Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/107 K.2025/446

Taraflar arasında görülen davada Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 03/10/2022 tarih ve 2021/139 E. - 2022/635 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketçe dava dışı sigortalıya 01.07.2019-28.09.2019 tarihleri arasını kapsayan Nakliye Emtia Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, 29.08.2019 tarihinde ... plaka sayılı Tır ile Türkiye'den Kazakistan'a taşınması sırasında emtia kovalarının dorse içerisinde devrilmesi neticesinde emtiada hasar oluştuğunu, müvekkili şirketçe emtia üzerinde ekspertiz incelemesi yaptırıldığını, toplam 13.740,39 TL'nin 09.01.2020 tarihinde ödendiğini,

kazanın meydana gelmesinde ... plakalı aracın sürücüsü ...'nun %100 kusurlu olduğunu ve ödenen tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürerek 13.470,39 TL'nin ödeme tarihi olan 09.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava dosyasında yer alan taşıma senedindeki bilgilere göre 22.352 KG 26 palet (884 kutu) halinde yüklenen malzemelerden 35 adedinin hasarlandığının ileri sürüldüğü, fatura ve taşıma senedinde yer alan bilgilere ve dosya içerisindeki fotoğraflara göre; araç bordosuna yüklenen eşyaların paletli olarak yüklendiğinin anlaşıldığı, akabinde yüklenen yalıtım malzemelerinin araç içerisinde devrilerek akması neticesinde zayi olduğunun tespit edilmiş olduğu,

davaya konu taşımanın uluslararası nitelikte bir taşıma olması nedeniyle CMR hükümlerinin değerlendirilmesinin gerektiği, taşımada kullanılan aracın her hangi bir trafik kazasına karıştığı ya da aracın devrilme, yana yatma şeklinde veya benzeri bir trafik ihlaline karıştığına dair davacının bir iddiasının bulunmadığı, CMR'nin 17. maddesinde, yüklemenin ve istiflemenin doğrudan satıcı veya alıcı tarafından yapılması halinde sorumluluğunun sınırlandırıldığı,

dava konusu emtianın İzmir’den Kazakistan/Almaata’ya sevk edilmek üzere yüklendiği ve yüklemenin dava dışı satıcı tarafından gerçekleştiği, eşyaların ambalaj şekli ve araç bordosuna istif ve sabitlemenin gene dava dışı satıcı tarafından gerçekleştiği, buna göre taşıyıcının bu hasardan dolayı sorumlu olmayacağının kabulünün gerektiği, bir an için taşıyıcının gözetim görevi açısından değerlendirme yapılması gerektiği düşünülse de, somut olayda taşınan eşyanın niteliği, emtianın ağırlık ve ölçüleri nazara alındığında taşıyıcının ihmal sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, dava konu olayda, 22.352 KG 26 palet (884 kutu) halinde yüklenen malzemelerden 35 adet yalıtım malzemesinin taşıma esnasında araç içerisinde devrilerek akması ve zayi olması neticesinde hasarın meydana geldiğini, taşımacının, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumlu olduğunu, CMR Konvansiyonu'nun 8. maddesinde taşımacının yükü teslim aldığı sırada, parça sayısı ve bunların üzerindeki marka ve numaralar bakımından sevk mektubundaki beyanların doğruluğunu, yükün ve bunların ambalajının görünürdeki durumunu,

kontrol etmekle yükümlü olduğunu, yine 9. maddesine göre de, sevk mektubunda, taşımacı tarafından beyan edilmiş çekince yok ise aksi kanıtlanmadıkça tesellümde yükün ve ambalajların iyi durumda olduğu, sayılarının, markave numaralarının sevk mektubunda yazılı olanlara uyduğunun varsayılacağını, taşıyıcının böyle bir çekincesi olmadığını, yerel mahkeme kararında belirtildiği gibi paketlemeye bağlı olarak tüm sorumluluğun göndericide olduğunun kabulünün mümkün olmadığını, davalının emtiayı kontrol ettiğini, taşıma uygun görerek aldığını,

taşımacı yükün taşınması esnasında da sorun olduğu kanaatine varırsa derhal gerekli tedbirleri alması gerektiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davanın, davacı ... şirketi tarafından dava dışı sigortalısına ödenen tazminatın rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkin bulunduğu, davaya konu taşımanın İzmir’den Kazakistan/Almaata’ya olması nedeniyle CMR hükümlerinin somut uyuşmazlıkta uygulama yeri bulacağı, taşımada kullanılan aracın her hangi bir trafik kazasına karıştığı ya da trafik ihlaline karıştığına dair bir iddia veya tespitin olmadığı,

dosya kapsamında bulunan tespitlere göre araç bordosuna yüklenen eşyaların paletli olarak yüklendiğinin, yüklenen yalıtım malzemelerinin araç içerisinde devrilerek akması neticesinde zayi olduğunun belirlendiği, CMR'nin 17/2. maddesi uyarınca eğer kayıp, hasar veya gecikme istek sahibinin hatası veya ihmalinden, taşımacının hatasından değil de, istek sahibinin verdiği talimattan, yüke has bir kusurdan yahut da taşımacının önlenmesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise, taşımacının sorumlu tutulamayacağı, yüklemenin ve istiflemenin doğrudan satıcı veya alıcı tarafından yapılması halinde sorumluluğunun sınırlandırıldığı,

somut olayda yüklemenin dava dışı satıcı tarafından gerçekleştiği, eşyaların ambalaj şekli ve araç bordosuna istif ve sabitlemenin gene dava dışı satıcı tarafından gerçekleştiği, ayrıca somut olayda taşınan eşyanın niteliği, emtianın ağırlık ve ölçüleri nazara alındığında taşıyıcının tasarrufu açısından sorumluluk gerektirmeyecek nitelikte bulunduğunun bilirkişi tarafından belirlendiği, nitekim zira dava dosyasında yer alan taşıma senedindeki bilgilere göre 22.352 KG 26 palet (884 kutu) halinde yüklenen malzemelerden 35 adedinin hasarlandığının anlaşılmasına göre bilirkişi bu tespitinin de yerinde olduğu,

buna göre taşıyıcının bu hasardan dolayı sorumlu olmayacağının kabulünde bir isabetsizlik olmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 21/03/2025

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...