Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/1328 K.2023/995

Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 10/05/2023 tarih ve 2023/308 E. - 2023/318 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin 16/12/2022 tarihinde ... bünyesindeki ... firmasına ait uçakla Ankara’dan Elazığ’a seyahat ettiğini, bu seyahat sırasında müvekkilinin teslim ettiği bagajın kaybedildiğini, müvekkilinin yetkililere seyahate konu işin süreli olduğunu, kaybolan bagajındaki teknik malzemeleri olmadan hiçbir iş yapamayacağını açıkça ifade ettiğini, ayrıca eğer bulunamazsa malzemeleri tedarik etmesi gerektiğini yetkililere ilettiğini, müvekkilinin kayıp valize ilişkin prosedürün uzun sürmesi ve saatin geç olması sebebiyle de Tunceli’ye gidecek servisi kaçırdığını,

ekstra ücret ödeyerek çok geç saate kalsa da Tunceli’ye kendi imkanları ile ulaştığını, ancak hava yolları sisteminde yaptığı sorgulamada bagajın bulunamadığı yanıtını alması ve öğrenci yurtlarında bulunan yüksek yangın olasılığı sebebiyle bulunamayan bagajındaki teknik malzemeleri satın almak durumunda kaldığını, müvekkilinin işini tamamlayıp dönüş için havalimanına gittiğini, akşama doğru bagajının bulunduğunu, müvekkilinin 25.948,20 TL zararının olduğunu,

süreli işin yetişmemesi ve onarım gerektiren işin hayati bir önem arz etmesi sebebi ile yaşamış olduğu bu elem ve ızdırap dolayısıyla 10.000,00 TL. manevi tazminat talep ettiklerini ileri sürerek, toplam 35.948,20 TL.'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, somut olayda davanın açıldığı tarih itibariyle 6502 sayılı Kanun'un yürürlükte bulunduğu, davacıların ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket etmesi nedeniyle tüketici, dava konusu işleminin de tüketici işlemi sayıldığı, davaya bakma hususunda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle mahkemenin görevsizliği nedeni ile HMK'nın 114/c ve 115/2 maddeleri gereğince davanın usulden reddine, dava dosyasının görevli Ankara Nöbetçi Tüketici Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, mahkeme kabulünün aksine davacının mesleki amaçla hareket ettiğinin dava dilekçesinden anlaşıldığını, zira davacının Gençlik ve Spor Bakanlığına bağlı Tunceli'de bulunan öğrenci yurtlarında yangın alarm sistemleri ile ilgili problemleri tamir etmek için ekipmanları ile birlikte seyahat ettiğini, dolayısıyla tüketici olmadığını, buna rağmen mahkemece dosya ile uyuşmayan gerekçe ile görevsizlik kararı verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak talepleri doğrultusunda kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

1- Dava, hava taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 2. maddesinde, kanun kapsamının tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamalar olduğu belirtilmiş, zikredilen yasanın 3/1-l bendinde tüketici işlemi; “Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder” şeklinde açıklanmış, aynı Yasa'nın 3/1-k bendinde ise tüketici; “Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi” şeklinde tanımlanmıştır.

6102 sayılı TTK’nın 4/1-a. maddesiyle, Ticaret Kanununda öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava niteliğinde olduğu hüküm altına alınmış, aynı Yasa'nın 5/1. maddesinde ise asliye ticaret mahkemelerinin tüm ticari davalara bakmakla görevli olduğu belirtilmiştir.

Somut olayda ise dava dilekçesindeki beyanlardan anlaşıldığı üzere davacı, Gençlik ve Spor Bakanlığına bağlı Tunceli'de bulunan öğrenci yurtlarında yangın alarm sistemleri ile ilgili problemleri tamir etmek için ekipmanları ile birlikte seyahat eden bir meslek erbabıdır. Davacı mesleki amaçlarla hareket ettiği için tüketici olarak kabul edilemez.

Taşıma işleri ise 6102 sayılı TTK’nın 4. Kitabında düzenlemiş olup, somut uyuşmazlık, taşıma ilişkinden kaynaklanan ticari dava niteliğindedir. Görev hususu kamu düzeninine ilişkin olduğundan yargılamanın her safhasında re'sen gözetilmelidir.

Bu itibarla mahkemece davalıyla yaptığı işlem bakımından mesleki amaçlarla hareket eden davacının tüketici olarak kabul edilemeyeceği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın taşıma sözleşmesinden kaynaklanan ticari dava niteliğinde olduğu ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun’un uygulanmasını gerektirir bir hususun bulunmadığı nazara alınarak işin esasının incelenmesine girişilmesi ve sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, yazılı şeklide görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiş, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-3. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

2- İstinaf kararının neden ve şekline göre davalı vekilinin diğer istinaf itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 07/09/2023

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.