Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/979 K.2024/1272

Taraflar arasında görülen davada Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 12/10/2021 tarih ve 2021/21 E. - 2021/710 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalının daha önce kapatmış olduğu TC ... ... ...... ile 27/12/2010 tarihinde ihalesi yapılan 13 adet sürücülü binek araç kiralanması sözleşmesi imzalandığını, 01.02.2011 tarihinde işe başladıklarını, davalının teknik şartnamenin 4.2. maddesindeki hükmünü ihlal ettiğini, ihlale ilişkin hiçbir uyarılarının dikkate alınmadığını, ihlale ilişkin açmış oldukları Ankara 16. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/78 E. Sayılı dosyasında davalarının kabulüne karar verildiğini, dava dışı ...'in tarafından davacı aleyhine Ankara 27. İş Mahkemesinde dava açıldığını ve mahkemece 6.761,80-TL fazla mesai ücretinin ödenmesine karar verildiğini,

bu alacak nedeniyle Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/2931 E. Sayılı dosyasına 13/01/2017 tarihinde 21.600,00-TL ve 17/01/2017 tarihinde 139,51-TL ödeme yapmak zorunda kaldıklarını, Ankara 16. Asliye Hukuk Mahkemesi kararı dikkate alındığında fazla mesai alacağından sorumlu olmadıklarını, belirtip fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile dava dışı işçiye yapılan 6.761,80-TL fazla mesai alacağı ve bu alacağa işlemiş 3.721,25-TL faiz alacağı toplamı 10.483,05-TL alacağa ödeme tarihi 17/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, alacak talebinin zamanaşımına uğradığını, davacının davasına dayanak yaptığı ilamın henüz kesinleşmediğini, anılan ilamda sözleşmeyi ihlal ettiklerinin kabulünün mümkün olmadığını, sözleşme ve eki şartnamelerdeki düzenlemeler dikkate alınarak yapılması gereken itirazların yapılmadığını, davacının yaptığı hizmetlerin karşılığını alarak kendilerini akladığını, davacının imzalamış olduğu sözleşme ve eki şartnamelere göre yerine getirmesi gereken yükümlülüklerinden dolayı zarara uğratıldığı yönündeki iddiasının yerinde olmadığını, muayene tutanağı ve hak ediş raporlarında fazla mesai ödemelerinin yapıldığını, teknik şartnamenin 5.4. maddesi uyarınca dava konusu alacaklardan davacının sorumlu olacağına ilişkin düzenleme bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu olayda da davacı ile davalı arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenlerin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’ndan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenlerle birlikte müteselsilen sorumlu olduğu, burada Kanun'dan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenlerin, dava dışı işçiye karşı müteselsilen sorumlu bulunduğu,

asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku esas alınacağından, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesinin gerekli olduğu, somut olayda, taraflar arasında akdedilen sözleşme eklerinde sorumluluğun davalıya ait olduğuna ilişkin açık hüküm olmadığı, sözleşmenin eki niteliğindeki teknik şartnamede her türlü hak ve taleplerden yüklenicinin sorumlu olduğu düzenlemesinin yer aldığı, taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi çerçevesinde 10 yıllık zamanaşımı süresi dolmadan dava açılmış bulunduğundan davalının zamanaşımı itirazına itibar edilmediği,

taraflar arasında 27/12/2010 tarihli "sürücülü binek araç kiralanması" sözleşme imzaladığı, dava dışı işçinin davacı yüklenici şirket nezdinde belirli dönemler içinde çalıştığı, taraflar arasında akdedilen sözleşme eki teknik şartnamede işçilik ödemesi bakımından davacının sorumluluğu konusunda açık hüküm bulunduğu, davalının yapılan işçilik alacağı ödemesinden sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, müvekkili ile davalı Bakanlık arasında daha sonra kapatmış olduğu T.C. ... ... ... ....Başkanlığı ile 27.12.2010 tarihinde ihalesi yapılan 13 adet Sürücülü Binek Araç Kiralanması Sözleşmesi imzalanmış, 01.02.2011 tarihinde işe başlandığını, 2010/551840 ihale kayıt nolu işin teknik şartnamesinin 4.2. maddesinde “İdarece gerekli görülmesi halinde hafta içi çalışma saatleri (08:30 ile akşam 19:00 saatleri) dışında da yüklenici istenilen sayıda aracı hazır etmek ve talep edilen taşıma hizmetini yapmak zorundadır.” hükmünün yer aldığını, buna karşın davalının,

anılan maddeyi hem ihlal ettiğini hem de kötüniyetli şekilde kullanarak, işe başlanılmasından işin sona erdiği tarihe kadar her hafta sonu ve tatil günlerinde sözleşmeye aykırı biçimde müvekkili şirkete herhangi bir bildirimde bulunmaksızın müvekkili şirketin araç ve sürücülerini çalıştırdığını, müvekkili şirket ile aralarında akdetmiş oldukları sözleşme ve şartname hükümlerini kendi lehine, müvekkili aleyhine olacak şekilde sömürü boyutunda kullandığını, müvekkili şirkete ait araç ve sürücülerin her hafta sonu, bayram ve tatil günlerinde çalıştırmasının hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığını,

davalı idarenin yalnızca gereklilik halinde ve müvekkili şirkete bildirilmesi koşulunda bu şekilde çalışmalar yapılabileceğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin eki olan şartnamenin 5.4. maddesinde de müvekkilinin sorumluluğuna yer verilmekle birlikte davalı idareye rücu edilemeyeceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, sürücülü araç kiralama sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir.

Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” hükmünün bulunduğu, dava konusu olayda da, davacı ile davalı arasında asıl işveren - alt işveren ilişkisinin bulunduğu, davacı asıl işverenin, alt işverenlerin işçilerine karşı, o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’ndan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenlerle birlikte müteselsilen sorumlu olduğu,

ancak asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide Borçlar Kanunu ve sözleşme hukukunun esas alınacağı, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiği, zira alacaklıya karşı müteselsilen sorumlu olan borçluların, kendi aralarındaki iç ilişkide, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda bir anlaşma yapabileceğinin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 167. maddesinden anlaşıldığı,

bu kapsamda somut olayda, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin eki niteliğindeki teknik şartnamede her türlü hak ve taleplerden yüklenicinin sorumlu olduğu düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 05/07/2024

Başkan

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.