu, ancak dünya genelinde baş gösteren Covid 19 salgınının müvekkili şirketin faaliyet gösterdiği sektörü ciddi anlamda sıkıntıya uğrattığını, bu durumun şirketin girdi maliyetlerini arttırırken gelirlerinin gerilemesine sebep olduğunu, ülkemizde yaşanan ekonomik istikrarsızlıklar ve müvekkili şirkette yaşanan bir takım olumsuzluklar neticesinde de şirketin ekonomik anlamda zor duruma düştüğünü,

dava dilekçesi ekinde sundukları konkordato projesi kapsamında şirkete tanınacak konkordato süresi içerisinde müvekkilinin borçlarını ödeyebilecek durumda olabileceğini belirterek, müvekkili hakkında İİK'nun 287.maddesi uyarınca üç aylık geçici mühlet kararı verilerek, mal varlığının muhafazası için gerekli tedbirlerin alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Müdahil vekilleri tarafından, davacı şirketten alacaklı oldukları belirtilerek, davaya müdahilliklerine karar verilmesi talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/10/2024 tarih ve ... Esas ...

Karar sayılı kararı ile; davacı şirkete 28/05/2024 tarihinden başlamak üzere 3 ay süreyle geçici mühlet kararı verildiğini ve geçici konkordato komiseri olarak mali müşavir ... görevlendirildiğini, 20/08/2024 tarihli duruşmada da geçici mühletin 2 ay uzatılmasına karar verildiğini, geçici komiserin mahkemeye 15/08/2024, 19/08/2024 (2 ayrı rapor) ve 14/10/2024 tarihli olmak üzere 4 ayrı rapor sunduğunu, bu raporların incelenmesi sonucu öncelikle davacı şirketin borca batık olmadığını,

davacı konkordato projesinde borçlarını konkordatonun tasdikinden sonra aylık eşit taksitlerle ve faizsiz olarak tamamını 36 ay taksitle ödeyeceğini taahhüt ettiğini, projede kaynak olarak şirketin yapacağı satışlardan elde edilecek karlar, stoktaki malların satışı, ticari alacaklardan elde edilecek paralar, sermaye artırımı ve taşınmaz satışı ile şirketin borçlarının ödeneceğinin belirtildiğini, davacı şirketin geçici mühlet boyunca satışlarının çok düşük olduğunu, projedeki karlılığının sağlanmasının mümkün olmadığının anlaşıldığını,

davacının 10.000.000,00.TL'lik sermaye artışı öngörmesine rağmen bu konuda ciddi herhangi bir kaynak sunamadığını, üçüncü kaynak olarak davacı 30.000.000,00.TL değerindeki taşınmazların satışıyla elde edilecek gelirlerin de borçlarını ödemeye katkı sağlayacağını belirttiğini, şirkete ait taşınmazların konkordato talebinden önce 10/05/2024 tarihinde ...'ye satıldığını, taşınmazların şirket defterlerinden düşülmediği ve satışa ilişkin faturaların düzenlenmediğinin anlaşıldığını, davacı şirketin satışının çok düşük olması,

sermaye artışı için ciddi bir kaynak gösterilmeyişi, taşınmaz satışlarının konkordato talebinden önce yapılmış ve şirket kayıtlarına işlenmemiş olması hususları birlikte değerlendirildiğinde, konkordato projesinde belirtilen gelirlerle, davacının projede belirtilen şekilde borçlarını tasfiye etmesinin mümkün olmadığının anlaşıldığını, Konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı kanaatine varıldığından, İİK'nın 292/1-b maddesi uyarınca geçici mühletin kaldırılarak, davacının konkordato talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile; .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile şirket adına kayıtlı her iki taşınmaz hakkında tapu iptal ve tescil davası ikame edildiğini, her iki taşınmaz hakkında ihtiyati tedbire hükmedildiği, proje kapsamında kaynak olarak işbu taşınmazların dikkate alınması gerektiği belirtilmişse de;

ilgili dosyalar celp edilmediği gibi kaynak olarak gösterilmesinin de ciddi olmadığı şeklinde gerekçe ileri sürüldüğünü, kararın eksik araştırmaya ve eksik araştırmanın yanlış gerekçelendirmesine dayandığı anlaşıldığını, kararın bu yönüyle ortadan kaldırılması gereken hukuka aykırılığa haiz olduğunu, Konkordato projesi, uzun erimli bir süreç olup, tekil, ani ve kesintili görüngülerle değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, halihazırda mevcut olan projenin fiili durum ile uyumlu olmadığının anlaşıldığı zamanlarda;

alternatif proje oluşturulması gerektiğini, buna rağmen mahkemenin konkordato sürecinin ruhuna uygun olarak hem şirket üretim faaliyetlerinin devamını ve alacaklıların borçlarının gerçekten ödenmesi ile birlikte teminini esas alan bir yargılama ve araştırma faaliyetinin yürütülmediğinin açık olduğunu, bu nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulü ile birlikte .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/10/2024 tarih ve ... Esas, ...

Karar sayılı ilamının kaldırılarak ve yeniden yargılama yapılarak davanın kabulüne karar verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise kararının bozularak dosyanın mahkemeye iadesi ile yargılama gider ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, konkordatonun tasdiki istemine ilişkindir.

