Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/1333 K.2025/1516

Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 17/02/2023 tarih ve 2022/175 Esas - 2023/76 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalılar tarafından istenmiş ve istinaf dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketin 1989 yılında Ankara’da kurulduğunu, kağıttan mamul her türlü ambalajların ve oyuncakların imalat ve pazarlaması ile iştigal ettiğini, müvekkili şirketin “...” ve “... ...” markaları ile de uzun yıllardır oyun kağıdı imal edip piyasaya arz ettiğini, davalı şirketin 2020/97731 sayılı "..." ibareli marka başvurusuna, müvekkili tarafından itiraz edildiğini, itirazın davalı Kurum tarafından reddedildiğini, anılan kararının hukuka aykırı bulunduğunu, müvekkilinin 2010/34582 sayılı “...-...” markasının 28. sınıftaki “Salonda oynanan oyunlar için aletler,

makineler ve cihazlar (jetonla çalışanlar dahil)” mallarında tescilli olduğunu, ayrıca müvekkiline ait “...” ibareli markalar bulunduğunu, markaların fiilen kullanıldığını, dava konusu markanın esas unsurunun “...” ibaresinden oluştuğunu, sonra gelen “...” ibaresinin herkesin kullanımına açık ve ayırt ediciliği olmayan bir kelime olduğunu, “aile eğlence merkezi” ibarelerinin de ayırt edici vasfının bulunmadığını, müvekkili şirkete ait “... ...” markasının da asıl unsurunun “...” ibaresi olduğunu, dava konusu markanın müvekkili şirket adına tescilli “... ...” markası ile birebir aynı,

“...” ibareli markalar ile de ayırt edilemeyecek derecede benzer bulunduğunu, müvekkili markalarında yer alan sinek, kupa, maça ve karo figürlerinin markaya ayırt edicilik katmadığını, “a/30” ibaresinin oyun kağıtlarında kartın boyutunu ifade ettiğini ve ayırt edici bir unsur olmadığını, aynı şekilde markalarda yer alan “...-..." gibi ibarelerin de oyun kağıdının cins ve niteliklerini ifade ettiğini, müvekkilinin mesnet markalarının esas unsurlarının “...” ve “...” ibareleri olduğunu, markaların görsel, işitsel ve kavramsal olarak ayırt edilemeyecek kadar benzer bulunduğunu,

davalı Kurum tarafından müvekkiline ait 2010/34582 sayılı “... ...” markasına ilişkin olarak sunulan delillerin kullanımı ispatlamaya yeterli olmadığı yönünde karar verildiğini, kararın bu yönden de hatalı olduğunu, müvekkilinin “... ...” markasını fiilen kullandığını, markalar kapsamında bulunan mal ve hizmetlerin aynı, ilgili ve ilişkili olduğunu, dava konusu markanın kullanılması halinde davalının müvekkili şirket markalarından haksız yarar elde edeceğini, markanın ayırt ediciliğinin zayıflayacağını,

dava konusu markanın müvekkili şirkete ait seri markalar içine sızarak yeni bir versiyonu veya işletmeler arasında idari-ekonomik bir işbirliği bulunduğu imajı vereceğini, taraf markalarının alıcılarının orta seviyedeki alıcılar olduğunu, davalı şirketin müvekkili şirket markaları arasına sızmak ve bu markaların gücünden haksız fayda sağlamak amacı taşıdığını, 2018 yılında davalı şirketin 28. sınıfa dahil mallarda 2018/08265 sayılı “... ...” ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, anılan marka başvurusunun müvekkili şirketin “... ...” markası ile benzerliği sebebiyle reddedildiğini,

davalı şirketin ret kararına karşı Ankara 1. FSHHM'nin 2019/221 E. sayılı dosyası ile ikame ettiği YİDK kararının iptali davasının reddedildiğini, ilgili dosyanın halen istinaf incelemesinde olduğunu, dava konusu marka başvurusu ile müvekkili şirket markasının benzer olduğunu ve karıştırılma ihtimali bulunduğunu, davalı şirketin “... ...” ibareli marka başvurusunun reddi üzerine açtığı davada alınan bilirkişi raporunun tebliğinden sonra dava konusu marka başvurusunu yaptığını,

