Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/1573 K.2024/1743

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 09/06/2022 tarih ve 2021/266 E. - 2022/178 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi taraflar tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, 1968 yılında kurulan davacı Şirket'in "..." markalı evcil hayvan yem ve gıdalarını üreterek 120'den fazla ülkede sattığını, Türkiye’de ise 502 noktada ürünlerinin satıldığını, "... ..." ibareli markalarının Türkiye’de tescilli olduğunu, davalının ....com, ....com isimli web sitelerinden "... ..." markalı evcil hayvan maması satışı yaptığını, davalının 2020/74539 sayılı marka "... ..." ibareli marka başvurusunun davacının itirazı üzerine reddedildiğini, davalının belirtilen web sitelerinde "... ..." markalı ürünleri satışa devam ettiğine ilişkin Beyoğlu 33. Noterliği aracılığıyla e-tespit tutanağı düzenlendiğini,

davalı tarafından aynı emtialar üzerinde kullanılan “... ... + Şekil” ibaresinin ilgili sektörde davacı markası ile dava konusu markanın karıştırılmasına sebep olduğunu, davacı markası ile davalı markasının ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğunu, davacının marka haklarına tecavüz ettiğini ileri sürerek,

tecavüzünün tespitini, durdurulmasını ve menini, SMK'nın 151/2-a maddesine göre arabuluculuk evrak tarihinden bir yıl öncesinden başlamak üzere belirlenecek yoksun kalınan karın şimdilik 5.000,00 TL'sinin ve 50.000,00-TL manevi tazminatın faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 25/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat miktarını 15.000,00 TL' ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, davalının marka seçiminde davacının markasından ya da tanınmışlığından değil kraliyet cinsi köpeklerden etkilenerek markayı oluşturduğunu, davalı işyerinde sadece bir markanın ürün satışının yapılmadığını, tespite gelindiğinde yüzlerce üründen sadece 243 adedinin dava konusu ürün olduğunun tespit edildiğini, bu ürünlerin de satışa hazır vaziyette bulunmadığını, imha için ayrılan bölümde olduğunu, davalının kendisine tebligat geldikten sonra tüm mecralardaki satışlarını durdurduğunu, "..." kelimesinin kraliyet anlamına geldiğini, bu anlama uyacak tek logonun kraliyet tacı olduğunu,

ürünlerin mahiyeti gereği ürünleri satın alan tüketicinin iki marka arasındaki farkı kolayca fark edebileceğini, davacının maddi manevi tazminat talebinin haksız ve fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, taraf markaları karşılaştırmalı olarak incelendiğinde, renk, kelimeler ve şeklin konumlandırılışı, figüratif unsurun yüksek oranda benzerliği, markalarda ortak unsur olarak yer alan "..." ibaresinin markayı oluşturan esaslı unsurlardan biri olması dikkate alındığında, markaların görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzer olduğu, davacı adına tescilli markaların kapsamında “SINIF KODU 31: Tarım, bahçecilik ve ormancılık ürünleri, tahıllar ve tohumlar; canlı hayvanlar, kuşlar ve balıklar; mürekkepbalığı kemiği; köpekler için kemikler;

hayvanlar için yenilebilir çiğneme ürünleri; hayvan altlıkları için zımpara kağıdı; hayvan kumlukları için kokulu kumlar; taze meyve ve sebzeler; hayvanlar, kuşlar ve balıklar için yiyecekler ve içecekler emtialarının bulunduğu, davalının "... ..." markası ile satışa sunduğu malların ise hayvanlar için yiyecekler/kedi-köpek mamaları olduğu, davacı markasının kapsamındaki mallar ile davalının satışa sunduğu malların aynı veya aynı tür olduğu,

ilgili tüketici yönünden davalı kullanımlarının davacıya ait 2005/11874, 142919, 2005/16971, 2012/40954, 2013/00410, 2013/00411, 2014/106535, 2015/80295 sayılı "... ..." esas unsurlu ve "şekil" ibareli markaları ile karıştırılma ihtimaline neden olacağı, yoksun kalınan kazancın SMK 151/2-a bendi uyarınca nasıl hesaplanacağının Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2017/29E, 2021/896K Sayılı kararında açıklandığı,

davalının ticari defterlerini sunmaması nedeniyle hesaplanamayan tazminat tutarının TBK 50 ve 51. Maddeler uyarınca hakim tarafından hakkaniyete uygun olarak belirlenmesi gerektiği, (Yargıtay 11. HD 2014/6714 E. 2014/12541, 30.06.2014 T. sayılı kararı ) somut olayda davalının e-ticaret sitelerinde yaptığı satışların bedeli ve miktarının tespiti için ... Grup Dan. Ltd. Şti (...) ve ... Elk. Tic. A.Ş.(n.11.com) ‘ye müzekkere yazıldığı, satış bilgilerinin yalnızca ... Grup Dan.

Ltd. Şti tarafından gönderildiği, ... Elk. Tic.

A.Ş.(....com) tarafından verilen cevabın olumsuz olduğu, dosya kapsamında SMK 151/2-a bendi uyarınca hesaplama yapılabilmesi için herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı, taraflara ait ticari defterlerin incelenmediği, mevcut dosya kapsamı itibariyle maddi tazminat hesaplaması yapılması mümkün olmadığından tarafların ekonomik durumları, ihlâl olunan hakkın mahiyeti, ihlalin etkileri, ihlalin ulaştığı kitle, fiilin ve kusurun ağırlığı, paranın satın alma gücü ibraz olunan belgeler ve eylemin gerçekleştirilme biçimi karşısında TBK 50 ve 51.maddeler uyarınca maddi tazminat miktarının 7.500,00.-TL,

manevî tazminat miktarının 7.500,00.-TL olarak saptanmasının hakkaniyete uygun olacağı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının eyleminin davacının tescilli 142919, 2005/11874, 2005/16971, 2012/40954, 2013/00410, 2013/00411, 2014/106535, 2015/80295 sayılı markalarından doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, markaya tecavüz teşkil eden fiillerin durdurulmasına, önlenmesine ve bu kapsamda "... ..." markasını taşıyan emtia ambalaj ve tanıtım malzemesinin zaptı ile imhasına, ambalaj içerisindeki ürünlerin sahiplerine verilmesine, davalıya ait www...com sitesinde "... ..." markalı emtiaya ulaşan linklere ulaşımın önlenmesine,

mümkün olmazsa siteye ulaşımın önlenmesine, muhtemel tecavüzün men'ine, 7.500,00 TL maddi ve 7.500,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, azlaya dair istemlerin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, mahkemece verilen hükmün maddi ve manevi tazminatın miktarına ilişkin olan kısmının hak ve nesafete uygun olmadığını, kararı bu yönden istinaf ettiklerini, davalının kendi internet sitesi ....com ve ayrıca ....com ve ....com'da satışlara devam ettiğinin tespit edildiğini, dosya kapsamında verilen ihtiyati tedbirin infazı sırasında davalı yed'inde 243 adet 15 kg "..." markalı mamaya el konulduğunu, mahkemece davalının defterlerinin incelenmediğini, davalının kendi internet sitesinde belirttiği Ziraat Bankası hesabının hareketlerinin celp edildiği halde incelenmediğini,

....com'da yapılan satışlara ilişkin gönderilen yazı cevabında 7 paket mama satıldığının, 15 kg'lık paketin değerinin 258 TL olduğunun belirlendiğini, tedbirde ele geçen 243 paket 258 TL'den hesap edildiğinde 62694 TL elde edildiğini, bunun % 25'inin kar olduğunun kabul edilmesi halinde davalının bu malların satışı halinde elde edeceği karın 15673 TL olarak hesaplandığını, maddi tazminat taleplerinin 15000 TL olduğu gözetildiğinde bu hesapla dahi takdir edilen maddi ve manevi tazminat miktarının yetersiz bulunduğunu, TÜRKPATENT'in marka başvurusunun reddi kararına rağmen,

gerek e-ticaret mecralarından gerekse haciz tutanağından anlaşıldığı üzere markayı kullanmaya devam eden davalının ağır kusurlu olduğunu ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın tümüyle kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, müvekkillinin kullandığı markanın kraliyet anlamına geldiğini, logo olarak da markanın anlamına uyabilecek tek logo olan kral tacının seçildiğini, müvekkilinin ‘’...’’ markasının asli unsurunun ‘’...’’ kelimesi olduğunu, davacının ‘’...’’ markasının asli unsurunun ise ‘’...’’ kelimesi olduğunu, asli unsurları birbirinden çok farklı olan bu iki marka arasında iltibas tehlikesi bulunmadığını, ilgili tüketici kitlesinin aradaki farkı anlayacak bilinçte bulunduğunu, davacının maddi ve manevi tazminat hesabı bakımından bilgi ve belge sunmadığını, müvekkilinin sadece dava konusu ürünü satmadığını,

takdir edilen tazminat miktarının fazla olduğunu, hakkaniyete uygun bulunmadığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

1-Dava, markaya tecavüzün tespiti, durdurulması, önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davalının hayvanlar için yiyecekler/kedi-köpek mamaları satışında kullandığı "... ...+ şekil" ibaresinin, kapsam. kelime ve şekil unsurlarının benzerliği ve ortaya çıkan karıştırılma ihtimali yönünden davacının "... ...+şekil" ibareli 31.sınıfta tescilli markalarına tecavüz teşkil ettiği, bu nedenle mahkemece davalının eyleminin davacının tescilli 142919, 2005/11874, 2005/16971, 2012/40954, 2013/00410, 2013/00411, 2014/106535,

2015/80295 sayılı markalarından doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, markaya tecavüz teşkil eden fiillerin durdurulmasına, önlenmesine ve bu kapsamda "... ..." markasını taşıyan emtia ambalaj ve tanıtım malzemesinin zaptı ile imhasına, ambalaj içerisindeki ürünlerin sahiplerine verilmesine, davalıya ait www...com sitesinde "... ..." markalı emtiaya ulaşan linklere ulaşımın önlenmesine, mümkün olmazsa siteye ulaşımın önlenmesine,

muhtemel tecavüzün men'ine karar verilmesinde ve davacı lehine maddi ve manevi tazminat takdir edilmesinde usul ve yasaya ayırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair istinaf itirazlarının reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

2-Ancak, davacı vekili SMK'nın 151/2-a maddesi uyarınca 5000,00 TL maddi, 50000,00 TL manevi tazminat talep etmiş, maddi tazminat talebini daha sonra 15.000,00 TL'ye yükseltmiş, mahkemece dosya kapsamında SMK'nın 151/2-a maddesi uyarınca bir tespit yapılamadığından TBK'nın 50, 51.maddelerine istinaden maddi ve manevi tazminat miktarı ayrı ayrı 7500,00 TL olarak takdir edilmiştir.

Somut olayda davalının işyerinde yapılan aramada 243 paket evcil havvan yemi ele geçirildiği anlaşılmaktadır. Bunun yanında davalının, miktar ve değeri kesin olarak tespit edilememekle birlikte kendisine ait www...com, www...com ve www...com adreslerinde de satış yaptığı, Beyoğlu 33. Noterliği’nin 07.06.2021 tarih ve 03472 yevmiye numaralı tespit tutanağında www...com alan adlı web sitesinde ... ... markalı mamaların 320,00

TL- 280,00 TL bedelle, Beyoğlu 33. Noterliği’nin 03.09.2021 tarih ve 06657 yevmiye numaralı tespit tutanağında www...com alan adlı web sitesinde ... ... markalı mamaların 258,00 TL- 280,00 TL bedelle satışta olduğu dosya kapsamında sabittir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, davalı taraf defterlerinin usulüne uygun tutulmayacağından bahisle ticari defterlerine dayanmayacaklarını beyan etmiş ve aldırılan bilirkişi raporlarında SMK'nın 151/2-a maddesi uyarınca yoksun kalınan kazancın tespitinin mümkün olmadığı belirtilmiştir.

Bu durumda mahkemece TBK'nın 50. ve 51. maddelerine göre tazminat takdiri cihetine gidilmesi yerinde ise de, TBK'nın 50/2.maddesindeki "Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler." hükmü göz önüne alınarak dosyadaki sabit verilerle mukayese edildiğinde, davacının talep ettiği 15000,00 TL'lik maddi tazminat tutarının hakkaniyete uygun bulunduğu kanaatine varılmış, mahkemece 7500,00 TL olarak belirlenen maddi tazminat tutarı yetersiz görülmüştür.

Davacının manevi tazminat istemine gelince; davacı adına tescilli markanın benzerinin davalı tarafça kullanıldığı, davalı eyleminin, davacının marka tescilinden doğan haklarına tecavüz oluşturduğu, davalının kusurlu bulunduğu, bu nedenle davacının manevi tazminat talep edebileceği, somut olayın niteliği ve tarafların ekonomik ve sosyal durumu da gözetildiğinde, 15.000,00-TL manevi tazminat takdirinin hakkaniyete uygun olduğu kanaatine varılmıştır.

Bu itibarla, takdir edilen maddi ve manevi tazminat tutarları yönünden yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden Dairemizce davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 15/11/2024

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...