Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2023/1823 K.2023/1830

Taraflar arasındaki davada Ankara 12.Asliye Hukuk ve Ankara 4.Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya incelendi:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, kayıt kabul istemine ilişkindir.

Ankara 12.Asliye Hukuk Mahkemesi ise; dava konusu edilen alacağın iflas masasına nizalı alacak olarak kaydının yapılması iddiasıyla davanın açıldığı gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

Ankara 4.Asliye Ticaret Mahkemesince; dava konusu alacağın iflas tarihinden sonra doğması nedeniyle iflas masa borcu niteliğinde olduğu ve sıra cetvelinde yer almayacağı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Dava, müflis .... ve Mad. ve Tic. İt. İh. Ltd. Şti.’nin sözleşme hükümlerine aykırı davranması nedeniyle, davacı aleyhine açılan davalarda davacı aleyhine bir bedele hükmedilmesi halinde ödenecek bedelin rücuen müflis şirketten tahsili amacıyla, iflas masasına kayıt ve kabulü talebi ile açılmıştır.

İflas tarihi 24.06.2013 olup, davacı ... aleyhine açılan davalar iş bu davanın açıldığı tarih itibariyle derdest olduğundan, davacı tarafından dava tarihi itibariyle ödenen bir bedel bulunmamaktadır.

Yargıtay 23. H.D.'nin 21.12.02015 T. 2015/351E., 2015/8323K. Sayılı kararında da belirtildiği şekilde, iflas alacağı, masa borcu ve iflastan sonra doğan genel nitelikli alacak olmak üzere üç grup alacak bulunmaktadır.

Alacak, iflastan sonra doğmuş ve masa borcu da değilse, sırasına ve esasına itiraz edilebilecek, İİK'nin 235 maddesine dayalı kayıt kabul istemine konu olabilecek müflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan ve müflisin genel hükümlere göre sorumlu olduğu ve iflas masasının dağıttığı iflas (garame) hissesi oranında değil, tasfiyede bakiye kalırsa alacaklıya ödenecek olan bir alacak niteliğindedir İflas tarihinden sonra doğan böyle bir alacağın varlığı ve miktarı konusunda bir uyuşmazlık bulunmasa bile,

inceleme, şikayet yolu ile icra mahkemesine değil, alacağın dayandığı hukuksal ilişkiye göre genel hükümler doğrultusunda iflas maması aleyhine açılan davada genel mahkemelerce tespit edilecektir. Böyle bir davada, davacı, davalı müflisten alacaklı olduğunu iddia eden alacaklı olup, davalı ise iflas idaresidir, iflastan sonra oluşan alacağın masaya kaydı istenemez tasfiyede bakiye kalırsa nazara alınır.

Böyle bir alacak, sıra cetvelinde yer alamayacağından, bunlar için iflas masası aleyhine genel mahkemede açılması gereken davada İİK'nin 235. Maddesindeki süreler uygulanmaz.

Kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK'nin 235. Maddesinden alan davalar olup, Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir. Masa borçları sıra cetvelinde yer alamayacağından, bunlar için iflas masası aleyhine genel mahkemede açılması gereken davada İİK'nin 235. maddesindeki süreler uygulanmaz. İİK'de masa borçları ve iflastan sonra doğan genel nitelikli alacak için İİK'nin 235/2. Maddesinin ilk cümlesindeki gibi kayıt kabul ve 154/3. maddesindeki gibi iflas davaları için Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu yolundaki açık bir düzenleme bulunmamaktadır.

Somut olayda, davalı şirketin iflasına 24.6.2013 tarihinde karar verilmiş olup, iş bu dava 19.01.2015 tarihinde açılmıştır. Kaldı ki, proje kapsamında konut satın alan kişilerin ayıplı ve kusurlu işler nedeniyle davacı ve davalı tarafa açmış olduğu alacak davalarının, iş bu davanın açıldığı tarih itibariyle derdest olup henüz karara bağlanmadığı, iş bu davanın ise davacı ... aleyhine açılan davaların aleyhe sonuçlanması halinde, ödenecek bedelin rücuen müflis şirketten tahsili amacıyla açıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, davacı ...’nin tacir olmadığı, uyuşmazlığın mutlak yada nispi ticari dava olmadığı anlaşılmakla, uyuşmazlığın genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerekmektedir.