Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/663 K.2025/926

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 29/12/2022 tarih ve 2022/134 E. - 2022/436 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı ile davalı ... tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkillerinden ... A.Ş.’nin 2001 yılından beri organize toptan ticaret sektöründe faaliyet gösteren, 05, 16, 35, 36, 38 ve 41. Sınıflara giren mal ve hizmetlerde tescilli ve tanınmış “...” markalarının sahibi olduğunu, ... Gıda ve Kimya San. ve Tic. A.Ş.’nin ...

Şirketler Grubu’na mensup olarak başta margarin olmak üzere her türlü gıda maddesinin üretim ve ticaretini yine ilki 1986 yılında tescile bağlanmış olan “...”li markalar altında sürdürdüğünü, bu müvekkili adına tescilli 100’e yakın “...” uzantılı markanın olduğunu, müvekkillerinin pek çok emtia sınıfında tescilli olan “...”li seri ve tanınmış markalarının farklı sektörlerde kolay yoldan kazanç elde etmeye çalışan kötüniyetli kişi ve kuruluşlarca uzun yıllardır taklit edilmeye çalışıldığını,

“... ...” ibareli bir başka markanın müvekkillerinin markalarına benzer olduğu yönünde Yargıtay 11. HD'nin 2018/262 Esas 2019/2193 Karar sayılı bir kararının mevcut olduğunu, taraf markalarında ortak olarak yer alan “...” ibaresini gören ortalama tüketicilerin, davalının markasının davacıların seri markalarının bir devamı olarak algılamasının ve markaları karıştırmasının yüksek ihtimal olduğunu,

davalının müvekkillerinin seri ve tanınmış markaları ile yakın benzer bir marka kullanmasının davalının müvekkillerinin markasının tanınmışlığından haksız bir yarar elde etmesini sağlayacağını ve davacıların markalarının ayırt ediciliğine zarar vereceğini, davalının bu markayı tesadüfen seçtiğinin düşünülemeyeceğini, bu durumun davalının kötüniyetinin açık bir tezahürü olduğunu ileri sürerek YİDK’nın 2022-M-1171 sayılı kararının iptaline ve 2020/41592 sayılı markanın tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, dava konusu edilen işlemde bahsi geçen markaların ortalama tüketici nezdinde karıştırılmaya sebebiyet verebilecek derecede benzemediğini, genel izlenim itibariyle taraf markalarının görsel, kavramsal ve fonetik olarak birbirlerinden farklı olduğunu, bütünüyle bıraktıkları izlenim itibariyle karıştırılabilecek ölçüde benzer markalar olmadıklarını, “...” ibaresinin markasal hüviyette ayırt ediciliği zayıf bir ibare olduğunu, markalar benzemediği için davacıların tanınmışlık iddialarının somut olaya bir etkisi olmadığını, davacıların kötüniyete dayalı iddialarının da somut delillerle ispat edilemediğini savunarak davanın reddini istemiştir. Diğer davalı yanıt vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, hem dava konusu malların redde gerekçe markanın kapsamında benzer olarak yer alması, hem de dava konusu marka ile redde gerekçe marka arasında işitsel, görsel ve kavramsal olarak iltibas oluşturacak düzeyde benzerlik bulunması nedeniyle işin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin,

dava konusu markanın kapsamındaki dava konusu mallar yönünden ayırdığı satın alma/yararlanma süresi içinde, davalının “...” ibareli başvuru markasını gördüğünde davacılara ait “...” ibareli markalardan farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, yanılgı yaşayabileceği, dava konusu marka ile davacılara ait markalar arasında dava konusu mallar bakımından karıştırılma ihtimalinin bulunduğu, davacının “...” unsurlu bir kısım markalarının tanınmış marka statüsünde olduğu ancak, 6769 s. SMK'nın 6/5. maddesinin uygulanabilmesi için bir markanın tanınmışlığının tek başına yeterli olmadığı,

dava konusu edilen markanın tanınmış markanın ayırt edicilik karakterini zedelemesi, tanınmış markanın itibarına zarar vermesi veya tanınmışlığından haksız yarar sağlanması ihtimallerinden birinin gerçekleşmesinin gerekli olduğu, davalı başvurusunun davacıya ait markaların sahip olduğu imaj ve prestijden faydalanma amacı taşıdığına yönelik somut bir kanaat oluşmadığı,

sonuç olarak davalıya ait markanın tescilinin 6769 s. SMK'nın 6/5. maddesinde belirtilen koşulların oluşmasına yol açmayacağı ve dava konusu başvuru bakımından 6769 s. SMK'nın 6/5. maddesinin uygulanamayacağı, davalının marka tescil başvurusunda bulunması eyleminin, sadece bu nedenle, kötüniyetli bir eylem olarak değerlendirilemeyeceği gerekçesi ile davanın kabulüne, YİDK'nın 2022/M-1171 sayılı kararının tescile konu tüm mal ve hizmetler yönünden iptaline, tüm mal ve hizmetler yönünden hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, ihtiyari dava arkadaşlığı sebebiyle her davacı hakkında ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, müvekkilleri ... A.Ş. ile ... Gıda ve Kimya Sanayi ve Tic.

A.Ş.'nin ihtiyari dava arkadaşı olup, müvekkillerinin markanın hükümsüzlüğü ve YİDK kararının iptalini ayrı ayrı davalar ile talep edebileceği gibi tek bir dava üzerinden de talep etme seçeneği bulunduğunu, her birinin davasının diğerinden bağımsız olmasına rağmen usul hükümleri gereğince davaların birlikte görüldüğünü, her bir davacı lehine ayrı ayrı avukatlık vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken ilk derece mahkemesi kararında tek vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka, usule ve yerleşik içtihatlara aykırı olduğunu, objektif dava birleşmesi sebebiyle her bir dava için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini,

YİDK kararının iptali ve hükümsüzlük taleplerinin asli, bağımsız ve ayrı davalar ile de ileri sürülebilen talepler olduğunu, talepler birbirinden bağımsız olduğu için vekâlet ücretinin ayrı ayrı takdir edilmesi gerektiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının vekalet ücretine ilişkin kısmının kaldırılarak her iki müvekkili lehine ve her bir talepleri için ayrı ayrı maktu vekalet ücretine hükmedilmesini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, istinafa konu mahkeme kararının aksine taraf markaları arasında 6769 sayılı Kanun'un 6/1. maddesi anlamında benzerlik bulunmadığını, davalı şirketin “...” ibareli başvurusu ile davacı şirkete ait itiraz konusu markanın, kavramsal, görsel bakımdan ve bıraktıkları toplu intiba yönünden birbirlerinden farklı olduğunu, “...” ibaresinin ayırt ediciliğinin düşük bulunduğunu, davacının markaları ayırt ediciliği düşük sıklıkla herkesin değişik sektörlerde kullandığı “...” esas unsurlu markalar olup, ortalama tüketiciler tarafından, baskın şekilde kullanılan şekil unsuru ile birlikte bilindiğini,

davacı markasındaki unsurlarla benzerlik arz etmeyen “...” ibaresi ise markaların işitsel olarak farklılaşmasını sağladığını, 6769 sayılı Kanun'un 6/1. maddesi anlamında karıştırılabilecek ölçüde benzer markalar olmadıklarını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, YİDK kararının iptali ile hükümsüzlük istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davalının “...” ibareli marka başvurusu ile davacıların ... esas ibareli tescilli markaları arasında, biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede SMK'nın 6/1. maddesi anlamında benzerlik bulunduğu, zira dava konusu markada esas unsurun ''...'' ibaresi olduğu, davacıların seri markalarının esas unsuru olan "..." ibaresi ile birebir aynı bulunduğu,

dava konusu markada bulunan "..." ve "..." ibarelerinin yeterli farklılığı sağlamadığı, işin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, dava konusu markanın kapsamındaki dava konusu mallar yönünden ayırdığı satın alma/yararlanma süresi içinde, davalının “...” ibareli başvuru markasını gördüğünde davacılara ait “...” ibareli markalardan farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, yanılgı yaşayabileceği,

kapsamındaki mallar yönünden her iki markanın aynı işletmenin markası ve idari-ekonomik anlamda bağlantılı bir işletme markaları olarak algılanabileceği hususları birlikte değerlendirildiğinde dava konusu marka ile davacılara ait markalar arasında dava konusu mallar bakımından karıştırılma ihtimalinin bulunduğu, ayrıca davacının muhtelif markaları yönünden, dava konusu edilen markanın kapsamına alınmak istenilen tüm emtia açısından emtia benzerliği şartının gerçekleştiği, davacının “...” unsurlu bir kısım markalarının tanınmış marka statüsünde olduğu, ancak 6769 sayılı SMK'nın 6/5. maddesinin koşullarının bulunmadığı,

davalının marka tescil başvurusunun kötüniyetli olduğunun ispatlanamadığı, diğer yandan YİDK kararının iptali ile birlikte hükümsüzlük davasının da açılmasının mümkün bulunduğu (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2008/6330 Esas, 2009/11095 Karar ve 28/10/2009 Tarihli kararı), somut olayda davacı tarafın talebinin de, YİDK kararının iptaline ve yargılama sırasında davalı şirketin tescil için başvurduğu markanın tescili halinde bu markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesi istemlerine ilişkin olduğu,

davacı tarafın ikinci talebinin, ilk talebin kabulü halinde ve yargılama sırasında davalı şirket markasının tescil edilmesi halinde kabul edilecek bir talep olduğu, Yargıtay kararları ışığında iş bu davalarda tek vekalet ücretine hükmedildiği, diğer yandan davacıların davayı tek harç ile açtıkları, bu hususlar göz önünde bulundurulduğunda mahkemece hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama giderlerinde bir isabetsizlik olmadığı anlaşılmakla, davacı ile davalı ... vekillerinin istinaf başvurularının esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/06/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.