Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2025/253 K.2025/870

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/11/2024 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile çek keşidecisi ... arasında bulunan müvekkilinin satmış olduğu palet işinden kaynaklı olarak firmadan ...'ün keşidecisi olduğunu, ... Bankası ... /... şubesine ait 20.07.2024 vade tarihli, 110.000,00.TL bedelli, ... seri numaralı çeki aldığını, ancak çekin kaybolduğunu, bu nedenle çek üzerine ödeme yasağı konulmasını ve çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/11/2024 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararında, davanın, zayii nedeniyle çek iptaline ilişkin olup, davaya konu keşidecisi ... olan ... Bankası .../... şubesine ait 20/07/2024 vade tarihli, 110.000,00.TL bedelli, ... seri numaralı çeki elinde bulunduğu bildirilen dava dışı ...'a karşı istirdat davası açması için 10 günlük kesin süre verilmiş olduğunu, davacı vekili tarafından 02/08/2024 tarihli dilekçesi ile dava dışı ...'a karşı .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile istirdat davası açtığının bildirildiğini, böylelikle iptali talep edilen dava konusu çeklerin zayii olmadığı sonucuna varılmakla, davanın, konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın yerel mahkeme tarafından reddedildiğini, Yerel mahkeme tarafından ara kararında verilen çek üzerine konulan ödeme yasağı bu karar ile ortadan kalkacağından müvekkilinin mağdur edileceğini, çekin kendisinde olduğunu iddia eden ...'a karşı açılan .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı istirdat davası bekletici mesele yapılması gerekirken davanın konusuz kalma nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava sonunda riskle karşı karşıya kalacak olan müvekkilin adaletin daha hızlı tecelli edeceği ve kanunda aksine düzenleme bulunmaması nedeniyle yerel mahkeme kararının kaldırılıp davanın kabul edilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/11/2024 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, hukuki niteliği itibarıyla "Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali )" davasıdır.

Davacı tarafından,... Bankası ... /... şubesine ait 20.07.2024 vade tarihli, 110.000,00.TL bedelli, ... seri nolu çekin zayii nedeniyle iptali talep edilmiş, mahkemece, dava konusu çekin, dava dışı üçüncü kişinin elinde bulunduğunun bildirildiği ve davacı tarafından verilen kesin süre içerisinde istirdat davası açıldığı gerekçesiyle, davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve karar kesinleştiğinde ödeme yasağının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sırasında, dava dışı ... tarafından, çekin kendisinde bulunduğundan bahisle, beyanda bulunulduğu, mahkemece davacıya, TTK'nun 763. Maddesi gereğince, çeki elinde bulundurana karşı çek iade davası açmak üzere kesin süre verildiği, davacı tarafından, verilen kesin süre içerisinde, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait ... Esas sayılı dosyada çek istirdatı davasının açıldığı anlaşılmıştır.

6102 sayılı TTK'nun 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken TTK'nun 758 ve devamı maddeleri uyarınca, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığı, açılmaması halinde ise, ödeme yasağının kaldırılması ve çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. Maddenin mefhumu muhalifinden de anlaşılacağı üzere, davacı süresi içinde istirdat davası açarsa mahkemece ödeme yasağının devamına karar verilmesi gerekir. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 19/03/2013 tarih ve 2012/6709 Esas, 2013/5277 Karar)

Somut olayda, mahkemece, davacı tarafa, davaya konu çeke yönelik istirdat davası açmak üzere süre verildiği, davacı tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesine ait ...

Esas sayılı dosyasında istirdat davası açıldığı, çek iptali davasında verilen tedbirlerin istirdat davası açıldıktan sonra, karar kesinleşinceye kadar devam edeceği, ödeme yasağına yönelik tedbirin, zayi nedeniyle çek iptali davasının konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair verilen kararın kesinleşmesine kadar devam edeceği, kararın kesinleşmesinden sonra ise tedbir talebinin sonradan açılmış olan istirdat davası kapsamında talep edilebileceği, iş bu dava bakımından istirdat davasının sonucunun beklenmesinin gerekmediği,

bu nedenle mahkemece, davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve karar kesinleştiğinde ödeme yasağının kaldırılmasına karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, mahkemece verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır