Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/508 K.2024/769

Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 10/02/2022 Tarih ve 2021/262 Esas - 2022/37 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketin 2018/78401 Sayılı ve "..." ibareli markalarının sahibi olduğunu, davalının, bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki “...-...” ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı ...’e başvuruda bulunduğunu, müvekkilinin başvuruya itirazının nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini, davalının “... ...” ibareli marka başvurusunun, müvekkilinin “...” ibareli markaları benzerliği nedeniyle iltibas ihtimali bulunduğunu, taraf markaları arasında sınıfsal benzerliğin mevcut olduğunu, dava konusu “...-...” markasının 35.sınıfta yer alan 5/2, 29,

30 ve 32. sınıflara dair emtiaları kapsar bir şekilde tescil edilmek istenildiğini, dolayısıyla ortalama tüketicilerin taraf markaları arasında mutlak bir bağlantı kuracaklarını ileri sürerek, ... YİDK'nun 2021-M-5402 sayılı kararın iptali ile dava konusu 2020/110248 başvuru numaralı “...-...” ibareli markanın 35.sınıfta yer alan 5/2, 29, 30 ve 32. sınıflara dair emtialar açısından iptali ve hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili,dava konusu YİDK kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı Şirket, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, taraf markaları arasında bir kısım mal ve hizmetler bakımından benzerlik bulunmakta ise de, markaları oluşturan işaretler bir bütün olarak karşılaştırıldığında ortak unsur olan “...” ibaresinin, uyuşmazlığa konu 35.05 alt grubundaki satış hizmetlerinde ticaret hayatında yaygın kullanımı bulunan bir pazarlama ibaresi olduğu,

dolayısıyla bu ibarenin ayırt edici vasfı yüksek, özgün, yaratılmış bir kelime olan “...” ibaresi ile birlikte kullanımında, tüketicinin anılan ibareyi markanın esas unsuru olarak algılayacağı ve “...” kelimesini yardımcı bir unsur gibi algılayacağı, her ne kadar davacı yanın önceki tarihli markası doğrudan “...” kelimesinden oluşmakta ise de önceki markanın kapsamında yer alan mallar açısından “...” kelimesinin sahip olduğu ayırt edicilik düzeyinin, 35.sınıfın 05.alt grubu hizmetler bakımından aynı düzeyde olmadığı,

dolayısıyla “...” ibaresinin ayırt edici niteliğinin taraf markaları kapsamındaki mal ve hizmetler açısından ayrı ayrı ele alınarak değerlendirilmesi gerektiği, bu durumda uyuşmazlık konusu markanın bütün olarak yarattığı algıda asli ayırt edici unsurun “...” ibaresinde olacağı düşünüldüğünde, uyuşmazlık konusu emtialar açısından, tüketicinin söz konusu iki marka arasında herhangi bir bağlantı kurmayacağı, taraf markaları arasında iltibas ihtimaline yol açacak düzeyde bir benzerliğin mevcut olmadığı, hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davalı markası ile davacı markasının SMK'nın 6/1.maddesi bağlamında benzer nitelikte olduğunu, tüketiciler tarafından karıştırılabileceğini, mahkemenin sınıfsal benzerlik değerlendirmesinin hatalı olduğunu, 35.sınıfta yer alan 5/2, 29, 30 ve 32. sınıflara dair emtiaların tamamı açısından benzerlik bulunduğunu, davalı şirket tarafında "..." ibaresinin “çatı marka” niteliğinde olacak şekilde kullanıldığını, çatı marka niteliğindeki ibarelerin mevcudiyeti halinde, bu ibarelerin geri planda tutularak inceleme yapılması gerektiğini, bu durumda davalı markasının asli unsurunun müvekkili markası ile birebir aynı olacağını ileri sürerek, yerel mahkeme kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, marka tescil başvurusuna itirazın reddine dair YİDK kararının iptali ile marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İşlem dosyasının incelenmesinden, davalı Şirket'in "...-..." ibaresinin, 25 ve 35.sınıf mal ve hizmetlerde tescili için diğer davalı Kurum'a başvurduğu, davacının "..." ibareli markasına dayalı olarak, iltibas iddiasıyla başvuruya itiraz ettiği, Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından marka işaretleri benzer görülmekle birlikte emtia benzerliği bulunmadığından davacının itirazının reddine karar verildiği, davacının bu karara itirazının ise, YİDK'nin 12/07/2021 tarih, 2021-M-5402 sayılı kararıyla reddine karar verildiği ve işbu davanın iki aylık hak düşürücü süre içerisinde 08/09/2021 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesinin kabulü ve istinaf itirazları gözetildiğinde, uyuşmazlık taraf markaları arasında 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca iltibas bulunup bulunmadığı noktasındadır.

