Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2021/299 K.2023/243

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 07/10/2020 tarih ve 2018/482 Esas - 2020/298 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin eser ve hak sahibi olduğu ... adlı bilgisayar programlarının, lisanssız olarak davalıya ait iş yerinde bulunan bilgisayarlara yüklendiğinin ve bu programların çalışır vaziyette olduklarının, mahkeme aracılığıyla yapılan delil tespiti ile belirlendiğini, bu olay nedeniyle ilgililer hakkındaki ceza soruşturmasının da devam ettiğini, davalı taraf eyleminin, müvekkilinin FSEK'ten kaynaklanan mali haklarını ihlal ettiğini ileri sürerek, FSEK'in 68. maddesi uyarınca fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere şimdilik 10.000,00 TL telif tazminatının, haksız eylem tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davacının talebi üzerine yapılan delil tespitinde, yalnızca bir bilgisayarda davacıya ait yazılımın DEMO sürümünün tespit edildiğini, diğer bilgisayarlarda ise herhangi bir lisanssız ürüne rastlanmadığını, bilgisayarında lisanssız yazılım bulunan şirket personelinin, eski versiyon üründe kullanılan kodların çalışabilirliğini tespit etmek için yazılımı kullandığı bilgisayara yüklediğini, ancak eski sürümdeki bazı kodların yeni versiyon yazılım ile uyumlu çalışmadığını tespit ettiği için daha sonra bu yazılımı kullanmadığını ve şirket yönetimini de bu programın lisansını alması için yönlendirmediğini,

kaldı ki test amaçlı olarak sadece bir bilgisayara yüklenen söz konusu programın, davacının kendi internet sitesinden indirildiğini, davacının maddi bir zarara uğratılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, ... adlı bilgisayar programının davacı taraf ait olduğu, davalı tarafın iş yerinde yapılan tespit işleminde, 1 adet bilgisayarda ... versiyonu yazılım tespit edildiği, tespit edilen yazılımların demo yazılım olmadığı, yüklü ve çalışır durumda olduğu, tespit edilen yazılımlara ait fatura vb. belgelerin ibraz edilemediği, bu programların FSEK’de tanımlı eser türlerinden “ilim ve edebiyat eseri” kategorisinde yer aldığı, söz konusu eserler üzerinde davacı tarafın mali hak sahipliğinin bulunduğu, söz konusu bilgisayar programının tam sürüm ile lisanslı kullanıldığını gösterir herhangi bir geçerli belgenin dosya da olmadığı,

1 adet ... yazılımları için 66.159,08 TL+KDV tazminat tutarı hesaplandığı, FSEK 68/1 maddesine göre 3 kat telif tazminatı olarak 66.159,08 TL'nin 3 katının talep edilebileceği, davacı tarafın ise 10.000,00 TL talep ettiği ve talepten fazlasına hükmedilemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne, 10.000,00 TL tazminatın 23/03/2018 tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalı taraftan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalılar vekili, yerel mahkemenin eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurduğunu, bu yüzden verilen kararın usul ve yasalara aykırı olduğunu, söz konusu bilgisayar programının şirket personelince indirildiği tespit edilip başka inceleme yapılmadığını, oysa ki FSEK madde 68‘e göre tazminata hükmetmek için lisansız olarak şirketteki bilgisayarlara yüklenmesi,

ticari amaçla kullanılması ayrıca deneme/demo niteliğinde olmaması gerektiğini, söz konusu programın demosunun davacının resmi internet sitesinden indirildiğini, fakat şirketin herhangi bir faaliyet alanında ticari amaçla kullanılmadığını ve bu program sayesinde bir kazanç elde edilmediğini, yerel mahkemenin, indirilen ürünün demo olup olmadığı, davacının indirilmesinde rızasının bulunup bulunmadığı, davacının web sitesinden kolayca herkesin indirebileceği durumda olup olmadığı, demonun kullanım süresi bittikten sonra da izinsiz ve lisanssız kullanıma devam edilip edilmediği,

lisanssız kullanım için şifre kırmak gibi illegal bir yolun kullanılıp kullanılmadığı, lisanslı ve demo olmayan ürünü herkesin kolayca indirip indiremeyeceği, indirilip şirkette aktif bir şekilde kullanılıp kullanılmadığı ve bundan maddi bir çıkar elde edilip edilmediği,

ticari amaçla kullanılıp kullanılmadığı gibi konularda inceleme yapmaksızın eksik inceleme sonucu sadece ürünün demosuna müvekkil şirketin bilgisayarında rastlanmasını davanın kabulü için yeterli bulduğunu, bu durumun hukuka aykırı olduğunu, yerel mahkemenin tanık ifadelerinin aksine hüküm kurduğunu ve tanık ifadelerine neden itibar etmediğini açıklamadığını, hiçbir şekilde davacının sahibi olduğu ürün konusunda maddi ve manevi haklarının çiğnenmesi veya bir menfaat elde edilmesinin söz konusu olmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, FSEK'e dayalı telif tazminatı istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının mali haklarını kullanmaya yetkili bulunduğu ve FSEK'in 2. maddesi kapsamında ilim ve edebiyat eseri niteliğinde bulunan bilgisayar yazılımlarının, davalı Şirketin iş yerinde bulunan bir adet bilgisayarda lisanssız olarak kurulduğunun ve yazılımların çalışır durumda bulunduklarının tespit edildiği,

her ne kadar davalı tarafça, iş yerindeki bilgisayarda bulunan programların, davacının internet sitesinden indirildiği savunulmuş ise de dosya kapsamında bilgisayar mühendisi tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda, davalı iş yerindeki bilgisayarda bulunan programın, davacının internet sitesinden indirilen bir program olmadığının açıklandığı, bu nedenle davalı tarafın anılan savunmasına itibar edilmediği, davalı eyleminin, davacının çoğaltma hakkını ihlal ettiği, bu hakkın ihlali için mutlaka izinsiz biçimde kurulan bilgisayar yazılımının kullanılmasının gerekmediği,

yazılımın bilgisayarda kurulmasının ve çalışır olmasının, çoğaltma hakkının ihlali için yeterli bulunduğu, dolayısıyla bu yöne ilişkin istinaf itirazlarının da yerinde olmadığı, ilk derece mahkemesince taleple bağlı kalınarak hüküm kurulduğu ve davacı zararının, talep edilen ve hüküm altına alınan miktarın üzerinde bulunduğu, bunun dışında davacının uğradığı zararın tam miktarının, açılabilecek başka bir davada tartışılmasının mümkün olduğu anlaşılmakla, davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 23/03/2023

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...