Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/480 K.2026/576

Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğü

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 30/11/2023 Tarih ve 2022/271 Esas - 2023/205 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı Şirket adına tescil edilen 2021/010592-5 sayılı terlik tabanı tasarımının, müvekkili şirkete ait 2001 00164/1, 2001 00164/2 sayılı tasarım tescilleri ve internet görselleri karşısında yenilik ve ayırt edicilik kriterlerini sağlamadığını, bu nedenle davalının tasarım başvuruna itirazlarını reddeden dava konusu YİDK kararının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, TÜRKPATENT Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu’nun 01.06.2022 tarih ve 2022/T-566 sayılı kararının iptaline, 2021/010592-5 sıra numaralı tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, davalı yana ait dava konusu 2021/010592-5 sayılı tasarımın, davacı yana ait itiraza gerekçe gösterilen önceki tarihli tasarımlar ve ürünler karşısında yenilik ve ayırt edicilik kriterini haiz olduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davalının dava konusu tasarımı geri çekmesi nedeniyle dava konusuz kaldığı halde tasarımların benzer ve farklı yönleri karşılaştırılarak davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, davalı tarafça, yeni ve ayırt edici olmadığı kabul edilerek tasarım başvurusu geri çekildiğine göre, müvekkilinin işbu davanın açılmasında kusuru bulunmadığından aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilemeyeceğini ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

1-Dava, YİDK tasarım kararının iptali ile tasarım hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, tasarım konusunda uzman bilirkişinin de yer aldığı heyet tarafından düzenlenen denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuna göre, dava konusu tasarımın mesnet tasarımlar karşısında yeni ve ayırt edici olduğu, değerlendirmenin tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözündeki genel izlenimleri dikkate alınarak gerçekleştirildiği,

01/06/2022 tarih, 2022-T-2022 sayılı YİDK kararının iptali istemiyle açılan davada, dava tarihinden sonra 10/10/2022 tarihinde dava konusu tasarımın, başvurucunun talebi ile geri çekilmiş olmasının davayı konusuz hale getirmediği gibi mahkemece tarafların haklılık durumunun tespiti yönünden bilirkişi incelemesi yapılmasında ve davacının davasında haksız olduğu sonucuna ulaşılarak aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmesinde de bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

2-Ancak mahkemece, "Dava açılırken alınan peşin maktu karar ilam harcı yeterli olduğundan ve yeniden değerleme oranı nedeniyle ortaya çıkan güncel peşin harca denk olduğundan, denk olan harcın güncel olan harca tamamlanması mülkiyet hakkı ihlali olacağından yeniden harç alınmasına yer olmadığına" karar verilmesi doğru olmamıştır. Zira, kamu düzenine ilişkin olan karar ve ilam harcının, karar tarihine göre belirlenmesi tabii olduğu gibi, aynı mahkeme tarafından aynı yönde verilen bir karar da Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 21/11/2024 tarih ve 2024/3186 Esas, 2024/8189 Karar sayılı kararı ile "yargılama harçlarının kamu alacağı niteliğinde ve re'sen dikkate alınacak hususlardan olduğu" gerekçesiyle doğru görülmemiş ve düzeltilerek onanmıştır. Dairemizin kararları da bu yöndedir.

HMK'nın 353/1-b-2. maddesine göre, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 26/03/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.