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6/1 maddesi uyarınca, tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer ise, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırılma ihtimali varsa ve bu karıştırılma ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyorsa tescil edilemez.

Açıklanan hüküm çerçevesinde markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir. Burada öncelikle iltibas (karıştırılma) kavramının da açıklanması gerekmektedir.

İltibas, iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir (Savaş Bozbel, Fikri Mülkiyet Hukuku, İstanbul 2015, s. 408- 409). İltibas ihtimalinin değerlendirilmesinde ölçü, bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, ortalama tüketicilerdir.

Somut olayda, dava konusu başvuru 25 ve 35.sınıf mal ve hizmetlerde tescil için yapılmıştır. Davacının mesnet 2018/78401 sayılı markası 30.sınıf mallarda tescillidir. Her ne kadar davacının mesnet markası 25 ve 35.sınıfta tescilli değil ise de, mal üreten işletmenin, ürettiği malı ticaret mevkiine de çıkartarak satışa konu etmesi ticari hayatın olağan sonucu olduğundan, mal ile aynı/benzer malın satışına özgülenmiş satış/mağazacılık hizmetleri benzer kabul edilmelidir.

Buna göre dava konusu 2020/110248 sayılı başvuru kapsamında yer alan 35.sınıftaki “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için süt ürünleri (tereyağı dahil). Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Patates cipsleri. Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler.

Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar.

Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez Maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar. Sebze ve meyve suları, bunların konsantreleri ve özleri, meşrubatlar.

Enerji içecekleri (alkolsüz); proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)”malları bakımından taraf markaları arasında emtia benzerliği şartı gerçekleşmiştir.

İşaret benzerliğine gelince; davalı başvurusu "...-..." ibaresinden oluşmaktadır. Davacının itiraza mesnet markasının da asli ve tek unsuru "..." ibaresidir. Dolayısıyla her iki taraf markalarında "..." kelimesi ortaktır.

Mahkemece "..." ibaresinin uyuşmazlığa konu 35.05 alt grubundaki satış hizmetlerinde ticaret hayatında yaygın kullanımı bulunan bir pazarlama ibaresi olduğu, dolayısıyla bu ibarenin ayırt edici vasfı yüksek, özgün, yaratılmış bir kelime olan “...” ibaresi ile birlikte kullanımında, tüketicinin anılan ibareyi markanın esas unsuru ve “...” kelimesini yardımcı bir unsur gibi algılayacağı değerlendirmesiyle sonuca ulaşılmış ise de, başvuru markası ile davacının itiraza mesnet gösterilen markası arasında SMK'nın 6/1. maddesi anlamında, uyuşmazlık konusu 35.5 sınıfta yukarıda sayılan emtialar yönünden iltibas tehlikesinin oluştuğu,

zira taraf markalarında "..." ibaresinin asli unsur olduğu, başvurudaki "..." ibaresinin asli unsura vurgu yaptığı ve başvuruya ayırt edicilik kazandırmadığı, nitekim işbu dava bakımından emsal niteliğindeki "...+ şekil" ibareli başvuruyu davacı markaları ile benzer gören Dairemizin 2017/287 Esas, 2017/266 Karar sayılı kararının Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2017/2593 Esas, 2018/8017 Karar sayılı kararı ile onandığı, yine benzer bir uyuşmazlıkta "... ..." markasının davacının açtığı dava sonucu hükümsüz kılındığı ve verilen kararın Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 2014/17163 Esas, 2015/1991 Karar sayılı kararı ile onandığı,

bu hale göre, başvuru ile davacının "..." asli unsurlu markası arasında, 35.5.sınıftaki yukarıda sayılan hizmetler yönünden görsel, sesçil ve anlamsal olarak tüketicileri iltibasa düşürecek derecede benzerlik bulunduğu, SMK'nın 6/1. maddesi şartlarının oluştuğu kanaatine varılmıştır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 gün ve E.2014/11-696, K.2016/778 sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olduğundan Dairemizce bu yönden dosyada mevcut bilirkişi raporundaki tespitlere itibar edilmemiş, ayrıca bir bilirkişi incelemesine de gerek görülmemiştir.

Sonuç olarak, ilk derece mahkemesince taraf markalarını oluşturan işaretler arasında iltibas bulunması nedeniyle, emtia benzerliğinin gerçekleştiği 35.5.sınıf hizmetler yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 19/04/2024

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.