Davacının konkordato talebi üzerine ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Konkordato; dürüst bir borçlunun, alacaklılarının belli bir çoğunluğu ile yaptığı ve ticaret mahkemesinin tasdiki ile hüküm ifade eden bir cebri anlaşma olup, bununla alacaklılar, borçluya karşı alacaklarının bir kısmından feragat ederler ve/veya borçluya borcunu ödeme konusunda belli bir süre verirler, borçlunun bu süre içinde, borcunun kabul edilen kısmını ödemekle borçlarının tamamından kurtulmasını sağlayan bir hukuki müessesedir.

«Konkordato», elinde olmayan nedenlerle, işleri iyi gitmeyen ve mâli durumu bozulmuş olan, dürüst borçluları korumak için kabul edilmiş bir müessesedir.

Piyasa koşulları, ekonomik kriz, aslında kötüniyetli olmayan borçluları, borçlarını ödeyemeyecek duruma düşürebilir. Mâli durumu bozulmuş ve bu nedenle tüm borçlarını vadesinde ödeyemeyecek durumda olan borçlular eğer iflâsa tabi ise iflâsın eşiğinde bulunuyor demektir. Eğer iflâsa tabi değilseler, önce davranan alacaklılar alacaklarına tamamen kavuşabilirken, diğer borçlularına iyiniyetle daha fazla tolerans gösteren, daha fazla zaman tanıyan alacaklılar ise alacaklarını hiç ya da tamamen alamayacaklardır.

2004 sayılı İİK.'nin 287. maddesinde borçlunun iyileşmesi ve konkordatonun tasdiki ihtimalinin “konkordatonun başarı şansı“ kavramı altında ifade edildiğine yer verilmiştir. Başarı olasılığı kavramından anlaşılan husus, konkordato projesinin gerçekleşme şansına sahip görülmesidir. Bu sonuca, borçlunun durumu, malvarlığı gelirleri ve taahhütlerini yerine getirmesine engel olan nedenler gözetilerek, objektif verilere göre konkordato başarı olasılığı yargıç tarafından belirlenecektir. (Konkordato ve Yeniden Yapılanma Hukuku -Av.Sümer Altay, sayfa 112, 1. Cilt).

2004 Sayılı İİK.'nın 286/1-a maddesinde " borçlunun talebiyle birlikte borçlarını hangi oranda veya vadede ödeyeceğini, bu kapsamda, alacaklıların alacaklarından hangi oranda vazgeçmiş olacaklarını, ödemelerin yapılması için borçlunun mevcut mallarını satıp satmayacağını, borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve alacaklılara ödemelerini yapabilmesi için gerekli mali kaynağın sermaye artırımı veya kredi temini yoluyla yahut başka yöntem kullanılarak sağlanacağını gösteren ön proje ibraz etmesi" gerektiği ifade edilmiştir.

Bu şekilde borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve alacaklılara ödemelerini yapabilmesi için mali kaynağın nasıl sağlanacağı net bir şekilde açıklanmalı ki projenin başarıya ulaşıp ulaşmayacağı ve kayıtlarla uygun olup olmadığı değerlendirebilmelidir. Dolayısıyla 286/1- a bendinde, borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve ödemelerini yapabilmesi ifadesi ile konkordatonun amacının da bir anlamda ifade bulduğunun kabülü doğru olacaktır.

Mali kaynağın nasıl edileceği kapsamında, Selçuk Öztek/Ali Cem Budak, Müjgan Tunç Yücel, Serdar Kale, Bilgehan Yeşilova, Yeni konkordato Hukuku, 2. Baskı, Ankara 2019 s. 184-185 de ifade edildiği gibi "ortakların yeni sermaye getirmeleri, kişisel malvarlıklarını paraya çevirerek şirkete getirmeleri, sermaye artırımı yaparak yeni ortak almaları, işletmenin bir bankadan kredi bulması ilk akla gelenlerdir." Bu nedenle ön proje, maddenin 1. fıkranın a bendinde sözü edilen bütün unsurları içermelidir.

Somut olayda, davacı şirketin konkordato projesinin temeli; şirketin yapacağı satışlardan elde edilecek karlar, stoktaki malların satışı, ticari alacaklardan elde edilecek paralar, sermaye artırımı ve taşınmaz satışına dayanmaktadır.

Konkordato komiseri raporları, konkordato projesi, şirketin borçları, mevcut faaliyetleri ve gelir durumu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin geçici mühlet boyunca satışlarının çok düşük olduğu, projedeki karlılığının sağlanmasının mümkün olmadığının anlaşıldığı,

davacının 10.000.000,00.TL'lik sermaye artışı öngörmesine rağmen bu konuda ciddi herhangi bir kaynak sunamadığı ayrıca 30.000.000,00.TL değerindeki taşınmazların satışıyla elde edilecek gelirlerin borçları ödemeye katkı sağlayacağını belirtilmesine rağmen şirkete ait taşınmazların konkordato talebinden önce 10/05/2024 tarihinde dava dışı başka bir şahsa satıldığı bu sebeple konkordato teklifinin başarı kabiliyeti ve olasılığının bulunmadığı anlaşılmakta olup, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu,

davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır