Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/1947 K.2025/2133

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 02/12/2022 tarih ve 2021/28 E. - 2022/401 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili ile davalı şahıs vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilin uzun yıllardır meyve suyu sektöründe ... ve ... markaları ile yurtiçi ve dışında faaliyet gösterdiğini ve belirli bir tanınmışlık seviyesine geldiğini, dava konusu (2020/00946/1) meyve suyu şişesi tasarımının su damlası formunda hazırlandığını, meyve çiçeği tomurcuğundan ilham alındığını, etiketinin tüm gövdeyi sararak yaprak rölyefleri ile bütünleştiğini, bu görsel özellikleri ile ikonik ve ayırt edici bir tasarım olduğunu, bu haliyle davalıya ait 2015/03576 tescil nolu tasarımdan çiçek goncasını çağrıştıran yaprakları ve bu yaprakların kabartma olarak işlenmesi sebebi ile farklı yeni bir tasarım olduğunu,

davalıya ait tasarım ile müvekkile ait tasarımların benzer olmadığına dair alınmış bilirkişi (İscehisar AHM 2020/131 ve Konya 3.ASM 2020/101) ve uzman görüşleri bulunduğunu, davalı Kurum tarafından bu delillerin dikkate alınmadığını, damla modelinin kimseye özgülenmemesi gereken genel form niteliğinde olduğunu, piyasada damla formunda her biri birbirinden farklı yüzlerce şişe bulunduğunu ileri sürerek YİDK’nın 2021/T-21 karar sayılı kararının iptali ve 2020/00946/1 sıra numaralı tasarımın tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, davacının tescili için başvurduğu şişe tasarımı ile müvekkilinin şişe tasarımının aynı olduğunu, tasarımların bilgilenmiş kullanıcı tarafından ayırt edilemediğini, kullanıcı gözünde müvekkiline ait marka ile bütünleşmiş 2015/03576 tescil nolu tasarımın iltibasa yol açacak kadar benzerinin tescillinin mümkün olamayacağını, davacının iddiası olan çiçek formunun şişede okunamadığını, davacının ileri sürdüğü bilirkişi rapor ve mütalaalarda bilgilenmiş kullanıcı gözünden değil teknik ve detaylı bir inceleme yapıldığını bu durumun SMK md.56 ile örtüşmediğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, somut olaya konu şişelerin, basit bir çevirme suretiyle kolay açılabilen standart metal kapağa sahip, özünde su damlasına benzer şekilde şişe tasarımları olduğu, şişe tasarımında son derece geniş bir seçenek özgürlüğü bulunduğu, davacıya ait 2020 00946/1 sıra numaralı tasarım ile itiraza gerekçe olarak gösterilen 2015 03576/1 sıra numaralı tasarım karşılaştırıldığında, davacıya ait 2020 00946/1 sıra numaralı tasarım damla formunda olup kafa bölgesinden itibaren boyun bölgesi boyunca bir genişlemeye sahip olduğu, gövde bölgesinde şişenin giderek şişerek etek bölgesine doğru daraldığı,

eteğin bitişi ile beraber düz bir taban oluşturduğu; şişenin etiket bölgesinin boyun kısmında oluşturulduğu, gövde üzerinde ise tüm şişe çevresi boyunda yaprak ucu formunu andırır şekilde kabarma (gravür) çizgilerinin bulunduğu tespit edildiği, davalı yanın ret gerekçesi tasarımının da yine damla formunda kafa kısmı ile beraber gövdeye doğru boyun bölgesinde bir genişleme yaşadığı, azami genişliğe gövde kısmında ulaşarak etek ile beraber daralarak tabanı oluşturduğu, davalı tasarımında en geniş alanda iki çizginin bulunduğu, ancak bu şeritlerin bir kademelenme yaratmadığı,

taraf tasarımları arasında ve bilgilenmiş kullanıcı algısında taraf tasarımlarının şişeye ait en önemli asli unsur olan kütle yapısı açısından benzerlik taşıdığı, kütle farklarına ancak bilgilenmiş kullanıcı kapasitesini aşan detaylı bir teknik neticesinde ulaşılabileceği, davacı tasarımda yer alan desen/gravürün ikincil derecede farklılık sağladığı ve bu farklılığın davacı tasarımına ayırt edicilik katmadığı, var olan gravürlerin bilgilenmiş kullanıcı gözünden bir yenilik olarak görülse dahi davacı tasarımının ayırt edicilik kriterine haiz olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, dosyaya sunulan uzman görüşü ile bilirkişi raporu arasındaki çelişkilerin giderilmediğini, mahkemece tarafın sunduğu uzman görüşünün dava konusuyla ilgili olması halinde mutlaka dikkate almak ve değerlendirmek zorunda olduğunu, bilirkişi raporu ile uzman görüşü arasında ciddi çelişkiler bulunduğunu, su damlası şişe konseptinin anonim ve jenerik bir tasarım unsuru/konsepti olduğunu, dava konusu tasarımlarla karşı dokümanlar arasındaki su damlası unsurunun kullanılmasından kaynaklı kaçınılmaz benzerlik,

yenilik ve ayırt edici nitelik testinde dikkate alınması ve salt değinilen unsurun kullanılması nedeniyle varlığı sonucuna ulaşılan benzerlik nedeniyle tasarım tescilinin reddedilmesinin doğru olmayacağını, taraflara ait tasarımların ayırt edicilik değerlendirmesinin su damlası formu üzerinden olmayacağını, anonim nitelikteki su damlası formu üzerinden taraf tasarımlarının benzer olduğu tespitinin kabulünün mümkün bulunmadığını, müvekkiline ait tasarımda baskın unsur olarak yer alan etiket ve kabartma unsurlarının önem arz ettiğini, müvekkilinin tasarımında tamamen farklı bir görünüm ve algı olduğunu,

eksik incelemeye dayalı bilirkişi raporunun kabulünün mümkün olmayacağını, karşı dokümanın, dava konusu 2020 00946/1 nolu tasarımın yenilik ve ayırt edici niteliğini öldürmeyeceğini, taraf tasarımlarının benzer olmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, yerel mahkemenin kararını doğru bulmakla beraber karar gerekçesinde davacıya ait, tasarımın yeni olduğunun kabulünün mümkün olmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, talepleri gibi karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, endüstriyel tasarımla ilgili Kurum kararının iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dosya kapsamında yapılan inceleme ile dava konusu davacıya ait 2020/00946/1 sıra numaralı tasarımın, YİDK kararında mesnet olarak sunulan 2015//03576-1 sayılı karşısında bilgilenmiş kullanıcı gözünden yenilik kriterini karşılar özelliklere haiz olabileceğinin, ancak var olan minör farkların, bilgilenmiş kullanıcı gözünde bir yenilik olarak görülse dahi,

şişelere ait en önemli asli unsur olan kütle yapısı açısından davacı tasarımının mesnet tasarım ile yoğun benzerlik taşıdığının ve ayırt edicilik kriterini haiz olmadığının belirlendiği, mahkemece bu belirlemelere dayalı bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik olmadığı anlaşılmakla, davacı vekili ile davalı şahıs vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 01/12/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.