yine davalı şirketin “... ...” marka başvurusunun tesciline izin verilmediğine dair kararın ardından birebir aynı şekilde tertip edilmiş olan 2021/068319 numaralı marka başvurusunu yaptığını, davalının işbu dava konusu marka başvurusu ile aynı gün 2020/97737 sayılı “...” ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, “...” markası üzerinde 28. sınıfa dahil mallar bakımından müvekkili şirketin gerçek hak sahibi olduğu davalı şirketçe bilinmesine rağmen ısrarla peşpeşe başvurular yapılmasının kötü niyeti ortaya koyduğunu, davalının eylemlerinin haksız rekabet teşkil ettiğini ileri sürerek,

YİDK’in 2022-M-2932 sayılı kararının iptaline, 2020/97731 sayılı markanın 28. sınıf mallar ve 35. sınıf içinde 28. sınıfa dahil malların bir araya getirilmek suretiyle satış hizmetleri bakımından kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, taraf markaları arasında ortalama tüketici nezdinde görsel, işitsel, kavramsal düzeyde ilişkilendirilme ihtimali de dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzerlik bulunmadığını, itiraz gerekçesi 2010/34582 sayılı markanın kullanımın ispatlanamadığını, davacının diğer iddialarının da yerinde bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Sinema Turizm ve Hizmet İşl. Tic.

A.Ş. vekili, müvekkiline ait marka ile davacının itirazına mesnet “... ...” ve “...” ibareli markalar arasında görsel, işitsel ve anlamsal farklılıklar bulunduğunu, “...” ibaresinin çeşitli ticari faaliyet alanındaki muhtelif mal ve hizmetler için yaygın olarak kullanıldığını, ayırt edicilik kabiliyetinin fevkalade zayıf olduğunu, müvekkili şirket markası ile davacı markalarının logolarının da birbirinden tümüyle farklı bulunduğunu, müvekkili adına tescilli ve içerisinde “...” sözcüğünün geçtiği birçok marka olduğunu, müvekkili markasının ilgili olduğu hizmetin tüketicilerin günlük kullanımına yönelik olmadığını,

özel eğlence isteklerini karşılamaya yönelik bulunduğunu, ortalama tüketicinin söz konusu ürünü satın alırken daha fazla dikkat ve özen göstereceğini, taraf markalarının kapsadıkları mal/hizmetlerin birbirlerini ikame etmesinin söz konusu olmadığını, davacı tarafın kötü niyet iddialarının yerinde bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davalı yanın marka başvurusu aşamasında 2001/12923, 2004/21394, 2004/21395, 2004/21396, 2009/16056, 2010/34582 sayılı markalar yönünden kullanmama def’inde bulunduğu ve işbu markaların kapsamında yer alan tüm mal ve hizmetler üzerinde kullanımının ispatlanmasını talep ettiği, sunulan belgelerde “...” ibaresinin “oyun kağıtları” emtiası bakımından kullanıldığının tespit edildiği, YİDK kararının iptali davası bakımından “...” ibareli markaların, 28. sınıftaki "Oyun kağıtları” emtiası bakımından değerlendirmeye alındığı,

YİDK kararının iptali istemi bakımından davacının kullanımını ispatladığı “oyun kağıtları” emtiası ile dava konusu marka kapsamında yer alan 28. sınıftaki "Oyunlar ve oyuncaklar” emtiasının aynı tür olduğu, ayrıca dava konusu marka kapsamında yer alan 35. sınıftaki "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Oyunlar ve oyuncaklar. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetinin, davacının kullanımını ispatladığı mallar ile benzer/ilişkili hizmetler niteliği taşıdığı,

markanın kısmen hükümsüzlüğü istemi bakımından dava konusu marka kapsamında yer alan 28. sınıf mallar ile davacı markalarında yer alan 28. sınıf malların, aynı/aynı tür olduğu, dava konusu marka kapsamında yer alan 35. sınıftaki "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Oyunlar ve oyuncaklar. Salonda oynanan oyunlar; harici ekran ya da monitör ile bağlanıp oynanabilen oyunlar için aletler, makineler ve cihazlar (jetonla çalışanlar dahil).

Hayvanlar için oyuncaklar. Çocuk bahçeleri, parklar ve oyun parkları için oyuncaklar. Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri; olta takımları, yapay balık yemleri, avcılık ve balıkçılık için tuzakla r.

Suni yılbaşı ağaçları ve bunlar için süsler, suni karlar, çıngıraklar, parti ve benzeri eğlenceler için malzemeler, kağıttan parti şapkaları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetleri ile davacıya ait markalar kapsamında yer alan 28. sınıftaki malların ise benzer bulunduğu, zira bir malın üretilmesinin doğal sonucunun, o malın pazarlanması olduğu, dolayısıyla bahsi geçen mallar ile bunların perakendeciliği hizmetleri arasında tamamlayıcılık ilişkisinin bulunduğu,

dava konusu marka başvurusunun esaslı unsurunu oluşturan "..." ibaresi ile davacıya ait "..." esas unsurlu markaların ilgili tüketici kesimi nezdinde ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi doğuracak derecede benzer olduğu, nitekim Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 06/07/2009 tarih 2008/4300 Esas 2009/8279 Karar sayılı kararı ile onanan ilk derece mahkemesi kararına göre de "..." ve "..." kelimeleri arasında görsel ve işitsel olarak üst seviyede benzerlik bulunduğunun belirtildiği,

bununla birlikte markanın hükümsüzlüğü istemi bakımından gerekçe gösterilen "...-..." ibareli marka ile dava konusu markanın görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzer oldukları, dolayısıyla, gerek YİDK kararının iptali istemi bakımından, gerekse hükümsüzlük istemi bakımından, aynı veya benzer olduğu tespit edilen emtialar bakımından karşılaştırılan markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunduğu, iddia edilen tanınmışlığın ispatlanamadığı, SMK m.6/5 hükmü koşulunun somut olayda oluşmadığı, davalı şirketin işbu marka tescil başvurusunda bulunurken kötü niyetli olduğu kanaatine varıldığı,

zira davalı şirkete ait 2018/08265 sayılı "... ..." ibareli marka tescil başvurusunun 28. sınıfta yer alan bir kısım emtialar bakımından 02.04.2019 tarihli YİDK kararı ile reddedildiği, YİDK kararının iptali istemli açılan davada alınan 12/06/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda, "..." ve "...-..." markası arasında iltibas bulunduğu yönünde görüş bildirildiği,

davacının, kendisi hakkındaki olumsuz bilirkişi raporundan sonra eldeki davaya konu benzer işaret ve aynı sınıfı içerecek şekilde eldeki markayı başvuru konusu yaptığı, bu durumun iyi niyetli bir yaklaşım olarak değerlendirilemeyeceği, dolayısıyla davalı şirketin işbu marka tescil başvurusunda bulunurken kötü niyetli olduğu sabit olduğundan, YİDK kararının iptali isteminin tüm mal ve hizmetler bakımından, markanın hükümsüzlüğü isteminin ise taleple bağlılık ilkesi de dikkate alınarak talep konusu mal ve hizmetler bakımından kabulüne karar verildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 2022-M-2932 sayılı YİDK kararının iptaline,

dava konusu 2020/97731 sayılı markanın 28. sınıftaki "Oyunlar ve oyuncaklar. Salonda oynanan oyunlar; harici ekran ya da monitör ile bağlanıp oynanabilen oyunlar için aletler, makineler ve cihazlar (jetonla çalışanlar dahil). Hayvanlar için oyuncaklar. Çocuk bahçeleri, parklar ve oyun parkları için oyuncaklar. Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri; olta takımları, yapay balık yemleri, avcılık ve balıkçılık için tuzaklar.

Suni yılbaşı ağaçları ve bunlar için süsler, suni karlar, çıngıraklar, parti ve benzeri eğlenceler için malzemeler, kağıttan parti şapkaları." malları ile 35. sınıftaki "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Oyunlar ve oyuncaklar. Salonda oynanan oyunlar; harici ekran ya da monitör ile bağlanıp oynanabilen oyunlar için aletler, makineler ve cihazlar (jetonla çalışanlar dahil). Hayvanlar için oyuncaklar.

Çocuk bahçeleri, parklar ve oyun parkları için oyuncaklar. Bu sınıfa dahil jimnastik ve spor aletleri; olta takımları, yapay balık yemleri, avcılık ve balıkçılık için tuzaklar.

Suni yılbaşı ağaçları ve bunlar için süsler, suni karlar, çıngıraklar, parti ve benzeri eğlenceler için malzemeler, kağıttan parti şapkaları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetleri bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili, dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet markaların ortalama tüketici nezdinde bıraktıkları umumi intiba itibariyle markalar arasında görsel, işitsel, kavramsal düzeyde ilişkilendirilme ihtimali de dâhil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzerlik bulunmadığını, davacının, taraf markalarının benzer olduğu iddiasının ötesinde, kötü niyet hususunu ispatlar nitelikte herhangi bir kanıt sunmaması dikkate alındığında kötü niyet gerekçeli itirazın haklı olmadığını, dava konusu YİDK kararının usule ve yasaya uygun olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı Şirket vekili, mahkemenin gerekçeli kararında belirttiğinin aksine taraf markaları arasında benzerlik ve karıştırılma ihtimali bulunmadığını, müvekkiline ait "..." ibareli marka ile davacının davasına mesnet gösterdiği "..." ve "... ..." ibareli markalar arasında görsel, işitsel ve anlamsal farklılıklar bulunduğunu, markaların logolarının da birbirinden tümüyle farklı olduğunu, müvekkilinin iştigal alanlarının başında AVM-eğlence merkezi işletmeciliğinin geldiğini, müvekkili tarafından işletilen söz konusu AVM’lerde muhtelif eğlence hizmetlerinin, çeşitli markalar altında tüketicilerin ilgisine sunulduğunu,

başvuru markasının kapsadığı mal ve/veya hizmet sahasının da işbu hizmetler kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, davaya dayanak olarak gösterilen markaların kapsadığı mal ve/veya hizmetlerin ise daha çok ambalaj ve kağıt mamulleri ile ilgili olduğunu, dolayısıyla karşılaştırmaya konu markaların kapsadıkları mal ve/veya hizmetlerin birbirlerini ikame etmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını, bu hususun karıştırılma ihtimalinden söz edebilmesinin temel koşulu olduğunu, mahkeme kararındaki mal/hizmetlerin benzer olduğu hususundaki gerekçenin kabulünün mümkün bulunmadığını,

mahkemece müvekkili başvurusunun kötü niyetli olduğu kabul edilmiş ise bu tespitin, kesinleşmemiş mahkeme kararına dayandığını, müvekkili başvurusunun kötü niyetli olduğunun hiçbir koşulda kabul edilemeyeceğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, "..." ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "..." ve "..." asıl unsurlu markalar arasında 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde karıştırılma tehlikesinin bulunduğu,

zira dava konusu başvurunun asli unsurunu oluşturan "..." ibaresinin, davacının 2010/34582 sayılı "... ..." markasında aynen yer aldığı gibi Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2008/4300 E., 2009/8279 K. sayılı kararında kabul edildiği üzere "..." ibaresi ile "..." ibaresi arasında da karıştırılmaya yol açacak düzeyde benzerlik olduğu,

öte yandan davalı Şirketin 2018/08265 sayılı "... ..." ibareli marka başvurusunun, davacı Şirketin "..." ibareli markasına dayalı olarak reddedilmesinden ve bu kararın iptali için açılan davada, markaların karıştırılmaya yol açacak düzeyde benzer olduğunun açıklanmasından sonra aynı asıl unsurlu dava konusu marka başvurusunun yapılmasının, iyi niyetli bir yaklaşım olarak değerlendirilemeyeceği, çünkü davalının, daha önce karşısına çıkan tescil engelini aşmak için davacının markaları ile seri marka oluşturacak şekilde dava konusu işaretin marka olarak tescili için başvuruda bulunduğunu,

buna göre dava konusu marka başvurusunun kötü niyetli yapıldığı, nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 26/12/2024 tarih ve 2024/1103 esas, 2024/9478 karar sayılı ilamında da benzer değerlendirmelere yer verildiği anlaşılmakla, davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 11/09/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.